Op het circuit van Brno wordt dit weekeinde de Grand Prix van Tsjechië in de motorsport verreden. Zaterdag stond in de MotoGP de sprint op het programma, net als de kwalificaties voor ook de Moto2 en Moto3.

We begonnen met Ai Ogura voor het eerst op poleposition, Fabio Di Giannantonio en Francesco Bagnaia stonden naast de Japanse Aprilia-coureur op rij één. Marco Bezzecchi, Marc Marquez en Diogo Moreira vormden de tweede rij, voor Raul Fernandez, Pedro Acosta, Franco Morbidelli, Jorge Martin, Fermin Aldeguer en Joan Mir.

Bagnaia kende een dijk van een start en greep de leiding, Ogura volgde en kreeg Moreira achter zich aan, maar voor de Braziliaan was het snel klaar: hij schoof onderuit in een poging Ogura aan te vallen, achter hem ging ook Maverick Viñales het grind in.

In de ronden daarna nam Bagnaia wat afstand van Ogura, maar de Japanner liet zijn grote kracht weer zien en begon in de tweede helft beetje bij beetje in de buurt te komen van de Ducati-rijder. Vanaf plek zes ging ondertussen Acosta tegen de vlakte, twee ronden voor het einde was het kampioenschapsleider Bezzecchi die zijn vijfde plek het grind in gooide. Dat kreeg nog een forse staart: een marshall wilde zijn Aprilia overeind helpen, maar drukte het gas in, tot groot ongenoegen van Bezzecchi. De WK-leider gaf de marshall een tik in zijn gezicht en werd geschorst voor de Grand Prix van zondag.

Ogura sloot in de voorlaatste ronde aan bij Bagnaia, wiens teamgenoot Marquez vlak achter de Japanner zat. Een echte inhaalactie kwam er echter niet meer: Bagnaia pakte eindelijk weer eens een zege, Ogura en Marquez completeerden de top-3.

Moto2
David Alonso mag in de Moto2 zondag vanaf poleposition starten, Filip Salac en Daniel Holgado staan dan naast hem. De vierde rij is de Nederlandse rij: Zonta van den Goorbergh start vanaf de tiende plek, Collin Veijer staat naast hem op plek elf.

Moto3
In de Moto3, waar de racedag om 11.00 uur mee wordt geopend, is de poleposition voor David Almansa. Maximo Quiles en Alvaro Carpe staan naast hem op de eerste rij, voor Brian Uriarte, Eddie O'Shea en Scott Ogden.

Het Nederlands Elftal heeft op het WK een ruime zege geboekt op Zweden. In Houston werd het 5-1.

Nederland kende in Texas een droomstart. Brobby, die vandaag de voorkeur kreeg boven Malen in de punt van de aanval, zorgde al na vijf minuten voor de voorsprong na een voorzet van Gakpo. Na een kwartier werd het zelfs 2-0, Ditmaal was de voorzet van Dumfries en wederom Brobbey zorgde voor de 2-0. Na de 'hydration break' was het plots Zweden wat bovenliggende ploeg was maar inzetten van Gyökeres en Ayari werden gekeerd door Verbruggen. Lagerbielke scoorde wel maar deed dit uit buitenspelpositie. 

Vlak na de rust zorgde na goed werk van de ingevallen Summerville en een voorzet van Dumfries, Gakpo zelfs voor de 3-0. Op aangeven van Summerville zorgde Gakpo ook nog voor de 4-0. Daarna deed Elanga iets terug voor Zweden maar het was uiteindelijk Summerville die de eindstand op 5-1 bepaalde.

Nederland	5 - 1	Zweden
5' Brobbey  17' Brobbey  47' Gakpo  54' Gakpo  89' Summerville		59' Elanga
Gele kaart: , Gudmundsson,Ayari, Bergvall, (Zweden)
Stadion: NRG Stadium, Houston Toeschouwers: 68.777 Arbiter: Oliver (Eng)
Opstelling:		Opstelling:
Verbruggen Dumfries v.Hecke v.Dijk v.d.Ven Gravenberch De Jong (Koopmeiners/60) Reijnders (Til/60) Malen (Summerville/46) Brobbey (Depay/ 72) Gakpo (Lang/90)		Nordfeldt Lagerbielke Hien Lindelöf Bernhardsson (Elanga/56) Nygren (Bergvall/56) Karlström (Zeneli/ 56) Ayari (Ali/79) Gudmundsson (Stroud/ 90 3) Gyökeres Isak

Afrikaanse en Caribische regeringsleiders hebben op een grote conferentie in de Ghanese hoofdstad Accra geëist dat westerse landen excuses aanbieden en herstelbetalingen doen voor de trans-Atlantische slavenhandel. De oproep volgt op een VN-resolutie die de slavenhandel betitelt als de ernstigste misdaad tegen de menselijkheid. Onder de aanwezigen waren de presidenten van Ghana, Senegal, Namibië en Liberia, en de Franse president Macron sprak de deelnemers online toe.

