Halve gulden dwingt geluk af voor nieuw marineschip

Iets meer dan 10 jaar geleden vond de eeuwenoude ceremonie voor het laatst plaats. Het plaatsen van een munt bij de kiel van een te bouwen marineschip. Hiermee wordt geluk en voorspoed voor het vaartuig en de bemanning afgedwongen. Commandant Zeestrijdkrachten vice-admiraal Rob Kramer en zijn ranggenoot directeur Defensie Materieel Organisatie Arie Jan de Waard lasten op de werf van Damen Shipyards in Galati in Roemenië een metalen dop vast, met daaronder een halve gulden uit 1822.

De gelegde kiel is van het nieuwe Combat Support Ship (CSS) Den Helder, dat in 2025 in de vaart komt. De bouw startte officieel in december vorig jaar, toen in Roemenië het eerste staal voor het nieuwe schip werd gesneden. Daaraan werd door de coronacrisis weinig ruchtbaarheid gegeven.

Waardevolle bijdrage
De Waard noemde niet alleen de ceremonie bijzonder. Hij stelde dat het nieuwe platform bijzonder wordt voor de marinecollega’s. Zij krijgen een schip dat een waardevolle bijdrage levert aan de capaciteit van de marine.

Het is volgens hem niet het laatste schip wat de marine de komende jaren periode met Damen bouwt. Er staan 4 nieuwe fregatten op de planning voor de Belgisch/Nederlandse vloot.

Combat Support Ship
De Den Helder krijgt als taak marineschepen op zee te voorzien van brandstof en munitie. Daarmee beschikt de zeemacht in 2025, sinds de uitdienststelling van de Amsterdam in 2014, weer over een eenvoudige, robuuste bevoorrader.
Het schip wordt aangeduid als combat support ship. Deze term is sinds 2018 in gebruik, omdat in de Defensienota stond dat de combat support voor de hele krijgsmacht moet worden versterkt. De marine kan weliswaar een beroep doen op Joint Support Ship Zr.Ms. Karel Doorman, maar dat is door internationale afspraken niet altijd beschikbaar. In dat geval heeft de marine geen schip voor bevoorrading op zee.

Laatste beproevingen
Het nieuwe schip wordt in Roemenië gebouwd en maakt de proefvaart op de Zwarte Zee. Daarna komt het op eigen kracht naar Nederland. Dan krijgt het alleen nog specifieke Defensieapparatuur zoals een combat managementsysteem en volgen de laatste beproevingen.

De Den Helder wordt 180 meter lang, ruim 26 meter breed en heeft een waterverplaatsing van 22.500 ton. De vaste bemanning bestaat uit 75 personen. Dat kleine aantal is haalbaar dankzij de automatisering aan boord. Het schip krijgt echter accommodatie voor 160 personen, voor het geval er missiemodules meegaan en er opstappers zijn.

Oude munt
Na overleg met het Nederlands Instituut voor Militaire Historie is ervoor gekozen een munt uit 1822 in de kiel van de Den Helder te plaatsen. Reden is de officiële overdracht van het marine etablissement (onder andere een droogdok) in Den Helder aan de zeemacht. Dat gebeurde in september 1822.

Artist impression van de Den Helder (achterste schip)
Artist impression van de Den Helder (achterste schip)