Gemeenten pakken onveilige plaatsen aan na moord Lisa
Meerdere grote gemeenten hebben sinds de dood van de 17-jarige Lisa afgelopen zomer stappen gezet om de veiligheid van vrouwen en meisjes op straat te verbeteren. Dit blijkt uit een rondvraag van NOS en Nieuwsuur onder tientallen gemeenten. Het gaat hierbij specifiek om maatregelen die gemeenten kunnen nemen in de openbare ruimte.
Lisa werd op 20 augustus aangevallen terwijl ze ’s nachts van Amsterdam naar Abcoude fietste. Ze belde de politie, maar hulp kwam te laat. Haar lichaam werd gevonden aan de Holterbergweg in Ouder-Amstel. De verdachte, een man die in een asielzoekerscentrum verbleef, staat morgen voor het eerst terecht. De zaak wordt nog niet inhoudelijk behandeld.
Veiligheid onder de aandacht
De gewelddadige dood van Lisa veroorzaakte veel verontwaardiging in de samenleving. Met de campagne ‘Wij eisen de nacht op’ kwam er landelijke aandacht voor de veiligheid van vrouwen en meisjes op straat. Ook werden er demonstraties gehouden en bekende gebouwen oranje verlicht ter nagedachtenis aan de tiener.
De gemeente Ouder-Amstel plaatste na de moord extra camera’s langs de Holterbergweg. Daarnaast werden er meer handhavers ingezet, is de verlichting verbeterd en zijn struiken gesnoeid. Samen met de gemeente Amsterdam wordt gewerkt aan veiligere fietsroutes. Ook andere gemeenten namen maatregelen.
Veiligheid is al jaren een belangrijk thema, maar sinds deze zomer worden donkere, verlaten plekken extra bekeken vanuit het perspectief van vrouwen, zegt Wieke van de Haterd. Zij is ‘stadsmarinier’ voor veiligheid in het Rotterdamse IJsselmonde, een door de gemeente aangestelde burgerambtenaar.
“Door samen met vrouwen naar locaties te kijken, hoorden we bijvoorbeeld dat alleen extra verlichting niet genoeg is,” vertelt Van de Haterd. “Het gevoel van onveiligheid komt ook door dichte begroeiing of het feit dat er niemand te zien is onderweg. Daarom kijken we ook naar sociale veiligheid: waar kunnen mensen terecht als er iets gebeurt?”
Amsterdam stelde in september 6 miljoen euro beschikbaar om de veiligheid te vergroten. Er komt een platform Stop Geweld Tegen Vrouwen waar dertig agenten gaan werken. Dit moet het voor vrouwen makkelijker maken om aangifte te doen van geweld. Ook krijgen agenten training om signalen van (seksueel) geweld en dreigende femicide te herkennen.
Den Haag lanceerde een meldpunt. Veel gemeenten plaatsen meer lantaarnpalen op donkere plekken of extra camera’s.
Nieuwegein werkt aan een ‘lichtscan’ om te bepalen waar meer verlichting nodig is. De Noord-Hollandse gemeente Waterland onderzoekt de inzet van een app waarmee inwoners zelf straatverlichting kunnen aanzetten.
In onder andere Helmond, Maastricht en Ede brengen gemeenten in kaart waar hun inwoners zich onveilig voelen. De gemeente Hilversum ontving onlangs zo’n 150 reacties van bewoners op de vraag waar het ‘niet oké’ is. Deze antwoorden worden vergeleken met eerdere meldingen en gegevens van bijvoorbeeld de politie.
Volgens burgemeester Van den Top van Hilversum is het niet haalbaar om de hele gemeente volledig te verlichten en al het groen weg te snoeien. Ook is het onmogelijk om alle risico’s weg te nemen. “Maar we willen wel graag weten waar vrouwen zich onveilig voelen en wat wij daaraan kunnen doen. Extra toezicht is ook een optie.”
Een gruwelijk misdrijf voorkomen is helaas onmogelijk, benadrukt ook Van de Haterd. “Maar we kunnen wel luisteren naar het onveilige gevoel dat vrouwen hebben. We hadden geen verlichting in een donker park waar vleermuizen leven. Na gesprekken met vrouwen die na hun werk door dat park lopen, hebben we toch besloten lantaarnpalen te plaatsen.”
