De Amerikaanse president Donald Trump verwacht dat de oorlog met Iran vlak na de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen in november eindigt. Dat zei hij woensdag tegen journalisten, voorafgaand aan het partijcongres van de Republikeinse Partij. Volgens hem kan Iran de economische druk van maandenlange sancties niet langer volhouden.

Trump: Iran probeert midterms te beïnvloeden
Trump beschuldigde Iran ervan de aanvallen in te zetten om de uitkomst van de Amerikaanse midterms te sturen. "Ze zijn wanhopig. Ze proberen onze verkiezingen te beïnvloeden", zei hij. Onduidelijk is waarop die beschuldiging gebaseerd is.

Amerika en Iran melden dagelijks aanvallen over en weer, vrijwel uitsluitend op doelwitten op zee. Volgens Iran werden woensdag twee Amerikaanse torpedobootjagers geraakt bij een aanval. Het Amerikaanse leger ontkende dat kort daarna.

Verloop van de Iran-oorlog
De oorlog begon op 28 februari, toen de Verenigde Staten samen met Israël bombardementen uitvoerden op Iran. Daarbij kwam de Iraanse opperste leider ayatollah Ali Khamenei om het leven, maar het regime in Teheran werd niet omvergeworpen. Na de eerste weken van geweld verschoof de strijd steeds meer naar het economische vlak.

Iran blokkeert al maanden de Straat van Hormuz, een cruciale doorvoerroute voor de wereldwijde oliehandel, waardoor de olieprijzen wereldwijd stijgen. Amerika blokkeert op zijn beurt de aanvoer van goederen naar Iraanse havens. Trump verwacht dat deze economische wurggreep het regime in Teheran op de knieën dwingt.

Gevolgen voor de midterms
Trumps voorspelling komt op een moment dat zijn populariteit onder druk staat. Amerikanen merken de gevolgen van de oorlog aan de benzinepomp. Een groeiend deel van het land keert zich inmiddels tegen het conflict. Trump hield de bevolking voor dat de brandstofprijzen na afloop van de oorlog fors zouden dalen.

Op 3 november gaan de Verenigde Staten naar de stembus voor de midterms. Dan worden alle 435 zetels in het House of Representatives opnieuw verdeeld, te vergelijken met de Tweede Kamer. Ook 35 van de 100 Senaatszetels komen dan beschikbaar, te vergelijken met de Eerste Kamer.

Truth Social - US flag covering Iran by president Trump (@Donald J. Trump)

De Europese Unie stelt Spanje ongeveer 115 miljoen euro beschikbaar om de migratiecrisis in de Noord-Afrikaanse exclave Ceuta het hoofd te bieden. Het geld is bedoeld voor grensbewaking, de opvang van alleenstaande minderjarige migranten en de terugkeer van mensen zonder verblijfsrecht, meldt de Europese Commissie in Brussel. Spanje diende op 24 augustus een aanvraag voor spoedhulp in, nadat eind juli tienduizenden migranten de exclave waren binnengekomen.

Aanleiding voor de noodhulp: grensoversteek eind juli
Op 30 en 31 juli zwommen volgens de Spaanse regering ongeveer 72.000 migranten vanuit Marokko naar Ceuta of klommen over de grenshekken. De meesten keerden binnen enkele uren terug naar Marokko. Zeker 75 mensen kwamen bij de oversteek om het leven. De meesten van hen verdronken tijdens het zwemmen.

Duizenden migranten nog altijd in Ceuta
Ruim een maand na de massale toestroom verbleven nog meerdere duizenden migranten in het gebied, dat kleiner is dan de luchthaven van Frankfurt. Volgens Juan Jesús Vivas, hoofd van de regionale regering van Ceuta, is het exacte aantal achtergebleven migranten onduidelijk. Vivas waarschuwde al eerder voor de toestroom en vroeg Madrid om extra hulp.

De opvangcapaciteit in Ceuta is ingericht op slechts negentig minderjarigen. Door het tekort aan opvangplaatsen slapen migranten noodgedwongen op het strand, op straat of op begraafplaatsen. De Spaanse overheid maakte eerder al 25 miljoen euro vrij voor de opvang van deze minderjarigen.

Noodhulp gericht op grensbewaking en opvang van minderjarigen
De Europese noodhulp voor Ceuta moet vooral de grensbewaking en grenscontrole versterken. Daarnaast is een deel van het bedrag bestemd voor een menswaardige onderbrenging van alleenstaande minderjarigen die nog in de exclave verblijven. Ook de terugkeer van migranten zonder verblijfsrecht naar Marokko valt onder de regeling.

Met de nieuwe EU-bijdrage komt er extra geld beschikbaar, bovenop de nationale middelen die Spanje al had vrijgemaakt. De Europese Commissie beoordeelt de precieze besteding van het bedrag in overleg met de Spaanse autoriteiten.

Migranten in Ceuta onder toezicht Guardia Civil (@Gemini-AI-impressie)

Uitkeringsinstantie UWV gaat 13.000 extra WIA-uitkeringen handmatig controleren op berekeningsfouten. Deze mensen kregen eerder te horen dat een controle niet nodig was. UWV-bestuurslid Judith Duveen biedt in een persbericht excuses aan voor het verkeerd informeren van deze groep.

Fouten in WIA-uitkering sinds 2020
Het UWV maakte van 2020 tot en met 2024 fouten bij de berekening van de WIA-uitkering, de uitkering voor mensen die arbeidsongeschikt zijn. Bij controles achteraf bleek dat een deel van de uitkeringsgerechtigden te weinig geld ontving. Zij krijgen alsnog een nabetaling.

Wie te veel WIA-uitkering heeft gekregen, hoeft dat bedrag niet terug te betalen. De 13.000 mensen om wie het nu gaat, worden in oktober geïnformeerd over de handmatige controle.

Aantal te controleren WIA-uitkeringen loopt op
Het UWV begon in het voorjaar van 2025 met het controleren van de WIA-berekeningen. Toen ging het nog om 47.000 uitkeringen. Dat aantal is inmiddels verhoogd naar 73.000, omdat bij eerdere controles bleek dat niet alle uitkeringen met mogelijke fouten in beeld waren.

Van die 73.000 uitkeringen heeft het UWV bij ongeveer 21.000 al kunnen vaststellen dat er geen fouten zijn gemaakt. Voor de resterende 52.000 uitkeringen is nog een handmatige controle nodig. Volgens het UWV kwamen er tijdens de eerste controles signalen van medewerkers dat mogelijk niet alle uitkeringen met fouten waren opgespoord. Daarop zijn de selectiecriteria aangepast.

100 miljoen euro gereserveerd voor nabetalingen
Het UWV heeft 100 miljoen euro gereserveerd voor nabetalingen aan mensen die te weinig WIA-uitkering ontvingen. Het is nog niet duidelijk of het grotere aantal te controleren uitkeringen ook leidt tot een hogere reservering.

De eerste nabetalingen worden komend najaar gedaan.

Oekraïense drones hebben deze week een aanval uitgevoerd op Novy Oerengoj, een belangrijke gasstad in Siberië op zo'n 2800 kilometer van de Oekraïense grens. Het is volgens Oekraïne de eerste keer dat een Oekraïense drone zo diep in Russisch grondgebied doordringt. De Russische gouverneur van de regio meldde dat de aanval was afgeweerd, maar dat neervallende brokstukken brand veroorzaakten.

Droneaanval treft gasproductiecentrum
Volgens de gouverneur raakte niemand gewond bij de brand in Novy Oerengoj. Hij riep inwoners op kalm te blijven. De stad ligt in het autonome district Jamalië en staat bekend als de "Russische gashoofdstad" vanwege het belang van de regio voor de Russische gas- en oliewinning.

Volgens Reuters was het vermoedelijke doelwit de fabriek voor condensaatverwerking in Novy Oerengoj, die jaarlijks ongeveer 19,5 miljoen ton verwerkt. Gazprom exporteerde via Jamal ooit gas naar West-Europa, maar die export nam sterk af na het begin van de Russische invasie van Oekraïne in 2022.

Oekraïne heeft de aanval bevestigd. President Zelensky noemde de actie op X een "volkomen rechtvaardige" aanval "op een manier die de vijand echt voelt." Oekraïne viel in juli dit jaar ook al de Russische industriestad Omsk aan, op zo'n 2500 kilometer van de grens. Door aanhoudende Oekraïense aanvallen op Russische olieraffinaderijen kampt Rusland met brandstoftekorten.

