Oma (101) krijg geen appelmoes meer van zorgcentrum: niet gezond genoeg

Bewoners van zorgcentrum Cleijenborch in Colijnsplaat krijgen sinds kort geen appelmoes meer bij de warme maaltijd. De organisatie vindt dat het product niet goed past bij hun nieuwe voedingsbeleid. Op Noord-Beveland schiet vrijwel meteen een golf van verontwaardiging en actie los. In Wissenkerke verandert de Spar bijna vanzelf in een inzamelpunt: voor in de winkel staat een grote mand met een bord "Actie Appelmoes". Er liggen al meerdere glazen potten en plastic bakjes in, en de verwachting is dat er nog veel meer bijkomt. De sfeer in de winkel is gemoedelijk, bijna als een buurthuis, en iedereen lijkt het onderwerp te kennen.

Eigenaresse mevrouw Van den Dries snapt niets van het besluit van Cleijenborch. Zij zegt dat ze in de Spar ongeveer twintig soorten appelmoes verkoopt, met en zonder suiker, en van veel verschillende merken. Volgens haar gebruiken veel oudere mensen appelmoes om medicijnen mee in te nemen. Ze vindt het onbegrijpelijk dat zoiets in de laatste fase van iemands leven wordt afgenomen. De actie in haar winkel is opgezet door collega Bianca, die daarmee haar vriendin Rian Krijger helpt.

Rian is verpleegkundige bij terminale patiënten van Allévo en zorgt in haar vrije tijd voor haar "bonusoma", een 101-jarige vrouw zonder familieband met haar. Deze vrouw knapte onverwacht op na een zware periode, maar kon niet meer thuis wonen en verhuisde daarom naar Cleijenborch. Omdat zij geen contact heeft met familie, heeft Rian besloten zich om haar te bekommeren en bezoekt haar regelmatig. De oude vrouw is erg tevreden over het zorgcentrum, maar heeft één grote wens: appelmoes bij de middagmaaltijd.

Bonusoma houdt helemaal niet van vlees of groente en schuift die standaard opzij. Zij eet liever alleen aardappelpuree met appelmoes. Toen in haar digitale dossier een klacht verscheen over het ontbreken van appelmoes, dacht Rian eerst dat de voorraad op was. Ze kocht zelf appels en stoofperen, kookte samen met bewoners een pan vol en zag hoe iedereen ervan genoot. Toen zij vroeg wanneer de gewone appelmoes weer op het menu zou staan, kreeg ze te horen dat het product niet meer besteld mocht worden. Dat zou een besluit "van hogerhand" zijn.

Die mededeling zet Rian meteen in actie. Ze regelt in korte tijd vier inzamelpunten voor appelmoes: bij Bouwcenter De Haze in Kamperland, de Spar in Wissenkerke, de Jumbo in Renesse en bij een oud-dorpsgenoot in Ouwerkerk. Overal kunnen mensen potten en pakjes inleveren voor de bewoners van Cleijenborch. Volgens Rian is het "ontroerend" om te zien hoe snel mensen meedoen. De stapels appelmoes groeien ondertussen zichtbaar, bijvoorbeeld bij de Spar, waar de goedkoopste variant al is uitverkocht.

Het zorgcentrum zelf reageert terughoudend. Bewoners mogen niet met de krant praten en de kantine blijft gesloten voor pers. Communicatiemedewerker Johanna Quist legt uit dat Cleijenborch sinds 2022 werkt met een voedingsconcept dat samen met de cliëntenraad is vastgesteld. Er wordt kritisch gekeken naar producten die veel voedsel verspillen en die niet passen bij richtlijnen voor gezonde voeding. Appelmoes, zeker in plastic bakjes, valt daar volgens hen onder. Het centrum zegt te zoeken naar "gezonde alternatieven" en wil deze week een smaaktest doen met bewoners. Ook staat in de planning dat medewerkers zelf appelmoes gaan koken. Volgens Quist heeft de instelling de plicht om gezonde voeding te geven.

Bij conservenfabrikant Coroos in Kapelle, een grote producent van appelmoes, klinkt verbazing over de uitleg van Cleijenborch. Woordvoerder Matthijs Rekers zegt dat hun appelmoes geen toegevoegde suiker bevat en uit 100 procent fruit bestaat. Het gaat volgens hem juist vaak om appels die supermarkten afkeuren door een vlekje of deukje. Hij noemt dat erg duurzaam, omdat de vrucht zo veel langer meegaat. De kritiek op plastic verpakkingen herkent hij, maar hij wijst erop dat het bedrijf al met monoplastics werkt en dat er altijd nog glazen potten mogelijk zijn.

Rian vindt dat Cleijenborch andere keuzes kan maken. Zij zegt dat het zorgcentrum gewoon suikervrije appelmoes kan bestellen als gezondheid zo belangrijk is. Volgens haar is dit niet de groep bewoners om streng te beperken. Ze wijst erop dat haar bonusoma de 101 heeft gehaald met elke dag appelmoes. In haar ogen is streng beleid logischer bij jongeren met overgewicht dan bij kwetsbare ouderen die nog willen genieten. Ze heeft de statuten van Cleijenborch erop nageslagen en wijst op het recht van bewoners om eigen keuzes te maken. Volgens haar gaat dat nu mis: eerst wordt het product geschrapt, pas daarna komt er een smaaktest.

Ondanks haar kritiek benadrukt Rian dat ze tevreden is over de zorg in Cleijenborch. Ze zegt dat personeel goed voor haar bonusoma zorgt en dat er heus ruimte is voor een advocaatje op zijn tijd. Maar het schrappen van appelmoes noemt ze "de verkeerde volgorde". Vrijdag brengt ze alle ingezamelde potten naar Colijnsplaat. De hoeveelheid is inmiddels zo groot dat ze verwacht hulp nodig te hebben om alles binnen te krijgen. Haar doel is helder: dat haar bonusoma en de andere bewoners genoeg appelmoes hebben om er nog lang van te smullen.