Van VN-resolutie naar herstelbetalingen

De Algemene Vergadering van de Verenigde Naties nam de resolutie in maart aan met 123 stemmen voor. Alle Afrikaanse en Caribische landen stemden voor, terwijl de Verenigde Staten, Israël en Argentinië tegenstemden. Nederland en 51 andere landen onthielden zich van stemming.

Het Verenigd Koninkrijk liet destijds weten de gruwelijkheden van de slavenhandel te erkennen, maar geen hiërarchie tussen historische wreedheden te willen creëren. Een Amerikaanse vertegenwoordiger zei bij de VN geen recht op herstelbetalingen te erkennen voor daden die destijds niet illegaal waren onder internationaal recht.

De resolutie riep landen op in gesprek te gaan over herstelbetalingen voor nazaten van tot slaaf gemaakten. De Next Steps-conferentie in Accra, georganiseerd door initiatiefnemer Ghana, moest dat gesprek omzetten in concrete stappen, waaronder mogelijkheden om compensatie via het internationaal recht af te dwingen.

Eeuwenlange slavenhandel

De trans-Atlantische slavenhandel bracht vanaf de zestiende eeuw Europeanen ertoe Afrikanen gevangen te nemen en naar Amerika te verschepen. In ruim drie eeuwen tijd werden naar schatting twaalf miljoen mensen onder erbarmelijke omstandigheden vervoerd; veel van hen overleefden de overtocht niet.

Ook Nederland verdiende mee aan de slavenhandel, via de West-Indische Compagnie. Tot slaaf gemaakten moesten op plantages zwaar lichamelijk werk verrichten en konden voor het minste vergrijp lijfstraffen krijgen. Pas in de tweede helft van de negentiende eeuw kwam aan de grootschalige slavenhandel een einde.

Ghanees president Mahama zei tegen afgevaardigden uit ruim tachtig landen dat niemand persoonlijk verantwoordelijk kan worden gehouden voor de gruweldaden uit het verleden. "De geschiedenis vraagt ons niet om schuld te erven, maar wel verantwoordelijkheid." Volgens hem is de slavernij nog altijd voelbaar in Afrika, het Caribisch gebied en de Afrikaanse diaspora, en is daarvoor duurzame internationale samenwerking nodig.

Negentienpuntenplan voor herstelbetalingen

Aan het eind van de conferentie werd een plan met negentien punten goedgekeurd. Daarin staat onder meer de oproep tot een wereldwijd herstelfonds en de teruggave van geroofde voorwerpen. Landen die profiteerden van de slavenhandel zouden volgens het plan volledige, formele en onvoorwaardelijke excuses moeten aanbieden als basis voor verzoening en herstelrecht. Welke landen dat precies zouden moeten doen, liet het plan in het midden.

Nederland is tot nu toe het enige Europese land dat ooit excuses heeft aangeboden voor het slavernijverleden: premier Rutte deed dat namens de Nederlandse staat in december 2022. Herstelbetalingen deed het kabinet niet, wel investeert het sinds 2022 zo'n 200 miljoen euro in kennis en bewustwording over die geschiedenis.

Macron erkent Franse rol

De Franse president Macron nam online deel aan de conferentie. Tot slaaf gemaakten werden volgens hem uit hun thuisland weggerukt, gedeporteerd, ontmenselijkt en als handelswaar behandeld. Herstelbetalingen mogen volgens Macron niet worden gezien als eindpunt of als een cheque waarmee het verhaal wordt afgesloten. Vorige maand schafte Frankrijk een bijna 350 jaar oude slavernijwet af.

Slavernijschip Afrika - afbeelding gemaakt in 1880 (@Joseph Swain - https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/)  

Iran heeft de Straat van Hormuz zaterdag opnieuw afgesloten voor de scheepvaart, nadat Israël een wapenstilstand met Hezbollah had geschonden. De Iraanse Islamitische Revolutionaire Garde (IRG) waarschuwt schepen dringend om niet in de buurt van de zeestraat te komen. Israël viel doelen aan in Zuid-Libanon, met inmiddels minstens 32 doden tot gevolg, terwijl de Verenigde Staten juist melden dat de scheepvaart door de Straat van Hormuz is toegenomen.