Rusland zet ook aanvallen op Oekraïne voort
Zelensky waarschuwde vorige week dat luchtvaartmaatschappijen het Russische luchtruim moeten mijden. Volgens hem vliegen er zoveel Oekraïense drones dat vliegtuigen in de burgerluchtvaart risico lopen geraakt te worden. Rusland voerde de afgelopen nacht op zijn beurt weer aanvallen uit op Oekraïne.

In hoofdstad Kyiv viel een dode en raakten zeven mensen gewond. Bij een aanval op een winkelcentrum in Soemy kwamen twee mensen om het leven en raakten veertien mensen gewond. Ook in Mykolajiv kwamen twee mensen om, meldde Zelensky.

Hij riep landen op de druk op Rusland te verhogen. "Helaas heeft de internationale gemeenschap te weinig gereageerd op deze aanvallen, die vrijwel dagelijks mensen het leven kosten", schreef hij op X.

Aanval bij grensovergang met Moldavië
Russische drones raakten deze week ook een grensovergang tussen Oekraïne en Moldavië. Volgens de Moldavische premier Sandu kwamen daarbij twee mensen om het leven en raakten drie mensen gewond. Dagelijks passeren duizenden mensen deze grens; de overgang is sinds de aanval tijdelijk gesloten.

Sandu veroordeelde de aanval en riep op tot meer luchtverdediging voor Oekraïne. Ze schreef dat Rusland eerder al het Moldavische luchtruim tijdelijk deed sluiten en dat de Russische frontlinie steeds verder naar het westen opschuift.

Vliegtuig van Zelensky bijna geraakt
Zelensky bracht dinsdag een bezoek aan Moldavië. Bij zijn vertrek werd het vliegtuig waarin hij zat bijna geraakt door een drone, meldde de Noorse premier Store. Het is niet bekend waar de drone vandaan kwam of om wat voor type het ging.

Zelensky reisde vervolgens naar Noorwegen voor de begrafenis van koning Harald en sprak daar met Store onder meer over militaire samenwerking.

Professor Layton and the New World of Steam komt op 10 december uit voor Switch 2, Switch, PS5 en pc. Dat heeft ontwikkelaar Level 5 aangekondigd tijdens de Nintendo Direct van vandaag. Er zijn tussendoor spinoffs geweest, maar dit is in essentie de eerste nieuwe echte Layton-game sinds 2013.

Net als in de vorige games moet de professor samen met zijn jonge assistent Luke weer een groot mysterie oplossen. De game speelt zich af een een steampunk-achtige stad vol met (voor die tijd) revolutionaire stoomtechnologie. Volgens de onderstaande trailer kunnen spelers met deze game meer puzzels dan ooit verwachten.

Kirby and the World Beyond komt in de lente van 2027 uit. Nintendo heeft vandaag deze game aangekondigd tijdens hun Direct-presentatie. De vorige Kirby-game, The Forgotten World, kwam al met grotere levels, maar dit keer krijg je echt een open wereld.

Kirby kan verder in deze game zoals gebruikelijk vijanden opeten en hun krachten overnemen. Nieuw is het feit dat je die krachten ook gaat gebruiken om de grotere spelwereld te verkennen. Je kunt bijvoorbeeld de zwaard-kracht gebruiken om bomen te klimmen. Met dat zwaard kun je ook bomen omhaken om nieuwe platformen te maken. Kortom, Kirby krijgt een hoop nieuwe mogelijkheden.

We horen ongetwijfeld volgend jaar veel meer over deze game.

Feyenoord is de Champions League begonnen met een ruime nederlaag. De Rotterdammers boden bij vlagen aardig tegenstand in Camp Nou, maar moesten uiteindelijk hun meerdere erkennen in Barcelona: 5-1. Raphinha zette de thuisploeg al na drie minuten op voorsprong na een fraaie individuele actie.

Feyenoord liet zich daarna geregeld zien, vooral via Anis Hadj Moussa. De Algerijn ging na een dribbel naar de grond in het strafschopgebied, maar kreeg geen penalty. Uit de daaropvolgende tegenaanval verdubbelde Karim Adeyemi de voorsprong met een schot van buiten het strafschopgebied, waarbij doelman Tjark Ernst niet helemaal vrijuit ging.

Ook na rust begon Feyenoord veelbelovend, maar Barcelona sloeg opnieuw toe. Pedri stuurde Raphinha met een fraaie steekpass weg en de Braziliaan maakte zijn tweede van de avond. Nacho Ferri leek kort daarna iets terug te doen, maar zijn treffer werd afgekeurd omdat Gjivai Zechiël buitenspel had gestaan.

Lamine Yamal tekende uit een vrije trap voor de 4-0, waarna Sem Steijn op aangeven van Gonçalo Borges de Rotterdamse eer redde. Het slotakkoord was voor invaller Gabriel Jesus, die de eindstand op 5-1 bepaalde. Feyenoord speelt op 14 oktober zijn eerste thuiswedstrijd in de Champions League tegen Como.

Apple kwam vorig jaar met de iPhone Air, een nieuw dunner model. Dit jaar komen ze met een opvouwbaar model: iPhone Duo. Dit is volgens de techgigant de grootste iPhone-display ooit: 7,6 inch uitgeplapt (ingeklapt is het 5,4 inch). De iPhone Duo verschijnt later dan de overige nieuwe modellen en ligt pas op 23 oktober in de winkels, met een adviesprijs van 2339 euro.

De intentie van Apple was dat de Duo net zo intuïtief zou zijn als de iPad. Niet zo gek dus dat het straks ook de Apple Pencil ondersteunt. Het maakt niet uit hoe je deze telefoon vasthoudt, het past automatisch de display aan. Er is bijvoorbeeld ook een 'standby'-modus, waarmee je van de Duo een geinige wekker of kalender kunt maken.

De iPhone Duo bevat net als de 18 Pro de nieuwe A20 Pro-chip. het is wereldwijd eSIM-only, volgens Apple om het zo dun mogelijk te houden. Wat betreft batterij kun je 31 uur video playback verwachten als je het uitgeplapt gebruikt. Voor opladen werd gesproken over 50% accu in 20 minuten.

Apple heeft vandaag de Watch Series 12 en Ultra 4 aangekondigd. Volgens de techgigant staan de nieuwe smartwatches dit jaar in het teken van twee speerpunten: Health & Fitness en Apple Intelligence. Deze twee wearables zijn vanaf 18 september beschikbaar.

Apple sprak in de presentatie over een nieuw 'Health Sensing System'. Je hartslag wordt bijvoorbeeld met deze horloges veel vaker gemeten en Apple spreekt over de meest accurate wearables op de markt. Apple Intelligence wordt ingezet om alle gemeten gezondheidsdata overzichtelijk voor je samen te vatten en van persoonlijke inzichten te voorzien.

Apple heeft ten slotte ook 'Audio Intelligence' gepresenteerd. Hiermee kun je gesprekken door AI laten uitwerken (mits die in het Engels zijn). Met Live Rewind kun je dat over de afgelopen 15 seconden doen, maar je kunt ook Siri een complete 'recap' laten maken van een gesprek.

De Watch Series 12 heeft een adviesprijs van 399 dollar en de Ultra 4 gaat 799 dollar kosten.

Apple heeft zojuist de iPhone 18 aangekondigd. Dit keer zijn er op het oog geen grote updates, maar vooral verfijningen. Qua design zijn de iPhones nagenoeg hetzelfde als de modellen van vorig jaar. Nieuwe kleuren zoals wijnrood lijken het grootste verschil. De iPhone 18 Pro is vanaf 18 september te koop.

Intern zijn er natuurlijk wel een aantal nieuwe elementen. De Pro (en Pro Max)-versies komen met de nieuwe A20 Pro-chip, waarmee Apple weer veel betere performance belooft. Apple spreekt over wederom een grotere batterij en met de Pro Max zou je bijvoorbeeld 45 uur aan video playback halen. Opladen met kabel wordt ook sneller. Het is mogelijk om 50% accu te halen in slechts 15 minuten. De iPhone 18 Pro en Pro Max krijgen respectievelijk een adviesprijs van 1199 dollar en 1299 dollar.

Apples presentatie was voor de rest vooral gefocust op Apple Intelligence en Siri. Volgens de presentatie worden maar liefst 2,5 miljard dagelijkse AI-verzoeken gedaan. Siri AI is nog niet beschikbaarin het Nederlands en lijkt er voorlopig ook niet te komen. Voor de rest heb je voor de AI-features uiteraard niet de allernieuwste iPhones nodig.

