Islamisten beloven stabiliteit en rust in Syrië

De nieuwe leiders in Syrië hebben verklaard dat er geen oorlog meer zal komen. In plaats daarvan is er sprake van stabiliteit: de islamistische leider is gematigd. Maar er heerst scepsis onder waarnemers.

Na de omverwerping van het regime van Bashar al-Assad door islamitische opstandelingen is het nog steeds onduidelijk in welke richting Syrië zich ontwikkelt: stabiliseert het land zich na jaren van burgeroorlog of bestaat er een risico op meer chaos?

Als de leider van de zegevierende islamisten zijn zin krijgt, kunnen de Syriërs zich nu gaan voorbereiden op rust. Ahmed al-Sharaa, die eerder verscheen onder zijn nom de guerre Abu Mohammed al-Jolani, heeft verzekerd dat het land geen nieuwe oorlog zal meemaken. “Mensen zijn uitgeput door de burgeroorlog”, vertelde hij aan Sky News tijdens een bezoek aan een moskee in Damascus. “Het land is dus niet klaar voor een nieuwe en zal ook niet in een nieuwe terechtkomen.” De vrees van westerse landen dat het bloedvergieten in Syrië na de val van Assad zou kunnen voortduren, is “onnodig”. Het gevaar kwam van de regering van Assad en van pro-Iraanse milities. “Het elimineren ervan is de oplossing”, zei Al-Sharaa.

Op personeelsvlak is er steeds meer duidelijkheid: het voormalige regeringshoofd in het rebellenbolwerk Idlib, Mohammed al-Bashir, neemt de leiding over van een overgangsregering. Tijdens een bijeenkomst in Damascus bespraken hij, rebellenleider Al-Sharaa en ministers van de huidige regering de transitie.

De taak is een “grote uitdaging”, zei Al-Bashir. Het is een tijdelijke oplossing – ‘totdat de constitutionele kwesties zijn opgehelderd’. Hij hoopt dat de huidige ministers de nieuwe regering tijdens deze transitieperiode zullen steunen. “De taken van de interim-regering zijn het handhaven van de veiligheid, het bewaren van de stabiliteit van de instellingen en het voorkomen van de ineenstorting van de staat.” In een interview met de omroeporganisatie Al-Jazeera zei Al-Bashir dat het nu tijd is voor de mensen om “te genieten van stabiliteit en rust” en te weten dat de regering de diensten levert die ze nodig hebben.

Ontwikkelt Syrië zich nu richting democratie en de rechtsstaat? Terrorisme-expert Peter Neumann heeft daar zijn twijfels over. Rebellenleider Al-Sharaa heeft zich jaren geleden losgemaakt van het terroristische netwerk Al-Qaeda, zei Neumann tegen het Duitse ZDF. Zijn groep is echter nog steeds islamistisch en streeft ernaar een soort theocratie in Syrië te introduceren.

De VN-Syriëvertegenwoordiger Geir Pedersen riep de HTS-militie en haar bondgenoten op om hun “positieve boodschappen” van eenheid aan het Syrische volk met actie op te volgen. Syrië wordt momenteel gecontroleerd door een ‘lappendeken’ van groepen. “Het is belangrijk dat er geen conflicten ontstaan tussen groepen”, zei hij.

De nieuwe chef van het buitenlands beleid van de EU, Kaja Kallas, waarschuwde dat Syrië niet een nieuw Irak, Libië of Afghanistan mag worden. Sektarisch geweld moet worden voorkomen, evenals een heropleving van extremisme en een overheidsvacuüm.