Verhagen: "Ik ben heilig"

Toen ik zaterdagochtend mijn bed uit kwam en met koffie aan de keukentafel ging zitten, kon ik ondanks het slaapzand in mijn ogen niet vermijden de enorme kop in de Telegraaf te lezen. Ook kon ik een zeldzame laughing out loud niet tegenhouden. Meende deze man dit? Dan was het net zo erg als ik al tien jaar vermoedde. Meende hij het niet? Dan bevestigde dat eveneens mijn beeld, evenals dat van de rest van Nederland. 

Het was een interview met Maxime Verhagen en de kop luidde “Ik heb nog nooit iemand iets geflikt.” Ik pakte mijn mobiel uit mijn zak, schoot een foto en uploadde een Facebook-status: “Ik moest erg hard lachen toen ik deze kop las. Maxime heeft blijkbaar humor! (Of een totaal gebrek aan zelfinzicht, hetgeen naast sluwheid, leugenachtigheid en gewetenloosheid, ook erg belangrijk lijkt te zijn om bij CDA hoog in de lijst te komen.)”

Bijna, vertelt hij, bíjna was hij de politiek niet ingegaan. En wat was dat een gemis geweest! Zoals bij meer grootse politici begon zijn carrière in een andere sector – hij wilde geschiedenisleraar worden maar kreeg naar eigen zeggen zijn Mavo-klas niet onder controle. Dus werd het maar politicus, want “ik dacht: dit kan ik zelf beter. Ik heb mezelf wel de vraag gesteld: wil ik écht de politiek in. Er is veel slecht gedrag. [Sic] Mensen worden snel zwart gemaakt. Ik wilde mezelf in de spiegel kunnen blijven aankijken.” Hoe hij het voor elkaar krijgt dit zijn mond uit te krijgen – weet u het?

Hij is “wat dat betreft [zichzelf] trouw gebleven. Ik heb misschien het imago een valse politicus te zijn, maar ik heb nooit iemand iets geflikt. Bij mij is afspraak altijd afspraak. Natuurlijk heb ik mensen [als Wouter Bos] hard aangepakt. Ik ga er hard in. Beng!” Beng indeed, Maxime; beng indeed. Hij denkt werkelijk dat zijn slechte imago puur komt doordat hij de politieke truukjes die iedereen praktiseert slechter kon verbloemen dan zijn collega's. Doordat zij dat wel goed doen “lijkt het aardiger. Ik ben een open boek.”

Een open boek dat altijd langer dan welke andere politicus ook moet nadenken over elk weloverwogen woord dat zijn leugenachtige mond uit lispelt. Hoe vaak ik Maxime zijn woorden niet zag filteren langs de in tien jaar tijd opgebouwde leugens, halve waarheden, backstabberij en bedrog waar hij beter zijn bek over dicht kon houden – “De... minister-president... is van mening... dat... in het kader van de... uhhh...” – Maxime schept elke keer weer zijn eigen versie van de werkelijkheid. De versie die hém het best uitkomt. Hij is immers een open boek en stelt in de zin daarna:

“Het CDA past bij mij.” Na een halve pagina gebrek aan zelfinzicht, ben ik het plots met hem eens. Hij liegt, bedriegt, is ultra-conservatief, puur de politiek in gegaan voor eigen gewin, kortom een rasechte CDA'er. Niet snel hierna gaat hij echter weer de fout in met voor een CDA-topman als Verhagen zo ongelooflijk extreem ironische woorden dat je smoel openvalt van verbazing: “Ik voel me niet thuis bij een socialistisch mensbeeld, waar de overheid alles oplost, van bovenaf bepaalt. Zo van: wij weten wel wat goed voor u is. Brrr, dat morele gelijk.” Iets met splinter, oog en balk.