De naam Räikkönen keert terug binnen de Formule 1-wereld. Robin Räikkönen, de 11-jarige zoon van voormalig wereldkampioen Kimi Räikkönen, maakt vanaf 2027 deel uit van het Red Bull Junior Team. De jonge Fin geldt als een van de opvallendste talenten van zijn generatie en krijgt binnen het programma de kans om zich verder te ontwikkelen richting de autosport.

Robin is al op jonge leeftijd begonnen met karten en heeft inmiddels ervaring opgedaan in nationale en internationale Rotax- en WSK-kampioenschappen. Zijn prestaties zijn ook bij Red Bull niet onopgemerkt gebleven. De Oostenrijkse renstal spreekt van een groot natuurlijk talent en prijst vooral zijn snelheid, racevaardigheid en volwassenheid achter het stuur.

De overstap betekent niet dat Räikkönen op korte termijn in een Formule 1-auto zal verschijnen. De Fin bevindt zich nog volledig in de kartingfase van zijn carrière. Red Bull wil hem de komende jaren stap voor stap begeleiden en benadrukt dat er geen onnodige druk op de jonge coureur zal worden gelegd.

"We willen hem stap voor stap ontwikkelen, zonder onnodige druk op zijn schouders te leggen", aldus Red Bull-teambaas Laurent Mekies. Volgens de Fransman beschikt Robin over snelheid, racecraft en een natuurlijke aanleg voor de sport.

Ook vader Kimi reageerde enthousiast op de nieuwe stap van zijn zoon. De wereldkampioen van 2007 ziet in Red Bull een geschikte omgeving om Robin verder te laten groeien als coureur. De Fin reed tussen 2001 en 2021 negentien seizoenen in de Formule 1, waarin hij 21 Grands Prix won en 103 podiumplaatsen behaalde.

"Wij zijn allemaal ontzettend blij en enthousiast dat Robin is gekozen om zijn racecarrière voort te zetten als lid van het Red Bull Junior Team", liet Kimi weten.

Met de keuze voor Red Bull treedt Robin bovendien in de voetsporen van enkele grote namen. Het juniorprogramma leverde in het verleden onder meer viervoudig wereldkampioenen Sebastian Vettel en Max Verstappen af.

Of Robin uiteindelijk dezelfde weg naar de Formule 1 weet af te leggen als zijn vader, is nog onmogelijk te voorspellen. Eén ding is echter duidelijk: de naam Räikkönen blijft voorlopig verbonden aan de koningsklasse van de autosport.

Robin Räikkönen, the son of 2007 World Champion
Kimi, has signed for Red Bull Racing ✍️ 🤩

The promising youngster will be part of the team's
driver development programme from 2027 🏁#F1 pic.twitter.com/PtLLUWEkeS

— Formula 1 (@F1) September 9, 2026

Matthew Brennan heeft zijn vijfde ritzege in deze Vuelta a España geboekt. De Brit van Visma | Lease a Bike was in de massasprint van de zeventiende etappe in Sevilla sneller dan Jordi Meeus en Magnus Cort. Wout van Aert was opnieuw van grote waarde door zijn jonge ploeggenoot uitstekend af te zetten. Voor Visma | Lease a Bike betekende het alweer de zevende overwinning in deze ronde.

De 185 kilometer lange etappe tussen Dos Hermanas en Sevilla was de vlakste van deze Vuelta. Enzo Paleni, Sinuhe Fernandez en Frederik Dversnes vormden de vroege vlucht, maar Dversnes liet zich al snel terugzakken om de sprintkansen van Cort niet in de weg te zitten. Paleni en Fernandez kregen maximaal 4 minuten en 45 seconden voorsprong, terwijl Visma | Lease a Bike de controle in het peloton hield.

Bij de tussensprint pakte Bryan Coquard de meeste overgebleven punten, vlak voor Van Aert, die daarmee zijn groene trui verder verstevigde. Paleni liet op vijftien kilometer van de finish Fernandez achter en probeerde alleen uit handen van het peloton te blijven. De Fransman werd echter op ongeveer drie kilometer van de streep ingerekend, waardoor een massasprint onvermijdelijk werd.

Uno-X bracht Cort in een uitstekende positie en de Deen werd op 300 meter van de finish gelanceerd. Brennan zat dankzij Van Aert perfect in zijn wiel, kwam overtuigend voorbij en won met duidelijk verschil. Meeus passeerde Cort nog en eindigde als tweede, terwijl de Deen in zijn laatste grote ronde genoegen moest nemen met de derde plaats.

Voor wie al een tijdje aan het wachten was op content updates voor Mario Kart World is er sinds vandaag goed nieuws. Vanaf is update 1.8.0 beschikbaar voor Mario Kart World. Deze bevat 10 klassieke SNES tracks die je kan spelen met andere spelers in VS-mode.

Speel 10 klassieke circuits uit Super Mario Kart in de VS Race-modus. Scheur over Choco Island, Vanilla Lake, Ghost Valley en nog veel meer! Daarnaast hebben ze ook twee nieuwe routes toegevoegd voor de Knock-Out tour, te weten Propeller Route en Turnip Route. De update voor Mario Kart World is vanaf vandaag beschikbaar voor de Switch 2.

Star Fox over een aantal weken ook een gratis update. Deze komt in de vorm van een uitbrieding van de bestaande Battle-modus waarbij er 3 nieuwe levels zijn toegevoegd. Verkrijg de controle over de platforms op Katina, vernietig asteroïden in Sector X en scan datamodules in Venom. En tenslotte komt er een 4-speler splitscreen modus beschikbaar die je zowel lokaal of in online modus kan spelen. De update voor Star Fox is verkrijgbaar vanaf 29 september voor de Nintendo Switch 2.

En we zijn nog niet klaar met Star Fox. Vanaf vandaag is ook Star Fox Adventures aan de Nintendo Online Gamecube Classics catalogus toegevoegd. Deze is te spelen voor Nintendo Online abonnees die ook het uitbreidingspakket afgesloten hebben.

Nadat we gisteren al met een grote opener waren begonnen in de Speciale Zelda Nintendo Direct, dachten ze bij Nintendo dat ze een personage moesten inzetten met een aanzuigende werking. We hebben het dan natuurlijk over onze vrolijke stuiterbal Kirby.

Afgelopen jaar kregen we al een racegame Kirby in Air Riders op de Switch 2, en vanaf komend jaar krijgen we weer een nieuwe klassiek 3D platform adventure met Kirby and the World Beyond. 

De gameplaybeelden laten veel open wereld elementen zien en de roze stuiterbal is deze keer uitgerust met een groot zwaard, waardoor hij kan uitbreken uit zijn eigen wereld. Kirby and the World Beyond moet ergens in de lente verschijnen van 2027 exclusief op de Nintendo Switch 2

Na de wat teleurstellende Metroid Prime 4 Beyond, kunnen Metroid-fans binnenkort hopelijk weer wat blijer zijn, want Nintendo heeft vandaag tijdens een Direct presentatie een nieuwe 2D Metroid avontuur gepresenteerd in de vorm van Metroid Ravenous.

Metroid Ravenous lijkt in essentie dezelfde stijl en actie te hebben als Metroid Dread eerder in 2021 bij de introductie van de Nintendo Switch OLED.

In een 2 minuten durende gameplay trailer zien we Samus Aran in actie. Metroid Ravenous verschijnt op 28 januari 2027 exclusief op Nintendo Switch 2.

Bondskanselier Friedrich Merz heeft in de Bondsdag scherpe kritiek geuit op de AfD. In het eerste plenaire debat sinds de verkiezingen in Saksen-Anhalt zei Merz dat de remigratieplannen van de partij neerkomen op etnische zuivering op basis van huidskleur en herkomst. De uitspraak volgde op de monsterzege van de AfD, die zondag met 43,8 procent de grootste partij werd in de Oost-Duitse deelstaat.

AfD wint verkiezingen in Saksen-Anhalt
De AfD, door de Duitse veiligheidsdienst in Saksen-Anhalt eerder bestempeld als extreemrechts, haalde zondag 43,8 procent van de stemmen. De CDU van Merz kwam uit op 17,2 procent. Met steun van de populistische BSW zou de AfD voor het eerst een deelstaatpremier kunnen leveren.

Het debat was eigenlijk bedoeld als begrotingsdebat, maar Merz richtte zich vooral op de AfD. Hij noemde AfD-leider Alice Weidel "een destructieve kracht" en waarschuwde dat de remigratieplannen van de partij de Duitse economie zouden schaden. Volgens Merz draaien de zorg, de horeca en veel ambachtswerk op mensen met een migratieachtergrond.

