Advies: nieuwe regering moet 7 miljard bezuinigen, het mes in zorg en AOW

Om de overheidsfinanciën op orde te houden, moet het volgende kabinet elk jaar 7 miljard euro besparen. Prioriteit ligt daarbij bij maatregelen in de zorg en de AOW. Dit blijkt uit een advies van een groep hoge ambtenaren aan de toekomstige regeringscoalitie.

Het is een traditie dat de ambtelijke top van ministeries vlak voor de verkiezingen met een advies komt. Hierin wordt de financiële ruimte voor de volgende regeerperiode geschetst. Net als bij eerdere edities luidt de aanbeveling van de Studiegroep Begrotingsruimte: ‘Hand op de knip.’

De ambtenaren hebben ook goed nieuws: twee jaar geleden vonden zij nog dat er 17 miljard euro aan besparingen nodig was, nu is dat bedrag 10 miljard euro lager. Deze meevaller komt doordat het inmiddels demissionaire kabinet al 5 miljard euro aan besparingen heeft doorgevoerd. Daarnaast is de economie de afgelopen jaren sterker gegroeid dan verwacht.

Als het volgende kabinet nog eens 7 miljard euro weet te besparen, blijft het overheidstekort rond een ‘veilige grens’ van 2 procent, stellen de ambtenaren. Dat is 1 procent lager dan de Europese regels voorschrijven, maar zo wordt er een veiligheidsmarge ingebouwd.

Tegelijkertijd zal dan de staatsschuld stabiliseren. Zonder maatregelen zal die namelijk oplopen tot 126 procent in 2060, heeft het Centraal Planbureau berekend.

Kleiner basispakket en fiscaliseren AOW
Waar precies bezuinigd moet worden, is en blijft aan de politiek, benadrukt de Studiegroep. Tegelijkertijd doet zij wel de aanbeveling om eerst de oplopende kosten van de vergrijzing aan te pakken. Omdat Nederland steeds meer ouderen telt, stijgen de uitgaven aan zorg en AOW het meest.

De Studiegroep stelt voor om hogere eigen bijdragen in de zorg te vragen of het basispakket te verkleinen. En om de AOW betaalbaar te houden, zou de overheid van ouderen kunnen verlangen dat zij voortaan AOW-premie betalen. Nu wordt die premie alleen door werkenden gedragen.

Koffertje met miljoenennota 2025 (@ Ministerie van financien)
Koffertje met miljoenennota 2025 (@ Ministerie van financien)