Tijdens het Catshuisberaad zou arme, menslievende Mexime “nachtenlang wakker hebben gelegen” over de effecten van de zorgbezuinigingen, maar Rutte niet, want die denkt alleen aan cijfertjes. Uit de bullshitwateren van uit-z'n-nek-gelul springt dan plots weer iets interessants en maar al te waars. Hij geeft toe dat hij “ontploft bij onderhandelingen als [hij] nog iets kan veranderen.” Wellicht op dezelfde manier als hij de feiten rondom de val van Balkenende IV compleet verdraaide en op Bos afschoof.

Balkenende wordt door Verhagen aangegrepen om te zeggen dat hij heus geen premier had willen worden. Tuurlijk niet. Ligt helemaal niet in lijn met zijn megalomane karakter, zijn eeuwige ellebogenwerk, zijn partij van list en bedrog, zijn ultieme regentengedrag. Toch lijkt hij door zijn leugens heen weer wat waarheid te zaaien, doordat je (met de kennis van nu) haast de brok in zijn keel hoort bij de zin “Premier was ik desondanks bijna geworden”, gesproken naar aanleiding van JP's bijna-vertrek naar Brussel.

Het artikel sluit af met nog wat meer gebullshit, geouwehoer en gelieg, over bijvoorbeeld zijn totále verbijstering bij het vertrek van Klink. Voor iedereen in Nederland was duidelijk dat de conservatieven in het CDA een machtsgreep pleegden onder leiding van Vos Verhagen, maar hijzelf zegt dat het “als een donderslag bij heldere hemel kwam” toen hij hoorde dat Klink de handdoek in de ring zou gooien.

In het kort lijkt Verhagen werkelijk elke vorm van zelfkritiek te ontberen. Alles is de schuld van anderen, het (politieke) leven is een rauwe, moeilijke, oneerlijke, onaardige hel waar hij al een kwart eeuw heiliglijk doorheen manoeuvreert als een soort Aartsengel Gabriël, met menselijk mededogen in de ene hand en eeuwigdurend allesomvattend gelijk in de andere, getooid met een CDA-groen aureooltje. (En, onder die bruingeverfde dos haar nauwelijks te ontwaren, hoogstwaarschijnlijk een setje gifgroene hoorns.)

Maxime is zo overtuigd van zichzelf dat het achteraf geen wonder is hoe hij zijn reputatie heeft verkregen, als iemand die welhaast tegen borderline aan schurkt qua zelfkritiekloosheid en kundig zichzelf slachtofferen. “Ik mis de macht niet”, zegt plucheklever nummer één. Maxime toont aan dat boven populisme, boven ideologieën, boven links, rechts, progressief en conservatief, één eigenschap nog altijd het belangrijkste lijkt te zijn om in 's lands meest regerende partij van de twintigste eeuw: aan de absolute top te geraken.

Meedogenloosheid. Sluwheid. Calimerogedrag. Constant bedrog. En boven alles, die jungle aan leugens onthouden en jezelf zo vaak vertellen dat je er zelf in lijkt te gaan geloven. Het is of dit, of Maxime weet donders goed dat de vork heel anders aan de steel zit en liegt opnieuw een hele krantenpagina bij elkaar om er zelf beter van te worden. Ook dan ligt het hele interview volledig in lijn met de eerdere analyse.

Ik ben er nog niet uit wat erger is: een man die werkelijk overtuigd is van zijn onschuld nadat het hele land hem grondig uitgekotst heeft, of een man die daar welbewust over gaat zitten liegen om zijn straatje (zoals Balkenende dat wil bij sneeuw) schoon te vegen en hopelijk binnen enkele jaren weer met de kont in het pluche te zitten. Want dat we van Maxime, met zijn heilige aura van klootzakkeritis en zijn 56 jaren op de teller nog niet af zijn, dat mag duidelijk wezen. Laten we hopen op een Eurocommissariaat, een onbenullig burgemeesterschap of een hoge positie in een te negeren aspect van de overheid.

Maar u en ik weten wel beter. Zodra het CDA weer in een regering zit kunnen we een staatssecretariaat wel verwachten, of opnieuw een ministerschap. Helaas, want dit land verdient zóveel beter.