Verwijt van etnische zuivering aan AfD
Merz noemde het woord remigratie, dat de AfD gebruikt, in feite een synoniem voor etnische zuivering op basis van herkomst en huidskleur. Hij verweet de partij verder minachting voor de democratische instellingen van Duitsland en het voortdurend kleineren van vertegenwoordigers van de staat. De uitspraken van Merz kregen applaus van de regeringspartijen en bij vlagen van oppositiepartij De Groenen.

AfD-parlementariërs onderbraken de toespraak van Merz herhaaldelijk met geschreeuw, waardoor de Bondsdagvoorzitter moest ingrijpen. In haar eigen bijdrage noemde Weidel de tijd van Merz "hoe dan ook voorbij" en verweet ze de coalitie linkse ideologie en massamigratie. Ze pleitte voor het stopzetten van steun aan Oekraïne, de import van Russisch gas en deportatie van vluchtelingen.

De AfD wil het recht op asiel afschaffen en geen vluchtelingen meer toelaten in Duitsland. Uitgeprocedeerde asielzoekers moeten worden uitgezet. Prominente AfD'ers spreken daarnaast over "miljoenen" mensen die het land uit moeten, een groep die veel groter is dan alleen de asielzoekenden. 

Roep om AfD-verbod groeit
Groenen-politica Katharina Dröge herhaalde tijdens het debat de oproep om te onderzoeken of de AfD verboden kan worden. Het Constitutioneel Hof kan zo'n onderzoek starten als een meerderheid van de Bondsdag of Bondsraad daarvoor stemt. Linkse partijen, waaronder regeringspartij SPD, pleiten hier al langer voor.

De CDU van Merz keerde zich tot nu toe tegen een verbodsprocedure. Na de verkiezingsuitslag in Saksen-Anhalt beweegt voor het eerst een prominent CDU-lid in die richting. Hendrik Wüst, deelstaatpremier van Noordrijn-Westfalen, pleit voor een werkgroep die een verbod onderzoekt. De afgelopen dagen protesteerden duizenden mensen in onder meer Berlijn, Keulen en Hamburg tegen de opkomst van de AfD.

Onrust binnen CDU over koers Merz
Binnen de CDU/CSU groeit de kritiek op Merz. De vicevoorzitter van de CDU in Mecklenburg-Voor-Pommeren riep openlijk op tot zijn vertrek, onder meer vanwege zijn communicatiestijl en gebroken verkiezingsbeloftes. Merz zei niet weg te lopen voor zijn verantwoordelijkheid.

In Saksen-Anhalt is binnen de CDU-fractie een machtsstrijd ontstaan. Zittend deelstaatpremier Reiner Haseloff werd met één stem verschil herkozen tot fractievoorzitter. Een interne tegenstrever wil de leiding overnemen, omdat hij vreest dat Haseloff met linkse partijen in zee gaat in een coalitie tegen de AfD. De AfD komt in de deelstaat drie zetels tekort voor een meerderheid en zoekt naar eigen zeggen liever aansluiting bij een ontevreden conservatieve CDU-vleugel dan bij BSW.

Over anderhalve week vinden nieuwe deelstaatverkiezingen plaats in Berlijn en Mecklenburg-Voor-Pommeren. Peilingen wijzen de AfD daar als favoriet aan, al kunnen op basis van dezelfde peilingen ook andere partijen de grootste worden.

Sehr harte Worte des Kanzlers: „Das Wort Remigration ist nichts anders als ein Synonym für ethnische Säuberung nach Herkunft und Hautfarbe“, sagt Merz mit Blick auf die AfD. pic.twitter.com/34TtF8qtpk

— Rixa Fürsen (@rixa_fursen) September 9, 2026

Friedrich Merz 2026 (@Grunpfnul - https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/)

Nederland investeert met € 250 miljoen wederom in drones voor de Oekraïense krijgsmacht. Het gaat om een herverdeling van eerder toegewezen geld voor militaire steun. Het totaalbedrag waarmee Nederland bijdraagt aan het zogeheten Drone Line Initiative komt daarmee op € 1 miljard. Ons land levert ook aanvullende munitie voor de F-16 gevechtsvliegtuigen. Minister Dilan Yeşilgöz-Zegerius kondigde bovenstaande vandaag aan op een bijeenkomst van de Ukraine Defence Contact Group (UDCG).

Yeşilgöz: “We moeten goed beseffen: elke euro voor Oekraïne is een directe investering in onze eigen veiligheid. Dit geldt al helemaal voor onze dronesteun. De Oekraïners hebben aangegeven hoe succesvol die is geweest. Het heeft ervoor gezorgd dat de Oekraïense linies niet zijn doorbroken. Wegens gebrek aan succes op het slagveld intensiveert Rusland de luchtterreur op Oekraïense steden. Daarom blijft luchtverdediging naast dronesteun een topprioriteit.”

F-16's
Nederland speelt een belangrijke rol in de F-16-coalitie voor Oekraïne. Ons land heeft 24 F-16 toestellen overgedragen. De gevechtsvliegtuigen zijn zeer effectief gebleken in het uitschakelen van onder meer Russische drones en kruisraketten.

Yeşilgöz: “Onze F-16’s hebben letterlijk levens gered. Ik ben hier trots op. Maar om dit te blijven doen is geld en munitie nodig. Wij leveren. Belangrijk is dat alle Europese bondgenoten dat doen. Eenieder moet zijn eerlijke bijdrage leveren. Niet alleen uit solidariteit, maar ook omdat dit onze gezamenlijke veiligheid ten goede komt.”

Anti-Ballistic Missile Coalition
De bewindsvrouw zei verder blij te zijn met de recent opgerichte Anti-Ballistic Missile Coalition. Deze coalitie krijgt een belangrijke rol in de verdediging van Oekraïne én Europa tegen ballistische raketten. Nederland zal hierin actief deelnemen en riep op tot snelheid. Zodat er snel een beter antwoord wordt gevonden op de Russische dreiging van genoemd wapen.

UDCG
Tijdens de Ukraine Defence Contact Group bespreken de Defensieministers van meer dan 50 landen de coördinatie voor de militaire steun aan Oekraïne.

Steun voor Oekraïne is een directe investering in onze eigen veiligheid.

Nederland gaat aanvullende F-16-munitie leveren én €250 miljoen bijdragen aan dronesteun.

Belangrijk dat alle Europese bondgenoten een eerlijke bijdrage leveren!https://t.co/ebdEA6ZMHJ pic.twitter.com/Zb64nIj9SD

— Dilan Yeşilgöz-Zegerius (@DefensieMin) September 8, 2026

Vier Iraanse christelijke bewoners van het asielzoekerscentrum aan de Lange Kleiweg in Rijswijk ervaren ongelijke behandeling ten opzichte van islamitische medebewoners. Ze deelden hun verhaal met Omroep West, dat hun identiteit kent en documenten heeft ingezien over klachten en disciplinaire maatregelen op de locatie. Het COA herkent dit beeld niet, maar bij Stichting Gave, die landelijk christelijke asielzoekers bijstaat, zijn vergelijkbare signalen uit andere opvanglocaties bekend.

Niet één gebeurtenis staat centraal in hun verhaal, maar een opeenstapeling van momenten die de bewoners als een patroon beschouwen. Ondanks herhaalde klachten bij het COA zeggen zij weinig gehoor te vinden.

Klacht over geen flexibeler meldplicht
Begin juni diende een van de bewoners een formele klacht in. Hij voelde zich niet serieus genomen toen hij, vanwege de zorg voor zijn baby, meer flexibiliteit vroeg bij de vaste meldmomenten op de locatie. Dat verzoek werd afgewezen.

Voor de man staat dit niet op zichzelf. Hij verbindt er andere ervaringen aan die volgens hem bijdragen aan het idee dat christelijke bewoners minder snel gehoord worden dan anderen.

Airco en huisdier als voorbeelden
Zo kreeg hij aanvankelijk geen toestemming voor een mobiele airco tijdens warme dagen, terwijl het personeel volgens hem zelf in een gekoelde ruimte werkte. Pas later mocht de airco alsnog worden gebruikt. Het COA laat weten dat het beleid rond elektrische apparaten ongewijzigd is.

Daarnaast kon de hond van het gezin niet mee naar het azc. Als reden werd hem verteld dat dit niet mogelijk was omdat er ook islamitische bewoners op de locatie woonden.