VS spreken sluiting Straat van Hormuz tegen
Het Amerikaanse legercommando in de regio, CENTCOM, meldt dat het scheepvaartverkeer zaterdag is gegroeid en dat Amerikaanse marineschepen de vrije doorvaart blijven ondersteunen. Volgens de Amerikanen voeren zaterdag 55 vrachtschepen door de zeestraat, met onder meer zeventien miljoen vaten olie aan boord.

Ook vicepresident JD Vance zegt dat niets erop wijst dat Iran de doorgang afsluit. Het Amerikaanse leger stelt bovendien dat Iran de Straat van Hormuz niet controleert. Vance reist naar verwachting binnen enkele dagen alsnog naar Zwitserland voor verdere onderhandelingen met Iraanse vertegenwoordigers. Door de smalle zeestraat tussen de Perzische Golf en de Golf van Oman gaat normaal gesproken zo'n twintig procent van de wereldwijde olieconsumptie.

Israël valt Libanon aan ondanks wapenstilstand
Vrijdagmiddag ging een nieuwe wapenstilstand in tussen Israël en Hezbollah, bedoeld om een einde te maken aan de aanvallen in Libanon. Toch voerde het Israëlische leger zaterdag aanvallen uit op tientallen Hezbollah-locaties in Zuid-Libanon, nadat Israëlische troepen naar eigen zeggen waren beschoten met vijftig projectielen. Het dodental door de Israëlische aanvallen liep op tot minstens 32.

Hezbollah zegt de wapenstilstand te respecteren, maar stelt zich te mogen verzetten tegen Israëlische pogingen om Libanees grondgebied in te nemen. Volgens een woordvoerder van het Iraanse ministerie van Buitenlandse Zaken zijn de VS verplicht Israël te dwingen de aanvallen te stoppen. Anders houdt Teheran zich naar eigen zeggen evenmin aan de gemaakte afspraken.

Vredesgesprekken over Straat van Hormuz gaan door
De sluiting lijkt vooralsnog weinig gevolgen te hebben voor de diplomatieke onderhandelingen tussen Iran en de VS. Beide landen ondertekenden vorige week een voorlopige intentieverklaring die binnen zestig dagen tot een definitief vredesakkoord moet leiden. Daarin staat ook dat de vijandelijkheden in Libanon moeten stoppen en dat Israëlische troepen Libanees grondgebied verlaten.

Pakistan, dat samen met Qatar als bemiddelaar optreedt, meldt dat de eerder aangekondigde gesprekken zondag plaatsvinden in het Zwitserse Bürgenstock. De ontmanteling van het Iraanse kernprogramma is in de intentieverklaring nog niet uitgewerkt; dat onderwerp staat in Zwitserland hoog op de agenda, net als de toekomstige status van de Straat van Hormuz.

Scheepvaartverkeer Straat van Hormuz (@Gemini-AI-impressie)

Tadej Pogacar heeft de vierde etappe van de Ronde van Zwitserland gewonnen. De Sloveense wereldkampioen was in de individuele tijdrit rond Aarburg nipt sneller dan Mathieu van der Poel en verstevigde daarmee ook zijn leidende positie in het algemeen klassement.

Op het snelle en grotendeels vlakke parcours waren de verschillen lange tijd klein. In de vroege fase zette Nils Politt een scherpe tijd neer, waarna ploeggenoot Tim Wellens de snelste tijd overnam. Ook Sjoerd Bax reed een sterke tijdrit, maar kwam tekort voor de hot seat. Wellens leek lange tijd op weg naar een topklassering, totdat Mathieu van der Poel onderweg indruk maakte met de snelste tussentijd.

De Nederlander hield zijn hoge tempo vast en dook op de finish twaalf seconden onder de tijd van Wellens. Daarmee leek Van der Poel op weg naar een bijzondere overwinning, want de concurrentie beet zich stuk op zijn chrono. Alleen Mathias Vacek en Tadej Pogacar leken nog een serieuze bedreiging te vormen.

