Ark van Noach te koop

Een replica van de Ark van Noach, het Bijbelse schip met vermaarde afmetingen, is sinds enige tijd te koop. Het betreft hier niet zomaar een klein vaartuig, maar een gigantische constructie van 122 meter lang, 29 meter breed en 27 meter hoog, verdeeld over zeven verdiepingen, met onder andere bioscopen, een conferentieruimte, een restaurant met industriële keuken, winkels en vier appartementen. Het schip ligt al sinds 2016 aan de kade in Krimpen aan den IJssel, werkloos en zonder publiek en moet nu een nieuwe eigenaar en bestemming krijgen.

De bouwer, Johan Huibers, een aannemer uit Broek op Langedijk die al sinds 2007 met replica’s van de ark bezig is, heeft een veilinghuis in de arm genomen om de verkoop in goede banen te leiden. “Het is tijd voor een nieuwe eigenaar”, vertelt Huibers al herhaaldelijk in interviews. “Nu mag de ark de droom van iemand anders worden.”

De ark wordt geveild bij Troostwijk Auctions en bieden kan tot 18 december. Op dit moment is het hoogste geboden bedrag 405.000 euro. Er is de afgelopen jaren al veel interesse getoond, vanuit de hele wereld zelfs. Toch is het Huibers tot nog toe niet gelukt om een geschikte koper te vinden die de ark weer tot leven kan brengen. “De ark biedt zoveel mogelijkheden,” legt Frank Mak van het veilinghuis uit. “Met alle functies die aan boord zijn, kan je er ook een hoop dingen mee doen.” Kopers die geïnteresseerd zijn, kunnen een kijkje komen nemen.

Zelf heeft Huibers geprobeerd om een partner te vinden die het schip van een nieuwe missie zou kunnen voorzien. Huibers, die diep gelovig is, hoopte destijds met de ark mensen te inspireren en kennis te laten maken met het Bijbelse verhaal. “Ik heb een hoop blije gezichten gezien aan boord en zelfs mensen zien veranderen,” zegt hij. “Ik herinner me nog dat de brandweer van Zaandam aan boord kwam. Grote jongens, laarzen aan, die me vroegen waarom ik de ark gebouwd had. Ik heb het ze uitgelegd. Eén van hen is later teruggekomen, hij was het gesprek met God aangegaan. Hij gaf me toen een cadeautje. Dat is toch prachtig?”

De ark werd bezocht door duizenden bezoekers, waaronder schoolklassen, bedrijven, bruidsparen die er een bijzondere trouwlocatie vonden en zelfs gezinnen die er woonden. En dan niet alleen in de appartementen die aan boord zijn, maar er zijn ook verhalen over gezinnen die letterlijk een nieuw begin maakten aan boord. “Ze werd een ontmoetingsplaats waar duizenden bezoekers samenkwamen,” stelt Huibers. “Ik heb een hoop blije gezichten gezien aan boord en zelfs mensen zien veranderen.” Dat is volgens hem precies wat hij wilde bereiken.

Volgens journalist Andries Knevel, die Huibers regelmatig interviewde, is er geen sprake van een mislukt project. Knevel zegt in de nieuwspodcast van christenwebsite Cvandaag: “Hij is de wereldzeeën niet overgevaren, maar dat neemt niet weg dat zijn doel missionair was. De Bijbelse geschiedenis is op de ark op talloze manieren gepresenteerd. Dat hij daarin is geslaagd, vind ik heel knap.” Ook Huibers zelf ziet zijn missie als geslaagd.

“Mijn vader heeft de Ark van Noach zelf gebouwd, exact even groot als in de Bijbel vermeld staat,” verklaart Deborah Huibers, de dochter van Johan, vol trots. “Miljoenen mensen hebben de Ark bezocht, maar nu ligt ze stil. Het wordt tijd dat ze weer tot haar recht komt, ze moet open.”

De Ark is in de loop der jaren op diverse plekken gelegd, aanvankelijk in Dordrecht waar hij in 2012 werd geopend voor publiek. Er kwamen destijds mensen uit de hele wereld naartoe. Volgens Huibers zou er in eerste instantie een miljoen bezoekers kunnen komen, maar het bezoekersaantal bleef uiteindelijk steken op bijna 300.000 in de ruim drie jaar dat de ark open was. Niettemin is dat een flinke prestatie.

In 2016 moest de Ark weg uit Dordrecht omdat daar woningen zouden komen. De ark werd verplaatst naar Krimpen aan den IJssel, waar hij sindsdien ligt aangemeerd, verscholen achter verouderde bedrijfsloodsen en niet meer toegankelijk voor het publiek. Bij de evacuatie uit Dordrecht ontstonden bij Huibers dromen om de ark naar het buitenland te brengen, om daar zijn missie voort te zetten. Plannen om het schip naar Brazilië, Houston, Israël of Zuid-Korea te verplaatsen zijn echter nooit gelukt. Huibers: “We zijn nu 8,5 jaar bezig om een andere partner te vinden en ik heb over de hele wereld gezworven, van Zuid-Korea tot Brazilië. Maar het heeft helaas tot nu toe niets opgeleverd.”