Klacht zonder inhoudelijk antwoord
Volgens de bewoner kwam er op zijn formele klacht nooit een inhoudelijke reactie. Het COA zegt zich aan de eigen klachtenregeling te houden, maar geeft ook aan dat het gros van de klachten informeel wordt afgehandeld. Doordat medewerkers voortdurend contact hebben met bewoners, mondt een klacht niet automatisch uit in een formeel schriftelijk besluit, aldus de organisatie.

Sanctie na incident met olijfolie
Een tweede casus gaat over een 77-jarige bewoonster die kampt met ernstige gezondheidsproblemen. Na een conflict met een Arabisch sprekende medebewoonster kreeg zij een disciplinaire maatregel opgelegd, iets wat zij als onterecht ervaart. Uit documenten die Omroep West inzag, blijkt dat het COA stelt dat de vrouw een bedtafel met daarop een fles olijfolie heeft omgestoten.

Die actie zou volgens het COA een onveilige situatie hebben veroorzaakt, waarop de bejaarde twee weken lang werd gekort op haar tegemoetkoming. Zelf zegt de vrouw het een ongelukje was. Volgens de christelijke bewoners kreeg alleen zij een maatregel opgelegd, terwijl de andere bij het conflict betrokken bewoonster niet werd bestraft. Zij vragen zich af op basis van welke getuigenverklaringen en overwegingen het COA tot dat oordeel kwam.

De bewoners benadrukken dat het hen niet gaat om losstaande gevallen, maar om een terugkerend verschil in hoe klachten en incidenten van christelijke bewoners worden beoordeeld ten opzichte van vergelijkbare situaties met islamitische of Arabisch sprekende bewoners. Het COA gaat vanwege de privacy van betrokkenen niet in op individuele dossiers, maar stelt dat elk signaal zorgvuldig wordt bekeken en dat maatregelen volgens vaste procedures tot stand komen.

Geen verband met taal of afkomst, zegt COA
De bewoners zoeken zelf naar een verklaring. Ze vermoeden dat een deel van het personeel, dat Arabisch spreekt en dezelfde culturele achtergrond deelt met sommige bewoners, daardoor makkelijker aansluiting vindt bij Arabisch sprekende, overwegend islamitische bewoners. Dat zou er volgens hen toe leiden dat die groep soms meer begrip of coulance krijgt.

Het COA erkent dat sommige medewerkers Arabisch spreken, maar spreekt tegen dat taal, afkomst of geloof leidt tot ongelijke behandeling. Volgens de organisatie heeft het personeel uiteenlopende achtergronden, maar moet iedereen zich houden aan dezelfde gedragscode. Bij officiële gesprekken wordt zo nodig een onafhankelijke tolk ingeschakeld.

Een woordvoerder van azc Rijswijk laat weten: 'Azc Rijswijk herkent het beeld niet dat bewoners op basis van religie, afkomst of taal ongelijk worden behandeld. Dat neemt de ervaring van bewoners niet weg. Elk signaal wordt zorgvuldig onderzocht en indien nodig worden passende maatregelen genomen.'

Vijftien klachten in twee jaar
Dezelfde regels gelden voor alle bewoners, stelt het COA, en medewerkers worden getraind in professioneel handelen en werkhouding. Cijfers van de afdeling Juridische Zaken laten zien dat er in 2025 en 2026 vijftien klachten over de locatie Rijswijk binnenkwamen.

Daarvan werden er zes via bemiddeling afgehandeld, terwijl drie nog lopen. Twee klachten kregen een aparte bezwaarprocedure, en bij vier andere kwam geen verdere reactie van de klager.

Vergelijkbare meldingen elders
Stichting Gave benadrukt dat wat in Rijswijk speelt, geen op zichzelf staand geval is. Via het eigen meldpunt komen al jaren berichten binnen van christelijke asielzoekers die zich onveilig voelen of vinden dat zij minder aandacht krijgen dan andere bewoners.

Volgens de stichting verdient elke melding een eigen onderzoek en is discriminatie niet vanzelfsprekend de verklaring. Toch signaleert de organisatie een terugkerend patroon: een kloof tussen wat het COA op papier heeft geregeld en hoe dat beleid op individuele locaties wordt ervaren.

Het COA beschikt over procedures die gelijke behandeling en een zorgvuldige klachtafhandeling moeten waarborgen. Christelijke asielzoekers laten Stichting Gave echter regelmatig weten dat de praktijk anders aanvoelt dan wat op papier staat.

Ombudsman: klachten blijven te vaak onbeantwoord
De Nationale Ombudsman maakt zich in bredere zin zorgen over de klachtafhandeling binnen de asielopvang. Specifiek over azc Rijswijk kwamen bij hem geen klachten binnen, maar hij herkent wel het signaal dat bewoners soms geen inhoudelijk antwoord krijgen. Ook ziet hij dat sommige bewoners uit angst voor gevolgen — voor hun verblijf, een overplaatsing of voorzieningen — terughoudend zijn met klagen.

'Een formele klacht onbeantwoord laten, past niet bij behoorlijke klachtbehandeling', aldus de Ombudsman, die stelt dat een klacht zorgvuldig, inhoudelijk en binnen redelijke tijd beantwoord moet worden.

Het COA zegt de afgelopen jaren juist te hebben geïnvesteerd in een betere klachtafhandeling en voert daarover regelmatig overleg met de Ombudsman. Die bevestigt op zijn beurt dat er contact bestaat tussen beide partijen over dit onderwerp.

Beleid op papier versus ervaring in de praktijk
Dat er in Rijswijk klachten leven, bewijst op zichzelf geen discriminatie. Het COA spreekt de beschuldigingen tegen en houdt vast aan een gelijke behandeling van alle bewoners. Toch delen meerdere christelijke bewoners vergelijkbare verhalen.

Stichting Gave stelt dat dit geen alleenstaande gevallen zijn: al jarenlang komen er soortgelijke signalen uit andere opvanglocaties in Nederland binnen, waardoor Rijswijk niet op zichzelf staat. Terwijl het COA zich beroept op regelgeving, procedures en gelijke behandeling, blijven christelijke bewoners op verschillende plekken aangeven dat zij die gelijkwaardigheid niet altijd zo ervaren.

Volgens Stichting Gave laat dit zien hoe groot het verschil kan zijn tussen beleid op papier en de manier waarop bewoners dat beleid in de praktijk beleven.

Asielzoekers in AZC (@Gemini-AI-impressie)

Huishoudens betaalden in 2024 in doorsnee 12,3 procent van het bruto huishoudensinkomen aan inkomstenbelasting en premies volksverzekeringen. In 2011 was dit nog 15,4 procent. Tweeverdieners en gepensioneerden hebben de laagste belastingdruk. Dit meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van nieuwe gegevens over inkomen en vermogen. 

 De belastingdruk huishoudens bestaat uit de betaalde inkomstenbelasting en de ingehouden premies voor de volksverzekeringen Algemene Ouderdomswet (AOW), Algemene nabestaandenwet (Anw) en Wet langdurige zorg (Wlz). Dit wordt uitgedrukt als een percentage van het bruto huishoudensinkomen. De cijfers komen uit het Integraal Inkomens en Vermogensonderzoek.

Belastingdruk van 25 procent voor hoogste inkomens
Nederland heeft een progressief belastingsysteem, waardoor hogere inkomens relatief meer belasting af moeten dragen. Bij de tien procent met de hoogste bruto-inkomens bedraagt de belastingdruk 24,9 procent van het bruto huishoudensinkomen in doorsnee, ook wel de mediaan genoemd. 

De tien procent met de laagste bruto-inkomens dragen vaak geen inkomen af aan de inkomstenbelasting en premies volksverzekeringen doordat hun inkomen te laag is. Zij hebben wel een relatief hoge druk van indirecte belastingen, zoals de BTW. De druk van deze belastingen is niet meegenomen in deze analyse.

Voor bijna alle inkomensgroepen ligt de mediane belastingdruk lager dan in 2014. Alleen voor de hoogste inkomensgroep is de druk iets hoger.

Hogere belastingdruk voor eenverdieners dan voor tweeverdieners 
De belastingdruk van werkende huishoudens hangt samen met het aantal mensen in het huishouden dat een inkomen uit arbeid en/of een eigen onderneming krijgt. Bij (echt)paren zijn dit één of twee verdienende mensen, oftewel eenverdieners of tweeverdieners. Omdat de belastingdruk ook afhangt van de hoogte van het inkomen, moeten huishoudenstypen per inkomensklasse worden vergeleken. 