Bij het tussenpunt waren Vacek en Pogacar inderdaad sneller dan Van der Poel. De Tsjech verloor in het slotgedeelte echter kostbare seconden en eindigde uiteindelijk tien tellen achter de Nederlander. Pogacar wist zijn voorsprong wel vast te houden en klokte de snelste tijd van de dag. Met slechts drie tienden van een seconde verschil verwees hij Van der Poel naar de tweede plaats en boekte hij opnieuw een overwinning in zijn indrukwekkende seizoen.

Labour-politicus Andy Burnham heeft donderdag een tussentijdse verkiezing in het Engelse Makerfield gewonnen en keert daarmee terug in het Lagerhuis. De populaire burgemeester van Greater Manchester kan nu premier Keir Starmer uitdagen voor het Labour-leiderschap, iets waar veel partijleden al langer op hopen. Aanleiding is het groeiende ongenoegen binnen Labour over de regering-Starmer, die in de peilingen ver achterstaat op Reform UK van Nigel Farage.

Monsterzege op Reform UK
Burnham haalde bijna 25.000 stemmen, ofwel 55 procent. Reform UK-kandidaat Rob Kenyon bleef daar zo'n 9.000 stemmen bij achter en kwam uit op 35 procent. De uitslag is een opsteker voor Labour, dat bij de lokale verkiezingen van afgelopen mei een historische nederlaag leed: Reform UK werd toen in één klap de grootste partij van het land, met meer dan 1.450 nieuwe raadszetels, terwijl Labour zo'n 1.500 zetels verloor.

Strijd om het Labour-leiderschap
Starmer liet meteen weten dat hij zich niet zomaar opzij laat zetten. Volgens de regels van Labour kan een leiderschapsuitdaging worden gestart zodra een kandidaat de steun heeft van een vijfde van de Labour-fractie in het Lagerhuis, op dit moment 81 parlementsleden. Burnham formaliseerde zijn uitdaging nog niet, maar liet in zijn overwinningstoespraak geen twijfel bestaan over zijn ambities.

Van scepticus tot klassieke carrièrepoliticus
Burnham groeide op vlak bij Makerfield en klopte de afgelopen weken zelf aan bij tientallen deuren in het kiesdistrict, onder meer bij zijn oude gymleraar. Veel kiezers klaagden over de hoge kosten van levensonderhoud. "Je moet iets doen om het leven betaalbaarder te maken, dat hoorde ik steeds weer," zei Burnham na zijn overwinning.

Zijn carrière oogt klassiek: hij studeerde in Cambridge, werkte kort als journalist en later als medewerker van een Labour-parlementslid. Op zijn 31e werd hij zelf Lagerhuislid en kort daarna staatssecretaris onder de premiers Blair en Brown. Toch geldt Burnham binnen de partij als buitenstaander, iemand die het systeem in Westminster wantrouwt.

Het Manchester-model als troef
Sinds 2017 is Burnham burgemeester van Greater Manchester, een functie waarin hij twee keer werd herkozen. Politicoloog Jonathan Tonge van de Universiteit van Liverpool wijst op de economische groei die de regio onder zijn bestuur doormaakte. Burnham presenteert zichzelf als de man die dat zogeheten Manchester-model landelijk kan uitrollen.

Twee eerdere pogingen om partijleider te worden, in 2010 en 2015, mislukten. Critici wijzen er bovendien op dat Burnham als premier evenmin grip zou hebben op de oorlog in Oekraïne, de zwakke economie in de G7-landen of de naweeën van de brexit.

Groeiende paniek bij Labour
Voor veel Labour-leden is Burnham vooral aantrekkelijk omdat hij uitstraalt wat Starmer mist: een natuurlijke verbinding met kiezers. Inhoudelijk doet Starmers beleid het volgens deskundigen niet eens zo slecht, maar de premier slaagt er niet in dat over te brengen.

De volgende reguliere parlementsverkiezingen zijn pas in 2029. Toch groeit de onrust binnen Labour met de dag, nu de partij in de peilingen ver achterblijft bij Reform UK.

Keir Starmer en Andy Burnham 2026 (@Number 10 - https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/2.0/)

De Europese Centrale Bank (ECB) werkt aan de digitale euro, een digitale vorm van contant geld die naast briefjes en munten moet gaan bestaan. Het geld komt straks in een speciale app op de smartphone te staan en is, net als nu cash, direct beschikbaar. Wanneer de munt er definitief komt, hangt af van de Europese wetgeving die dit jaar nog rond moet komen.