Er waren logistieke en financiële hindernissen. De ark is namelijk niet zelfvarend en moet worden versleept. Toch meent Huibers dat de ark vanwege de platte bodem relatief eenvoudig te verplaatsen is. Ook is de ark gebouwd als een pand met een ontruimingsinstallatie en sprinklerinstallatie, waardoor hij voldoet aan bouwbesluiten en verzekerd kan worden als een regulier gebouw. Dat maakt het breder inzetbaar dan enkel als museumschip.

 Nu de ark op de veiling komt, zegt Huibers dat hij niet wil dat het schip iets ‘ordinairs’ wordt. “Als het maar geen bordeel wordt. Dat vind ik niet passend,” stelt hij resoluut. Verder staat hij open voor nieuwe functies. Een hotel? Een restaurant? Een conferentieoord? Alles is mogelijk, als de nieuwe eigenaar maar een respectvolle bestemming vindt.

De oorsprong van deze enorme ark ligt in het Bijbelboek Genesis, het eerste deel van het Oude Testament. In dat verhaal ziet het almachtige hoofdpersonage God dat de aarde gevuld was met slechtheid en besloot een zondvloed te sturen om vrijwel al het leven te vernietigen. Maar de andere hoofdpersoon, Noach, een rechtvaardig man, kreeg van God de opdracht om een reusachtig schip te bouwen, een ark, waarin hij samen met zijn gezin en van alle dieren een mannetje en vrouwtje moest huisvesten, zodat het leven na de vloed kon doorgaan.

De Bijbel noemt afmetingen in ellen en Huibers heeft zich sterk laten inspireren door deze gegevens. Zijn ark is daarom volgens hem ‘van ware grootte’. In werkelijkheid is het echter gewoon een oud verhaal dat onmogelijk echt plaats kan hebben gevonden. Wie zelfs maar even kort nadenkt over het geheel stuit al snel op een aantal forse problemen.

Eén van die problemen is: hoe heeft Noach ooit al die miljoenen diersoorten aan boord kunnen krijgen? Volgens de huidige wetenschap zijn er naar schatting zo’n 8,7 miljoen eukaryote diersoorten op aarde, die nog lang niet allemaal ontdekt zijn. Die zou Noach dus eerst allemaal moeten ontdekken, dan moest hij van al die soorten een mannetje en een vrouwtje bijeenbrengen en in leven houden. En dat is nog exclusief bacteriën en andere micro-organismen.

Uiteraard pasten die nooit allemaal in een houten schip van nog geen 150 meter lang. Zelfs al zou Noach zich beperkt hebben tot alleen de landdieren, zou het aantal soorten immens groot zijn. Neem daarbij dat er bij elk dier een mannetje en een vrouwtje aanwezig zou moeten zijn en je spreekt al snel over een onvoorstelbaar groot aantal dieren.

Bovendien weegt zo'n hoeveelheid dieren nogal wat: van piepkleine insecten tot walvissen, olifanten en giraffen. Een globale, zeer voorzichtige berekening toont al direct de absurditeit van de onderneming. Stel dat we uitgaan van 8,7 miljoen diersoorten en van elke soort twee individuen. Dat is 17,4 miljoen organismen. Laten we, om het enigszins behapbaar te maken, veronderstellen dat al die dieren gemiddeld slechts één kilogram zouden wegen. Dat is een enorme onderschatting, want er zijn genoeg diersoorten, denk aan nijlpaarden, neushoorns, walvissen (die in theorie niet eens in een ark passen), olifanten en giraffen, die vele honderden tot duizenden kilo’s zwaar zijn. Maar zelfs met die onrealistisch lage aanname zou het totale gewicht 17,4 miljoen kilogram bedragen, dus 17.400 ton aan dierenmassa. In werkelijkheid zou dit gewicht vele malen hoger liggen.

Ook de hoeveelheid voedsel die dagelijks nodig zou zijn om al deze dieren in leven te houden, is gigantisch. Een gemiddelde dierentuin heeft al tonnen voer per jaar nodig voor een fractie van dit aantal soorten. Stel dat elk paar dieren, gemiddeld, zo’n 5 procent van zijn lichaamsgewicht per dag aan voedsel nodig heeft. Dat komt met 17.4 miljoen kilogram aan dieren neer op zo’n 870.000 kilogram voer per dag. Dat is 870 ton voedsel, iedere dag opnieuw.

Zelfs als de echte getallen lager zouden liggen omdat de variatie in diersoorten enorm is, maakt zo’n grove schatting duidelijk hoe onmogelijk het is om daadwerkelijk alle diersoorten tegelijk in een enkele boot te huisvesten. Daarnaast is de tijdsbelasting om al die dieren te voeren en te verzorgen gigantisch. Zelfs met een team van honderden mensen zou het uren, zo niet dagen, kosten om alle dieren een voor een van voedsel te voorzien, stallen schoon te maken en voor hun welzijn te zorgen.

Maar aan onmogelijkheden heeft Huibers geen boodschap: “Ik heb in de Bijbel een schat gevonden. Als je die drie weken achter elkaar leest, grijpt God je. Dat heeft Hij bij mij ook gedaan. Ik besefte dat Hij bestaat en dat wilde ik aan iedereen vertellen. Daarom heb ik de Ark gebouwd,” zegt Huibers.