De belastingdruk voor tweeverdieners is duidelijk lager dan die van eenverdieners, eenoudergezinnen en eenpersoonshuishoudens. Zo is bij een jaarinkomen tussen de 100 duizend en 110 duizend euro de belastingdruk 11,9 procent voor tweeverdieners en 19,4 procent voor eenverdieners. Voor de hele groep eenverdieners is de mediane belastingdruk 16,7 procent en voor tweeverdieners 15,9 procent. Eenpersoonshuishoudens hebben vaak de hoogste belastingdruk bij eenzelfde inkomen.

Laagste belastingdruk voor gepensioneerden 
Huishoudens met een pensioenuitkering als belangrijkste inkomensbron hebben de laagste belastingdruk met 5,5 procent. Mensen die AOW ontvangen hoeven geen AOW-premie meer te betalen en behoren vaker tot de lagere inkomensgroepen. In 2024 was hun mediane inkomen 44,6 duizend euro, wat wel hoger is dan het mediane inkomen van bijstandsontvangers. Dit bedroeg 25 duizend euro.

Het mediane inkomen van werknemers was 101,3 duizend euro en die van zelfstandigen 98,6 duizend euro. Zelfstandigen hebben de hoogste belastingdruk met 15,6 procent van hun bruto huishoudensinkomen. Zij zijn ook de enige groep waarvan de mediane druk is toegenomen sinds 2014. In diezelfde periode is de zelfstandigenaftrek afgenomen.

Naast de inkomstenbelasting en de premies voor de volksverzekeringen betalen mensen ook premies voor verzekeringen tegen werkloosheid, ziekte en arbeidsongeschiktheid en pensioenpremies. In 2024 was de mediaan van de totale belasting- en premiedruk voor huishoudens 32,3 procent van het bruto huishoudensinkomen. De totale druk is ook lager dan 2011, toen was deze 35,2 procent.

Belastingdienst (@Gemini-AI-impressie)

In West-Sydney heeft een rechter de 50-jarige Enrico Pucci veroordeeld tot twee jaar en drie maanden cel, zonder voorwaardelijke invrijheidstelling, voor dertig gevallen van huiselijk geweld tegen zijn ex-partner Stacey (gefingeerde naam). Tot de aanklacht behoorde ook het gebruik van een Tesla-app om haar middels aansturing functies van haar Tesla te kunnen lastigvallen. Pucci verklaarde zich op alle onderdelen schuldig, in de week voorafgaand aan een zitting die in augustus gepland stond.

Tesla-alarm gaat drie keer af in de nacht
Stacey hoorde op een nacht, ongeveer een jaar geleden, het alarm van haar Tesla drie keer afgaan. Ze durfde niet naar buiten te gaan, uit angst haar ex-partner tegen te komen en dat hij het voertuig beschadigde. De volgende ochtend bleek de auto gelukkig onbeschadigd, maar was het elektronische dashboard gereset en was er een ouder-toezichtprofiel toegevoegd waartoe ze zelf geen toegang had.

Gevolgd en bedreigd op straat
Drie dagen later volgde Pucci haar in een auto en maakte ruzie met Stacey over haar vriend. Volgens de politiedocumenten riep hij dat ze dacht ermee weg te kunnen komen, maar dat hij toegang had tot haar auto en haar navigatiesysteem.

Snelheid en temperatuur via Tesla-app bediend
In de dagen daarna bleek het toegevoegde profiel vrijwel de volledige controle over de auto over te nemen, waaronder de snelheid, de klimaatregeling, de vergrendeling en de tijden waarop de auto gebruikt mocht worden. Volgens de politiedocumenten kon Stacey bij bepaalde snelheden niet meer rijden, omdat Pucci meerdere keren de valet-modus activeerde, die de snelheid direct beperkt tot 40 kilometer per uur en zo grote veiligheidsrisico's in het verkeer opleverde.

Tussen 6 en 12 november 2025 schakelde Pucci de temperatuur van de auto op afstand meerdere keren om, van extreem koud naar extreem heet. Ook probeerde hij herhaaldelijk via de app de auto los te koppelen van de oplaadkabel. Hij was de enige met toegang tot de voertuigbediening, wat bij Stacey voor grote stress, psychische schade en angst over haar veiligheid tijdens het rijden zorgde.

Stacey had de Tesla gekocht tijdens haar relatie met Pucci en stemde ermee in de Tesla-app op zijn naam te registreren , nadat hij had aangeboden te helpen en uitleg te geven over de techniek van haar Tesla.

Jarenlang fysiek geweld
Op dat moment had Stacey al vier jaar huiselijk geweld van Pucci ondergaan. In 2021 zou hij haar zo stevig in een wurggreep hebben genomen dat ze het bewustzijn verloor; volgens haar verklaring werd het plotseling stil en dacht ze dat ze zou sterven.

Bij een eerder incident, in de auto met haar destijds tweejarige zoon, gaf Stacey aan de relatie te willen beëindigen. Pucci dreigde daarop dat ze haar zoon nooit meer zou zien, ontnam haar met geweld haar telefoon en typte daarmee een bericht naar haar ex-echtgenoot waarin stond dat ze niet voor haar zoon kon zorgen en de voogdij wilde overdragen. Vervolgens trok hij haar met geweld uit de auto, sleepte haar naar een nabijgelegen paal en drukte haar daartegen, terwijl hij zei: "Zeg je zoon maar gedag." Daarna reed hij met het kind weg en liet hij Stacey achter zonder telefoon en auto.

Enkele minuten later kwam hij terug, greep haar bij de arm en zei dat ze zich moest realiseren wat haar te wachten stond als ze bij hem wegging. In oktober 2025 lukte het Stacey alsnog om de relatie te beëindigen. Een maand later begon de belaging via de Tesla-app.

Veroordeling voor stalking via Tesla-app
Rechter Feather stelde dat Pucci meerdere methodes gebruikte om Stacey vier jaar lang te domineren, in een patroon dat dwingend en controlerend van aard was. De rechtbank veroordeelde Pucci onder meer voor meerdere gevallen van eenvoudige mishandeling, stalking en intimidatie met de bedoeling angst of lichamelijk letsel te veroorzaken, evenals voor bedreiging, belediging en belaging. Pucci heeft beroep aangetekend tegen het vonnis en moet eind oktober opnieuw voor de rechter verschijnen.

Tesla (@Pixabay)

Europeanen willen een sterker, meer verenigd en soeverein Europa, maar een groeiend deel van de EU-burgers betwijfelt of dat haalbaar is. Dat blijkt uit de vijfde editie van de European Sentiment Compass, het jaarlijkse onderzoek naar het vertrouwen in Europa van de European Council on Foreign Relations (ECFR) en de European Cultural Foundation (ECF). Voor de studie, getiteld Future nostalgia: Europe's unfinished song, zijn bijna zesduizend burgers in Frankrijk, Duitsland, Italië, Nederland, Polen en het Verenigd Koninkrijk ondervraagd, aangevuld met kwalitatief onderzoek naar publieke en politieke debatten in vijftien Europese landen.

Negatief sentiment overheerst
Slechts 12 procent van de ondervraagden omschrijft de huidige situatie in Europa als een periode van ontwaken en vernieuwing. Een meerderheid van 68 procent spreekt juist van algemene achteruitgang of verlies van normaliteit. Onderzoekers noemen deze vertrouwenscrisis een voedingsbodem voor verhalen over Europese zwakte en verval, zoals die worden verspreid door Trump en extreemrechtse partijen.

Bijna driekwart van de respondenten (74 procent) vindt bovendien dat Europa deze uitdagingen niet goed aanpakt. Meer dan de helft (56 procent) noemt de toekomst van Europa 'in gevaar', tegenover 21 procent die dat niet vindt.

Ondanks dit sombere beeld staat de wens voor een krachtig Europa niet ter discussie: 73 procent van de respondenten deelt een visie op een sterk Europa, vooral in termen van eenheid en politieke integratie (35 procent), vrede en veiligheid (28 procent) of welvaart en welzijn (19 procent). Slechts 13 procent hoopt op minder Europa of op ontbinding van de EU.

Oorlog en economie grootste zorgen voor Europa
Oorlog en veiligheid vormen volgens de ondervraagden de grootste uitdaging voor Europa: 43 procent noemt dit als belangrijkste zorg, gevolgd door economische druk met 33 procent. Die zorg over oorlog leeft het sterkst in Polen en het Verenigd Koninkrijk, waar 47 procent dit als grootste probleem aanwijst. Economische druk wordt vooral in Italië gevoeld: 41 procent noemt de economie de grootste uitdaging voor Europa, tegenover 23 procent in Polen en Nederland.