Wat is de digitale euro precies?
De digitale euro is digitaal contant geld. In plaats van op een bankrekening of beleggingsrekening staat dit geld in een digitale portemonnee: een app op de telefoon waarin de digitale euro's worden bewaard. Net als briefgeld en munten zijn ze direct te gebruiken, zelfs zonder internetverbinding.

Wie een bankapp gebruikt, kan geld van zijn rekening overhevelen naar de digitale portemonnee. Voor de bank is dat hetzelfde alsof iemand geld had gepind bij een automaat. Mensen kunnen elkaar bovendien digitale euro's sturen zonder dat daar een bankrekening aan te pas komt.

Verdwijnen contant geld en pinpas?
Nee. De ECB blijft naast de digitale euro ook gewoon contant geld uitgeven. Consumenten kunnen straks dus kiezen tussen briefgeld, munten en de digitale variant.

Om te voorkomen dat mensen massaal digitale euro's gaan oppotten waardoor banken te weinig geld overhouden, wil de ECB een bovengrens instellen voor de digitale portemonnee. Hoe hoog dat maximum precies wordt, ligt nog niet vast.

Waar kun je straks met de digitale euro betalen?
In vrijwel alle winkels en op internet. Elke handelaar die nu al kaartbetalingen accepteert, moet straks ook digitale euro's aannemen. Ook bij online bestellingen wordt het standaard een mogelijke betaalmethode.

Veel mensen betalen natuurlijk nu ook al digitaal, alleen zit daar meestal een tussenpartij tussen. Bij creditcards en pinpassen zijn dat vaak de Amerikaanse aanbieders Visa en Mastercard, bij online betalingen partijen als PayPal of Klarna, die gegevens van gebruikers verzamelen. Digitale euro's zouden – net als contant geld – rechtstreeks door de ECB worden uitgegeven. De EU wil daarmee minder afhankelijk worden van Amerikaanse betaaldiensten.

Wat gebeurt er met mijn gegevens?
De ECB belooft dat er bij offline betalen geen gegevens worden opgeslagen. Bij online betalen zou de centrale bank naar eigen zeggen alleen toegang krijgen tot geanonimiseerde gegevens. Anders dan particuliere betaaldienstverleners mag de ECB die gegevens niet voor commerciële doeleinden gebruiken.

Banken en opsporingsdiensten mogen, net als nu al het geval is, wel ingrijpen bij een vermoeden van witwassen of terrorismefinanciering. Het Europees Parlement en de Raad van de 27 EU-landen moeten de precieze privacyregels nog uitonderhandelen.

Is de digitale euro een cryptomunt?
Nee. Een digitale euro zou door de ECB worden gegarandeerd en daardoor altijd precies één euro waard zijn. Dat is anders dan bij cryptomunten, die niet centraal worden beheerd en waarvan de koers vaak flink schommelt. Bovendien is de digitale euro, anders dan de meeste cryptomunten, ook zonder internetverbinding te gebruiken.

Wanneer komt de digitale euro er?
Dat hangt af van hoe snel de onderhandelingen verlopen. De ECB bereidt zich er volgens eigen opgave op voor om vanaf 2029 de eerste digitale euro's te kunnen uitgeven, met een testfase die als het meezit al in 2027 van start gaat.

Dit jaar moet vooral duidelijk worden of die planning haalbaar is: 2026 moet het jaar worden waarin de benodigde Europese wetgeving wordt afgerond. Pas als het Europees Parlement en de EU-lidstaten het eens worden over de regels, kan de ECB definitief beslissen of en wanneer de digitale euro er komt.

Digitale euro (@Gemini-AI-impressie)

Maris Nichols, een 25-jarige biologiedocent van Alexander High School in Douglasville in de Amerikaanse staat Georgia, wordt ervan beschuldigd seks te hebben gehad met zes leerlingen. Volgens rechtbankstukken zou zij echter zijn gechanteerd door tieners die wisten dat ze actief was op een platform voor volwassen content. De politie in Douglas County onderzoekt de zaak en heeft inmiddels meer dan een dozijn huiszoekingsbevelen uitgevoerd.

Nichols werd eerder al aangeklaagd voor het meermaals seks hebben met een leerling, onder meer in een bezemkast op school en in een geparkeerde Hummer. Enkele weken later werd ze opnieuw aangehouden en kwamen daar 11 extra aanklachten bij, waaronder kindermisbruik, het manipuleren van bewijs en grooming. In de nieuwe aanklachten worden vijf extra vermeende slachtoffers genoemd, van wie één zou hebben verklaard dat er ook op een openbare plek seksueel contact is geweest.

