Meloni wil doorgaan met haar Albanië-model voor asielprocedures

De Italiaanse premier Giorgia Meloni wil haar plan voor het opvangen van mediterrane vluchtelingen buiten de EU redden met een nieuw decreet. Voorafgaand aan een speciale kabinetsvergadering besprak de rechtse driepartijencoalitie in Rome hoe de centra in Albanië ondanks de juridische nederlaag in gebruik kunnen blijven. 

Volgens het dagblad ‘La Repubblica’ is een van de belangrijkste wijzigingen dat de lijst van veilige landen van herkomst in de toekomst zal worden vastgesteld op het hoofdkwartier van de regering – dat wil zeggen direct bij Meloni’s ambtswoning. Momenteel is het ministerie van Buitenlandse Zaken hiervoor verantwoordelijk.

Een rechtbank in Rome heeft vrijdag bepaald dat de eerste groep asielzoekers in de nieuwe kampen in Albanië – twaalf mannen uit Bangladesh en Egypte – onmiddellijk naar Italië moesten worden teruggebracht. De reden hiervoor was dat beide landen niet als veilige landen konden worden beschouwd zoals vereist door een uitspraak van het Europese Hof van Justitie. Dergelijke lijsten worden binnen de EU door de landen zelf opgesteld, er bestaat geen gemeenschappelijke Europese lijst. In Italië staan er 21 landen op vermeld.

Vanmiddag stond de bijzondere kabinetsvergadering gepland. De regering van Meloni heeft al aangekondigd dat zij in beroep zal gaan tegen de beslissing van de rechtbank die verantwoordelijk is voor immigratiekwesties – indien nodig tot aan de hoogste rechtbank. Het kabinet maakte duidelijk dat de twee onlangs geopende kampen in Albanië in bedrijf zullen blijven. Tegelijkertijd ontnamen ze de rechterlijke macht de bevoegdheid om te beslissen vanuit welke herkomstlanden migranten naar de kampen mogen worden overgebracht. 

Italië is het eerste land in de Europese Unie dat over asielaanvragen buiten de EU gaat beslissen. Het controversiële project wordt door alle andere EU-landen op de voet gevolgd. Vooral andere rechtse regeringen overwegen het Meloni-model te volgen. Als de uitspraak van de rechtbank in Rome, die gebaseerd is op een uitspraak van het Europese Hof van Justitie, blijft bestaan, zou dat ook voor hen een tegenslag zijn.

Na de uitspraak van de rechtbank werden de zeven mensen uit Bangladesh en Egypte zaterdag vanuit het Shengjin-kamp aan de overkant van de Adriatische Zee naar de Zuid-Italiaanse havenstad Bari gebracht. Er zal nu op Italiaans grondgebied over hun lot worden beslist. Dit betekent dat de nieuwe kampen in Albanië al na twee dagen weer leeg staan. 

Rechter Luciana Sangiovanni verdedigde haar beslissing. “We konden geen andere beslissing nemen”, vertelde ze aan het dagblad La Stampa. De basis hiervoor was een uitspraak van het Europese Hof van Justitie, volgens welke een EU-lid een land van herkomst alleen als veilig mag aanmerken als op het gehele grondgebied aan de voorwaarden daarvoor is voldaan. Als deze definitie wordt gebruikt, kunnen de Albanese kampen slechts migranten uit enkele landen accepteren.