Ook de trage besluitvorming binnen de Europese Unie wordt vaak genoemd als reden voor twijfel. In totaal noemt 32 procent van de respondenten de traagheid van Europa, oplopend tot 39 procent onder de groep twijfelaars. Dit punt speelt het sterkst in Nederland (43 procent) en Duitsland (41 procent). Daarnaast noemt bijna 30 procent de vermeende hypocrisie van Europa en het onvermogen om standpunten te handhaven tegenover machtige actoren. Dit thema leeft vooral bij de pessimistische groep, maar ook onder twijfelaars.

Vier groepen kijken verschillend naar de toekomst van Europa
Volgens het rapport verdelen Europeanen zich in vier groepen als het gaat om de toekomst van Europa. Optimisten (19 procent) zien de huidige crises als aanleiding voor een sterker en eensgezinder Europa. De grootste groep bestaat echter uit pessimisten (39 procent), die vooral verder verval verwachten. Deze groep vormt bijna de helft van de Franse, Duitse en Italiaanse respondenten. Ze heeft een bijna dominante positie onder kiezers van AfD, Rassemblement National en Reform UK, en is ook sterk vertegenwoordigd onder PVV-kiezers en aanhangers van de Vijfsterrenbeweging.

Onverschilligen (12 procent) zien Europa als 'achtergrondgeluid' en staan er grotendeels apathisch tegenover. De op een na grootste groep is de twijfelaars (31 procent): zij erkennen het belang van een sterker Europa, maar missen het vertrouwen dat dit ook werkelijkheid wordt.

Twijfelaars doorslaggevend voor toekomst Europa
Onderzoeker Paweł Zerka van ECFR noemt de twijfelaars cruciaal voor komende verkiezingen en de koers van Europa. Politieke leiders richten zich volgens hem doorgaans op het geruststellen van optimisten of het weerleggen van pessimisten, terwijl juist bij de twijfelaars het geloof in de toekomst van Europa nog te winnen valt. Om deze groep te bereiken is volgens Zerka meer inzicht nodig in de 'verbeeldingskloof': de kloof tussen de wens van een sterker Europa en de twijfel of dat te realiseren is.

Twijfelaars hebben volgens het onderzoek drie terugkerende zorgen. Ze betwijfelen of Europa kan optreden wanneer dat nodig is, of het zijn eigen waarden kan waarmaken en respect kan afdwingen, en of het de veiligheid van Europeanen daadwerkelijk kan garanderen.

Praktische aanpak in plaats van grote visies
Zerka verwacht niet dat twijfelaars overtuigd worden door grootse toekomstvisies. Belangrijker is volgens hem te laten zien dat Europese samenwerking concrete problemen oplost die burgers direct raken. De oorlog van Rusland tegen Oekraïne, de verslechterde transatlantische betrekkingen en de groeiende concurrentie van China vergroten de onrust, maar versterken volgens hem ook het argument voor een sterker, verenigder en strategisch zelfstandiger Europa.

Nationale leiders spelen daarbij een hoofdrol, aldus Zerka. Zij moeten laten zien hoe Europa kan bijdragen aan het oplossen van urgente binnenlandse problemen, zodat Europa onderdeel wordt van de keten die de problemen van vandaag verbindt met de verbeteringen van morgen.

Europese Unie (@Pixabay)  

Huishoudens in Nederland gaan de komende jaren fors meer betalen voor gas, elektriciteit en benzine door een stapeling van beleidsmaatregelen uit Den Haag en Brussel. Dat blijkt uit onderzoek van CE Delft, uitgevoerd in opdracht van brancheorganisaties als de Nederlandse Vereniging Duurzame Energie (NVDE) en Energie Nederland. Wie zijn huis en auto verduurzaamt, kan de stijging grotendeels compenseren en tot bijna 3.000 euro per jaar besparen vergeleken met een huishouden dat dit niet doet.

Energieprijzen stijgen door CO2-beleid
Achtergrond van de stijging is de toenemende CO2-beprijzing: Nederlanders gaan meer betalen voor hun uitstoot en krijgen te maken met aanvullende belastingmaatregelen. Daardoor wordt het verschil tussen een niet-verduurzaamd huis en een woning met zonnepanelen en een warmtepomp steeds groter. Dat geldt ook voor het verschil tussen een elektrische auto en een auto op benzine.

Verduurzamen levert duizenden euro's op
Een elektrische auto die wordt opgeladen op momenten dat de stroomprijs laag is, bespaart gemiddeld zo'n 1.300 euro per jaar. Voor een verduurzaamd middelgroot huis komt daar 1.600 euro bovenop, vooral dankzij een warmtepomp die 900 euro per jaar scheelt. Opgeteld gaat het om bijna 3.000 euro verschil per jaar tussen een huishouden dat verduurzaamt en elektrisch rijdt, en een huishouden dat dit niet doet, zegt NVDE-voorzitter Olof van der Gaag. Volgens hem geeft het onderzoek voor het eerst een volledig overzicht van de aankomende kostenstijging. De cijfers zijn gemiddelden en gaan gepaard met onzekerheden, onder meer over de ontwikkeling van de wereldwijde olie- en gasprijs en de verschillen in isolatie en energiegebruik tussen huishoudens.

Vier beleidswijzigingen bepalen de rekening
De onderzoekers noemen vier grote wijzigingen die de energierekening raken. De uitbreiding van het Europese emissiehandelssysteem (ETS) naar huishoudens, die in 2028 wordt verwacht, heeft het grootste effect. Daarnaast komt er een hogere belasting op gas. Ook geldt vanaf 1 januari 2027 een bijmengverplichting voor groen gas, en stijgen de kosten voor het elektriciteits- en gasnet. Het Planbureau voor de Leefomgeving berekende eerder al dat alleen het ETS huishoudens tientallen euro's per maand extra kan kosten.

Vorig jaar hadden ruim 500.000 Nederlandse huishoudens te maken met energiearmoede: een laag inkomen in combinatie met een hoge energierekening en te weinig geld om te verduurzamen. Het gemiddelde tekort van deze huishoudens liep op tot 624 euro per jaar.

Subsidies vooral van belang na 2030
Wie voor verduurzaming een lening nodig heeft en een jaarinkomen onder 60.000 euro heeft, kan renteloos lenen. Voor hogere inkomens is subsidie beschikbaar. Volgens Van der Gaag is de subsidiepot dit jaar nog lang niet leeg. Problematisch wordt het volgens hem pas na 2030: dan dreigt de financiële ondersteuning te stoppen, terwijl dan juist de grootste groep huishoudens nog moet overstappen. Onderzoeker Lucas van Cappellen van CE Delft noemt de beleidskoers richting warmtepomp en elektrische auto verstandig, omdat die apparaten efficiënter zijn: een warmtepomp produceert warmte gemiddeld twee tot drie keer goedkoper dan een cv-ketel op gas.

Thuisbatterij en dynamisch contract in opkomst
Ook een thuisbatterij kan de stroomkosten volgens het onderzoek flink verlagen, al is CE Delft daar eerder kritisch over geweest. Van Cappellen verwacht dat steeds meer huishoudens overstappen op een dynamisch energiecontract, waarbij de tarieven meebewegen met de actuele marktprijzen. Van de mensen met een elektrische auto laadt 80 procent al slim, dat wil zeggen op momenten dat de energieprijs laag is. Diezelfde aanpak kan volgens hem ook voor ander energiegebruik geld opleveren.

Groene energie (@Freepik)

De Verenigde Staten voeren over drie weken een invoerverbod in op Canadese zuivelproducten, motorfietsen en de meeste alcoholische dranken. Het Witte Huis maakte de maatregel dinsdag bekend als reactie op nieuwe Canadese importheffingen. Het is de volgende stap in de escalerende handelsoorlog tussen de twee buurlanden.

Reactie op Canadese importheffingen
Het Amerikaanse invoerverbod komt als antwoord op Canadese importheffingen op Amerikaanse goederen, die dinsdag zijn ingegaan. Deze heffingen van 15, 25 of 50 procent gelden voor honderden producten, waaronder aluminium, meubels, kaas, elektronica en witgoed. Het gaat in totaal om ongeveer 17 miljard euro aan goederen.

De Canadese premier Mark Carney kondigde deze heffingen vorige maand aan als tegenmaatregel op Amerikaanse importheffingen van 50 procent. Trump had die heffingen ingevoerd nadat onderhandelingen over een handelsakkoord tussen beide landen waren mislukt.