Uit documenten die zijn opgevraagd bij de rechtbank blijkt dat de politie toegang heeft gevraagd tot onder meer Nichols’ Snapchat-account en haar account op een adultplatform. Ook zijn er gegevens opgevraagd die te maken hebben met meerdere leerlingen en hun families. Lokale zender WSB-TV meldt op basis van deze stukken dat enkele leerlingen, die haar volwassen-account ontdekten, zouden hebben geprobeerd haar te chanteren door betere cijfers te eisen.

De docent, die naast haar werk als biologieleraar ook football operations manager was bij Alexander High School, wordt daarnaast beschuldigd van seks met een jongen in zijn auto op een golfbaan. In een arrestatiebevel staat verder dat Nichols expliciete berichten stuurde aan andere tieners over haar seksuele fantasieën en tijdens videogesprekken een seksspeeltje gebruikte met minstens twee jongeren onder de 16 jaar. Ook zou ze expliciete foto’s naar een meisje hebben gestuurd en haar hebben aangemoedigd de filmreeks "Fifty Shades of Grey" te kijken, om daar later met haar over te praten.

Drie dagen vóór haar eerste arrestatie zou Nichols één van de tieners met wie ze berichten uitwisselde hebben gevraagd de chatgeschiedenis te wissen, staat in het bevel. De klacht vermeldt niet de exacte leeftijden van de vermeende slachtoffers, alleen dat het tieners zijn; minstens vier van hen zaten op Alexander High School, waar Nichols sinds mei 2023 in dienst was. Het schooldistrict liet in een brief aan ouders weten: "Na het bekend worden van het vermeende wangedrag is het district direct een onderzoek gestart. De veiligheid van leerlingen is de hoogste prioriteit van het district."

Maris Nichols (25)

Amerikaanse geheime diensten waarschuwen dat de Israëlische premier Benjamin Netanyahu de Iran-deal van president Trump probeert te ondermijnen. Dat schrijft de Washington Post op basis van geheime documenten. Ondanks een net overeengekomen staakt-het-vuren zette Israël de aanvallen op de Iraanse bondgenoot Hezbollah in Libanon vannacht voort, met meerdere doden tot gevolg.

Aanvallen in Libanon ondanks staakt-het-vuren
Bij Israëlische luchtaanvallen op de Libanese stad Nabatiya vielen in de nacht naar zaterdag minstens vijf doden, meldt het Libanese staatspersbureau NNA. Gevechtsvliegtuigen en drones namen het gebied rond de Hezbollah-bolwerk onder vuur en verwoestten daarbij ook woningen in het nabijgelegen dorp Arabsalim. Israël heeft nog niet gereageerd op de berichten.

De aanvallen volgen kort op een bestand tussen Israël en Hezbollah dat vrijdagmiddag om 16.00 uur inging. Dat staakt-het-vuren geldt als cruciale stap richting een breder vredesakkoord tussen de VS en Iran.

Geheime diensten waarschuwen voor sabotage van Iran-deal
Volgens de uitgelekte rapporten waarover de Washington Post schrijft, lijkt Israël vastbesloten de operaties tegen Hezbollah voort te zetten. Daarmee zou de regering-Netanyahu een kernonderdeel van het akkoord schenden, dat ook een einde aan de strijd in Libanon moet brengen.

Huidige en voormalige Amerikaanse functionarissen zeggen tegen de krant dat Netanyahu in eigen land onder zware politieke druk staat om de oorlog in Libanon door te zetten. Israël gaat deze herfst naar de stembus en elke terugtrekking zou daar als nederlaag van Netanyahu worden gezien.

Netanyahu onder politieke druk voor verkiezingen
Een peiling van een vooraanstaande Israëlische denktank, het Institute for National Security Studies, liet half mei al zien dat 70 procent van de Israëliërs een hardere aanpak van Hezbollah steunt. Ook coalitiegenoten van Netanyahu verzetten zich tegen een snelle terugtrekking.

Minister van Nationale Veiligheid Itamar Ben Gvir schreef vrijdag op X dat voor elke traan van een Israëlische moeder duizend Libanese moeders zouden moeten huilen. Heel Libanon zou moeten branden, voegde hij toe. Eerder liet hij al weten dat het akkoord van Trump Israël niet bindt.

