KLM legt vluchten naar Midden-Oosten stil door oplopende spanningen rond Iran

KLM schort alle vluchten naar het Midden-Oosten voorlopig op vanwege "de geopolitieke situatie". De maatschappij bevestigt dat zij niet meer vliegt naar Tel Aviv, Dubai en de Saudische steden Dammam en Riyad. Ook mijdt KLM uit voorzorg het luchtruim van Irak, Iran, Israël en een aantal landen in de Golfregio. Hoe lang de maatregel geldt, is niet bekend.

Volgens KLM is er geen officieel vliegverbod in het gebied. De luchtvaartmaatschappij zegt het besluit zelf te hebben genomen na overleg met de Nederlandse autoriteiten. Een woordvoerder legt uit dat KLM dagelijks dit soort risicoafwegingen maakt: de maatschappij let op spanningen in een regio en past de routes daar op aan. Een concrete directe aanleiding wil KLM niet delen.

Reizigers die al onderweg zijn of nog een ticket hebben, merken de gevolgen direct. Passagiers die vastzitten omdat hun vlucht is geschrapt, mogen hun ticket omboeken naar een andere maatschappij die nog wel naar de regio vliegt, maar ze moeten dat zelf regelen. Hoeveel mensen door de beslissing van KLM getroffen zijn, is nog niet duidelijk. Personeel van KLM dat in Dammam en Dubai verblijft, wordt vandaag teruggevlogen.

Ook andere Europese maatschappijen passen hun schema’s aan. Air France annuleerde vrijdagavond twee vluchten naar Dubai en schrapte komende vluchten naar Tel Aviv. British Airways haalde eveneens vluchten naar Dubai van het schema. Lufthansa vliegt al niet meer over Iran en Irak en voert geen nachtvluchten meer uit naar Tel Aviv en Amman; die vertrekken nu alleen overdag.

De maatregelen vallen samen met oplopende spanningen rond Iran en extra Amerikaanse militaire aanwezigheid in de regio. President Trump stuurde extra marineschepen naar het Midden-Oosten en noemde dat "een armada". Hij zei dat deze stap "voor het geval dat" is, zonder openlijk over concrete aanvalsplannen te spreken. De Verenigde Staten zijn woedend over het dodelijke optreden tegen grote demonstraties in Iran, waarbij volgens Amerikaanse bronnen de afgelopen weken duizenden doden zijn gevallen.

Volgens Amerikaanse media behoort het vliegdekschip Abraham Lincoln, een van de grootste schepen van de Amerikaanse marine, tot de vloot die naar het Midden-Oosten koerst. Ook gaan er verschillende torpedobootjagers met geleide raketten mee. De schepen moeten de komende dagen in de regio aankomen. De opbouw van militair materieel geeft Trump de optie om alsnog militaire acties tegen Iran te starten, al heeft hij dat ondanks eerdere harde waarschuwingen aan Teheran nog niet gedaan. Hij noemde eerder twee "rode lijnen": het doden van vreedzame demonstranten en massa-executies van gevangenen.

Israël is een belangrijke bondgenoot van de VS in het gebied. De Turkse minister van Buitenlandse Zaken Fidan zegt "aanwijzingen" te zien dat Israël nog steeds plannen heeft om Iran aan te vallen. Die bewering voedt de onrust rond mogelijke escalatie in de regio en kan indirect meespelen bij de keuze van maatschappijen om luchtruim en bestemmingen te mijden.

De Nederlandse minister Van Weel reageerde op het nieuws bij het tv-programma Café Kockelmann. Hij noemt de situatie "onrustig" en wijst op de Amerikaanse troepenopbouw. Volgens hem hoeven de Amerikanen bondgenoten niet vooraf te informeren als zij tot actie overgaan. Hij noemt de stap van KLM een eigen risicoafweging waar het bedrijf zelf verantwoordelijk voor is. Van Weel benadrukt wel dat de Nederlandse ambassade in Teheran "gewoon open is en functioneert".