Megafusie Paramount en Warner Bros zet streamingmarkt, bioscopen én nieuwsmedia op scherp

De mogelijke overname van Warner Bros door Paramount Skydance kan de film- en mediabranche flink opschudden, maar niets is nog zeker. De deal moet eerst langs toezichthouders, en dat proces kan jaren duren. Tot die tijd blijven de huidige diensten en afspraken grotendeels zoals ze zijn. Toch schetsen analisten nu al wat dit voor kijkers, bioscopen en nieuwsmedia kan betekenen.

Paramount wil zijn streamingdienst Paramount+ samenvoegen met HBO Max van Warner Bros. Het plan is om zo één groot abonnement te maken dat de strijd aankan met Netflix, Amazon en Disney. Abonnees zouden dan in één pakket meer series en films krijgen, van recente titels als The Pitt tot klassiekers als Casablanca, Star Trek, Friends en The Sopranos. Voor mensen die nu voor beide platforms betalen, kan dat in het begin juist goedkoper uitpakken.

Op langere termijn verwachten kenners dat de prijzen eerder omhoog dan omlaag gaan. Door minder concurrentie tussen streamingdiensten ontstaat meer ruimte om de tarieven te verhogen. TV-analist Tom Harrington zegt dat er "gewoon minder concurrentie" zou zijn en dat bedrijven dan "iets meer kunnen vragen". Toch denken anderen dat de rek beperkt is, omdat Netflix volgens tech-analist Ben Barringer nog steeds de "prijsmaker van de markt" is en zo een bovengrens zet. Bovendien kost het hele goedkeuringsproces tijd, waardoor grote veranderingen in aanbod en prijs nog jaren op zich laten wachten. Onder president Trump lijkt goedkeuring in Washington wel sneller te gaan, maar afzonderlijke staten kunnen alsnog dwarsliggen. De openbaar aanklager van Californië heeft bijvoorbeeld al een "krachtig" onderzoek aangekondigd.

Voor de bioscopen lijkt een Paramount-deal beter nieuws dan een overname door Netflix. Exploitanten vreesden dat een partij als Netflix een traditionele studio zou overnemen en films sneller direct online zou zetten. Paramount en Warner Bros leunen nog sterk op kaartverkoop in zalen en willen bioscoopreleases behouden om hun films rendabel te maken. Volgens analist Matt Britzman betekent dat waarschijnlijk minder titels die meteen naar streaming verdwijnen. Dat haalt de dalende bezoekersaantallen niet terug, maar het kan de klap voor filmers wel verzachten.

Tegelijk zien analisten een andere beweging: door schaalvergroting komen er meestal minder films. Dat gebeurde ook nadat Disney filmstudio Fox inlijfde. Paramount is bovendien al fors aan het snijden in kosten sinds topman David Ellison het bedrijf vorig jaar samenvoegde met zijn eigen studio Skydance. De overname is deels met geleend geld betaald, en dat geld moet terug. Volgens Barringer zorgt die hogere schuld voor meer financiële druk en dus minder budget voor nieuwe producties. De kans is groot dat het aantal films en series afneemt, ook al blijven de grootste titels wel verschijnen.

De mogelijke invloed op het nieuws zorgt in de VS voor extra onrust. Als de deal rondkomt, komt CNN samen met CBS in handen van de familie Ellison, die een goede band heeft met het Witte Huis. David Ellison was onlangs nog te gast bij de State of the Union, op uitnodiging van Republikeins senator Lindsey Graham. Critici vrezen dat CNN voorzichtiger wordt in de berichtgeving over president Trump. Bij CBS stelde Ellison al iemand aan die vooringenomenheid moet bewaken, werden banen geschrapt, kwam er een nieuwe hoofdredacteur met een achtergrond in opiniejournalistiek en waren er botsingen over redactionele vrijheid.

Volgens mediawaakhonden heeft de familie Ellison zelfs al met Trump gesproken over mogelijke veranderingen bij CNN. Trump riep in december nog dat de zender verkocht moest worden en noemde de leiding "corrupt of incompetent". Seth Stern van de Freedom of the Press Foundation denkt niet dat CNN meteen verandert in Fox News, maar verwacht wel zachtere toon, minder scherpe kritiek en het mogelijk ontslag van presentatoren die bekendstaan om hun harde Trump-analyses. Mediahoogleraar Rodney Benson noemt de deal "zorgwekkend" omdat grote mediabedrijven zo nog meer in handen komen van conservatieve eigenaren met andere zakelijke belangen die afhankelijk zijn van de overheid. Volgens hem is dit "een bedreiging voor de democratie en de rechtsstaat". Hij wijst erop dat de keuze van de nieuwe hoofdredacteur van CNN een cruciale rol speelt en zegt dat Ellison "die keuze zal maken terwijl Donald Trump meekijkt".

Ondertussen is het maar de vraag hoe sterk een fusie van twee traditionele mediabedrijven echt is in een markt die al onder druk staat. De grootste rivaal van alle streamingdiensten is volgens Harrington niet een andere klassieke speler, maar YouTube. Ongeveer de helft van de best scorende video’s op dat platform lijkt inmiddels op gewone televisie, met lange interviews en spelshows. Daarmee is YouTube een rechtstreekse concurrent voor diensten met reclame, terwijl korte filmpjes tegelijkertijd het publiek weglokken bij traditionele tv en nieuws. Grote mediabedrijven moeten hun aandacht dus niet alleen op elkaar richten, maar ook op de strijd met korte online video. Volgens Harrington is dat de richting waarin ze hun strategie zullen schuiven.