Gespannen band tussen VS en Canada
De VS en Canada zijn van oudsher bondgenoten, maar de relatie staat sinds Trumps tweede termijn onder druk. De president noemde Canada meermaals 'de 51e Amerikaanse staat', een verwijzing naar mogelijke annexatie door de VS.

Vorige maand kondigde Trump aan dat het grensmeer Lake Ontario in de VS voortaan 'Lake America' zal heten. Canada beschouwt dit als een kinderachtige pesterij. Bedrijven als Google en Apple voerden de naamswijziging desondanks door in hun navigatie-apps.

Canada wil minder afhankelijk zijn in export 
Op dit moment gaat nog altijd meer dan 70 procent van de Canadese export naar de Verenigde Staten. Carney gaf dinsdag aan dat deze afhankelijkheid moet afnemen. "Het was makkelijk zakendoen, maar het betekende dat we te afhankelijk waren van één economische partner", zei hij. "Die tijd is voorbij. We moeten zorgen dat geen enkel land ons gegijzeld kan houden. En dat we kunnen leven zoals we willen leven."

Canada onderzoekt onder meer de mogelijkheden voor nauwere banden met de Europese Unie.

Handelsoorlog Canada en de Verenigde Staten (@Gemini-AI-impressie)

De toezichthouders op de Nederlandse inlichtingendiensten hebben forse kritiek geuit op de nieuwe Inlichtingenwet die het kabinet wil invoeren. Volgens de Toetsingscommissie Inzet Bevoegdheden (TIB) en de Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CTIVD) worden de bevoegdheden van de AIVD en de MIVD flink uitgebreid, terwijl het toezicht daarop juist afneemt. Beide colleges reageerden in het kader van de internetconsultatie op het wetsvoorstel.

Het kabinet wil de geheime diensten meer mogelijkheden geven omdat de dreiging vanuit het buitenland toeneemt en tegenstanders volgens het kabinet slimmer en sneller opereren. De colleges erkennen dat de geopolitieke situatie ingrijpend is veranderd, maar vinden dat het kabinet daarin doorslaat.

Kritiek op de Inlichtingenwet: bevoegdheden versus controle
CTIVD-voorzitter Hugo Hillenaar zegt dat niet vergeten mag worden wat de wet juist moet beschermen. Hij benadrukt dat de democratische rechtsorde door de herziening niet zelf in gevaar mag komen. TIB-voorzitter Anne Mieke Zwaneveld stelt dat grotere bevoegdheden vragen om sterkere bescherming en toezicht, en dat het wetsvoorstel dat niet regelt.

Minister Dilan Yeşilgöz van Defensie zei bij de presentatie van de wet dat er voldoende waarborgen zijn en dat Nederland zijn vijanden met de eigen rechtsstaat bestrijdt.

Jaar lang volgen van "evidente tegenstanders"
Nu moeten de diensten elke drie maanden opnieuw toestemming vragen om iemand te hacken, te volgen of af te luisteren. In de nieuwe Inlichtingenwet kunnen ze een hele organisatie aanmerken als "evidente tegenstander" en vervolgens een jaar lang iedereen volgen die daar lid van is. Het gaat dan bijvoorbeeld om Russische hackers, Chinese spionnen of terroristen van IS.

De toezichthouders vinden dat de diensten te veel vrijheid krijgen om te bepalen wie er allemaal aan zulke organisaties gelieerd zijn. Hillenaar geeft als voorbeeld een universiteit die samenwerkt met een aangemerkte tegenstander. In dat geval wordt niet meer apart getoetst of onderzoek naar een medewerker van die universiteit nodig is, ook niet als die medewerker zelf niet weet van de samenwerking.

Zorgen over bulkdata en inzet van AI
De toezichthouders maken zich daarnaast zorgen over zogenoemde bulkdata: datasets met gegevens over grote groepen mensen, van wie de meesten geen onderwerp van onderzoek zijn. Diensten kunnen deze data bijvoorbeeld krijgen door een zeekabel af te tappen of door ze op de zwarte markt van hackers te kopen.

Hillenaar noemt als voorbeeld gegevens uit een bevolkingsonderzoek of de Odido-hack, waarin ook informatie staat over mensen die niets te maken hebben met spionage of terrorisme. Volgens de CTIVD mogen zulke gegevens niet onbeperkt worden gebruikt in onderzoeken of gedeeld worden met buitenlandse diensten. In het voorstel mogen bulkdatasets al met AI worden doorzocht, terwijl diezelfde datasets nog niet zijn goedgekeurd voor doorzoeking door mensen.

Nieuw toezichtcollege krijgt minder middelen
De wet voegt de CTIVD en de TIB samen tot één nieuwe toezichthouder: het College voor Toetsing en Toezicht. Volgens de huidige toezichthouders leidt dat niet tot een sterker, maar tot een zwakker toezicht. Zij wijzen erop dat er te weinig garanties zijn dat het nieuwe college voldoende bevoegdheden en middelen krijgt om zijn taak uit te voeren, terwijl het nieuwe college 30 procent van de huidige leden verliest.

De nieuwe wet maakt het daarnaast mogelijk om in buitengewone omstandigheden het staatsnoodrecht toe te passen, mits het parlement daarmee instemt. De toezichthouders vinden de formulering hiervan te ruim, wat volgens hen tot onduidelijkheid en onvoorspelbaarheid in de toepassing kan leiden.

Reacties op de nieuwe Inlichtingenwet
Bert Hubert, voormalig medewerker van de AIVD en oud-toezichthouder, zegt dat hij de toezichthouders nog nooit zo kritisch heeft gezien en dat hij begrijpt dat zij zich zorgen maken over mensenrechten. Bij een aantal voorstellen twijfelen de colleges zelf of deze wel passen binnen het Europees recht. Volgens Hubert probeert het kabinet het gewoon, in de wetenschap dat een eventuele zaak bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens jaren zou duren.

De TIB en de CTIVD hopen dat hun kritiek leidt tot aanpassingen in het definitieve wetsvoorstel. Zij benadrukken dat de optelsom van alle maatregelen volgens hen een verontrustend beeld oplevert. Uit de stukken blijkt verder dat het kabinet eerdere inbreng van de colleges tot nu toe nauwelijks heeft meegenomen.

AIVD Hackathon (@Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst op AI achtergrond)

Goeiedag luitjes!

Terwijl het gisteren in het binnenland nog zomers warm werd met vrij veel zon, begon het in het westen in de ochtend al te regenen en dat bleef het daar vrijwel de hele dag doen. In de ochtend viel het op zich nog wel mee, maar uiteindelijk kwam het met bakken uit de lucht en liepen de hoeveelheden fors op. In alle kustprovincies en van daaruit in noordoostelijke richting viel overal méér dan 20 mm, en dat zien we niet zo heel erg vaak. In Medemblik bleef het relatief droog met slechts 22 mm, maar voor de rest viel er over het algemeen zelfs méér dan 30 mm. In het zuidoosten viel er bij 26 graden pas in de avond een enkele bui, terwijl het regenachtige westen slechts tot 18 graden kwam en hoe harder het ging regenen.. hoe frisser het werd. 

Inmiddels zien we in een deel van het land opnieuw tamelijk stevige buien, hoewel er nog vrijwel geen onweer is gerapporteerd. De wolkenluchten zijn wel erg fraai. Het buiencircus zal zich geleidelijk aan over een groot deel van het land gaan uitbreiden. Opnieuw lijkt het zuiden de dans grotendeels te ontspringen en dan met name Zeeland, Brabant en Limburg. Daar lijkt slechts een enkel buitje langs te komen en is er meer ruimte voor de zon.

Ik vind het het voor het eerst sinds lange tijd echt fris buiten bij een stevige westelijke en later meer noordwestelijke wind is het zeker niet aangenaam. Aan de kust zien we een heuze windkracht 6 tot 7 en in het binnenland ook een vlagerige 4 tot 5 Bft.

In de loop van de middag nemen de buien langzaam af in aantal en activiteit en mogelijk dat het zuidoosten ook nog een paar buien meepikt. In het noordwesten zien we dan meer zon, maar dan zijn de regenmeters alweer goed gevuld.

Morgen zien we dan een heel ander weerbeeld. Het is tamelijk rustig weer met geregeld de zon en iets hogere temperaturen en daarbij is er ook een stuk minder wind. Later lijkt de bewolking toch weer te gaan overheersen, maar op een enkel buitje na in het westen blijft het wel overwegend droog. 

Op vrijdag zien we dan weer een iets grotere kans op regen. 

Tevens wil ik even de aandacht vestigen op het feit dat er vandaag geen treinen rijden.  

Tot kijk!