Ook vanuit de oppositie klinkt kritiek. Oud-premier Naftali Bennett zei dat het premierschap van Netanyahu begon met verdeeldheid in het land, werd voortgezet met het bloedbad van 7 oktober en eindigt met een mislukking tegenover Iran.

Spanningen tussen Trump en Netanyahu lopen op
De relatie tussen Trump en Netanyahu staat al langer onder druk. Bij een persconferentie in Frankrijk noemde Trump het meningsverschil over Libanon klein, maar riep hij Israël wel op niet telkens een gebouw te slopen zodra er een Hezbollah-lid naar binnen gaat. Een eerdere aanval op Beiroet noemde hij kwaadaardig en gemeen; die had het akkoord met Iran bijna doen mislukken.

Een Amerikaanse functionaris waarschuwt dat een blijvende Israëlische aanwezigheid in Zuid-Libanon vrijwel zeker tot nieuwe escalatie leidt. Zonder volledige terugtrekking is hervatting van de strijd tussen het Israëlische leger en Hezbollah volgens hem een kwestie van tijd.

De Libanese president Joseph Aoun benadrukte vrijdag in een telefoongesprek met de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio dat een volledig staakt-het-vuren een voorwaarde is voor de onderhandelingen die volgende week in Washington gepland staan tussen Libanon, de VS en Israël.

Onderhandelingen over Iran-deal verplaatst naar Zwitserland
Een definitief vredesakkoord moet ook duidelijkheid geven over het Iraanse kernprogramma. De ondertekening van de intentieverklaring vindt plaats in een hotel bij Bürgenstock, aan het Vierwoudstrekenmeer nabij Luzern, meldt het Zwitserse ministerie van Buitenlandse Zaken. Eerder werd Genève als mogelijke locatie genoemd.

Amerikaans onderhandelaar Steve Witkoff en de Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi zouden inmiddels onderweg zijn naar Zwitserland, meldt Axios op basis van een Amerikaanse functionaris. Trumps schoonzoon Jared Kushner zou al ter plaatse zijn. Een officiële bevestiging hiervan ontbreekt vooralsnog.

Volgens de Israëlische oud-inlichtingenanalist Danny Citrinowicz, nu verbonden aan het Institute for National Security Studies, verkeert Netanyahu in een lastige positie. Hij ziet zijn grootste rivaal, het Iraanse regime, gesterkt worden door de Amerikaanse regering, zonder daar zelf iets tegen te kunnen doen.

Trump en Netanyahu 2025 (@TheWhiteHouse)

113 Zelfmoordpreventie slaat alarm over de mentale gezondheid van meisjes en jonge vrouwen in Nederland. In een samenleving met hoge prestatiedruk en een constante stroom aan prikkels kampen zij steeds vaker met angst, depressieve gevoelens en suïcidale gedachten. Zelfdoding onder tienermeisjes is in twintig jaar tijd ruim verdubbeld, terwijl ook het aantal bezoeken aan de spoedeisende hulp na zelfbeschadiging en suïcidepogingen duidelijk is toegenomen.

Uit recente onderzoeken blijkt dat een kwart van de vrouwen tussen de 18 en 25 jaar psychische klachten heeft, en dat 43 procent van de meisjes in het voortgezet onderwijs emotionele problemen ervaart. De coronapandemie zorgde voor een scherpe toename van mentale problemen, en die zijn sindsdien niet teruggezakt naar het oude niveau. Deskundigen benadrukken dat het met de meerderheid van de meisjes nog wel goed gaat, maar noemen de groeiende groep die vastloopt zorgwekkend.

Hoogleraar kinder- en jeugdpsychiatrie Robert Vermeiren ziet een verband met wat de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving de "hypernerveuze samenleving" noemt. Volgens hem leven jongeren in een ratrace waarin iedereen het beste uit zichzelf moet halen en alles steeds sneller moet. Tegelijkertijd is de maatschappij individualistischer geworden, terwijl tieners hun identiteit nog aan het vormen zijn en minder houvast hebben buiten het gezin en de school.

Klinisch psycholoog en hulpverleningsmanager Maryke Geerdink van 113 Zelfmoordpreventie wijst daarnaast op de "complexere wereld" waarin jongeren opgroeien. Via sociale media worden ze continu geconfronteerd met oorlog, geweld en leed, vaak in scherpe, realistische beelden en zonder pauze om dat te verwerken. Ook de opvoeding is veranderd, zegt Vermeiren: kinderen worden beschermder en minder zelfstandig grootgebracht, wat hen later kwetsbaarder kan maken als zij met tegenslag te maken krijgen.

