Langlaufster Haga pakt historische 50km-zege, KrŁger voert Noorse top-10 aan

In het Noorse Oslo hebben 's werelds beste langlaufers dit weekeinde in de World Cup gestreden voor een van de grote klassiekers: de vijftig kilometer op de befaamde Holmenkollen, dit keer in de vrije stijl. De vrouwen werkten doorgaans dertig kilometer af, maar om een en ander meer gelijk te trekken - zo is de 15km bij de mannen teruggebracht naar 10km - kregen ook zij nu de volle bak voor de kiezen.

50km mannen
Het veld bleef, zoals wel te verwachten viel, lange tijd grotendeels bijeen, waarbij er zo nu en dan iemand achteraan af moest haken. Halverwege kwamen de eerste toppers, met name de Noren Simen Hegstad Krüger en Hans Christer Holund, hun niet-verplichte skiwissel uitvoeren, wat wellicht wat vroeg was. Met name Holund werkte zich echter snel terug naar voren en begon het tempo serieus op te voeren op zijn vers gewaxte ski's.

De aanval resulteerde in een peloton dat na dertig kilometer behoorlijk uiteen begon te vallen, aangevoerd door Holund, Krüger, Johannes Høsflot Klæbo en Martin Løwstrøm Nyenget, terwijl ook de Brit Andrew Musgrave en de Noren Iver Tildheim Andersen en Martin Stenshagen hun karretje nog aan probeerden te haken. Dat lukte alleen Andersen, die met Holund en Krüger zelfs een leidend drietal vormde. Vrijwel alle anderen kwamen na 33km, het einde van ronde vier, ook ski's wisselen en met veertig seconden achterstand openden ze de achtervolging.

Onder leiding van met name Didrik Tønseth en Harald Østberg Amundsen werd het verschil beetje bij beetje kleiner, hoewel het met 8,5 kilometer te gaan nog altijd 25 seconden was. De achtervolgende groep bestond inmiddels uit louter Noren: Amundsen, Tønseth, Nyenget, Klæbo en Håvard Moseby. Voorin voerden kilometervreters Holund en Krüger het tempo nog eens op, wat de jonge Andersen toch echt even teveel werd.

Holund en Krüger werden niet meer bijgehaald en Holund, totaal geen sprinter, probeerde het tempo hoog genoeg te houden. Dat lukte echter niet: de beduidend meer explosieve Krüger sloeg op het laatste kleine klimmetje toe en sprintte naar een prachtige overwinning in dé Noorse langlaufklassieker, voor Holund en de nog goed teruggekomen Nyenget - uiteindelijk bestond de gehele top-10 uit Noren.

50km vrouwen
Al na vijf kilometer opende de jonge Margrethe Bergane de aanval, waarbij de Amerikaanse Jessie Diggins haar kwam vergezellen. De twee werden wel vrij rap weer teruggepakt, waarna het peloton kilometer na kilometer steeds iets verder uit werd gedund. Halverwege kwam vrijwel iedereen een 'pitstop' maken voor nieuwe ski's en in de kilometers daarna ging het tempo beetje bij beetje omhoog, waardoor de groep alsmaar kleiner werd.

Onder leiding van Bergane en de nóg verrassender Nora Sanness, met af en toe wat hulp van Diggins, bleef het een harde wedstrijd en ontstond een klein kopgroepje: Bergane, Sanness, Tiril Udnes Weng, Astrid Øyre Slind namens Noorwegen, Teresa Stadlober voor Oostenrijk, Diggins en de Finse Eveliina Piipo, die er een tijdje later toch af moest. Van iets verder naar achteren kwam Ragnhild Glørsen Haga ondertussen opzetten en zij voegde zich ook bij de kopgroep.

Zeven kilometer voor de finish leek Weng volledig geparkeerd te staan, maar zij knokte zich terug, terwijl Sanness en Bergnane indruk bleven maken, net als kilometervreter Slind. Diggins haakte even af, maar knokte zich terug, en Weng moest er definitief af. In de slotfase voerde Diggins dan toch het tempo op voor de eindsprint, maar Haga en Slind konden mee. Beiden gingen langs de Amerikaanse en met een prachtig eindschot pakte Haga zeer verrassend de winst, voor Slind en Diggins. Een emotionele zege voor Haga, die in 2018 olympisch goud won, maar daarna de immense druk niet aan leek te kunnen en het plezier kwijtraakte, waardoor de prestaties achter bleven en ze uit de nationale ploeg werd gezet. In Oslo mocht ze meedoen, en dat betaalde zich dus uit.