Jongens nog steeds veruit grootste slachtoffergroep zelfmoord
Hoewel meisjes vaker aangeven dat ze het mentaal zwaar hebben, plegen jongens en jonge mannen nog steeds vaker suïcide. Vermeiren vermoedt dat traditionele ideeën over stoerheid en het wegstoppen van emoties daarbij een rol spelen, waardoor hun wanhoop minder zichtbaar is tot het misgaat. Bij meisjes en jonge vrouwen zien onderzoekers juist een ander risico: het zogenoemde corumineren, waarbij groepen meiden online eindeloos met elkaar blijven praten over hun sombere gevoelens.

Geerdink legt uit dat praten meestal helpt, maar dat het mis kan gaan als jongeren hun ellende alleen maar blijven "herkauwen" en daar online erkenning voor krijgen. Herstel kan dan paradoxaal aanvoelen als verlies, omdat het ook de aandacht en bevestiging uit de groep vermindert. Onderzoeker Saskia Mérelle van 113 stelt dat 86 procent van de jonge vrouwen die door zelfdoding om het leven kwam, iemand kende die ook met zelfdoding bezig was, en waarschuwt voor online community’s waar suïcidaal gedrag genormaliseerd of zelfs aangemoedigd wordt.

Volgens 113 ligt er ook een taak bij ouders, leraren, jeugdartsen en trainers om beter het gesprek aan te gaan. Niet elke jongere hoeft meteen naar de ggz; een betrokken mentor, decaan of coach die regelmatig vraagt hoe het echt gaat, kan al verlichting bieden en ruimte maken voor oplossingen. Geerdink roept volwassenen op hun onderbuikgevoel serieus te nemen en door te vragen, zelfs als een opmerking over zelfdoding als grap werd gebracht, en vooral vol te houden in het laten merken dat iemand er niet alleen voor staat.

Ter illustratie (Afbeelding: Grok AI / FOK.nl)

Zweden laat spaarders belastingvrij beleggen met een speciale rekening, de investeringsspaarrekening (ISK), en in Den Haag klinkt steeds vaker de vraag of zo’n model ook in Nederland mogelijk is. De Europese Commissie dringt aan op dit soort eenvoudige beleggingsproducten, omdat Europese bedrijven moeilijk aan nieuw kapitaal komen. In het Nederlandse coalitieakkoord staat inmiddels dat er een fiscaal aantrekkelijk equivalent van de Zweedse rekening moet worden verkend.

In Zweden is beleggen via de ISK in korte tijd heel gewoon geworden. Met een Zweeds burgerservicenummer kunnen inwoners eenvoudig in aandelen en beleggingsfondsen stappen, waarbij beleggingen tot 300.000 kronen, zo’n 27.000 euro, vrijgesteld zijn van belasting en daarboven een laag tarief geldt. De belastingaangifte verloopt automatisch, waardoor veel mensen zonder ervaring met de beurs toch beginnen. Volgens beleggers in Stockholm is het bespreken van dalende en stijgende koersen inmiddels net zo’n normaal gespreksonderwerp als het weer.

De resultaten op de kapitaalmarkt zijn duidelijk zichtbaar. Ongeveer 40 procent van de Zweden belegt inmiddels via een ISK, goed voor zo’n 167 miljard euro aan investeringen in bedrijven. Zakenbladen prezen de beurs van Stockholm als aantrekkelijkste plek in Europa voor ondernemingen die geld willen ophalen, en economen zien de regeling als belangrijke motor achter die ontwikkeling. Ook Nederlandse deskundigen, zoals hoogleraar en Rabobank-beleggingstopvrouw Mary Pieterse-Bloem, noemen het Zweedse voorbeeld "een hartstikke goede manier" om meer kapitaal voor bedrijven vrij te maken.

Tegelijkertijd is de regeling in Zweden omstreden. Linkse critici wijzen erop dat vooral vermogende huishoudens profiteren van belastingvrij dividend, terwijl de staat miljarden aan belastinginkomsten misloopt. Onderzoekers bevestigen dat de ISK de schatkist fors minder oplevert, wat druk zet op de financiering van publieke voorzieningen zoals zorg en uitkeringen. Toezichthouders waarschuwen bovendien dat beleggen via zo’n product niet automatisch veiliger of voordeliger is voor consumenten.

Voor Nederland is de timing lastig. Beleidsmakers willen dat burgers meer gaan beleggen naast sparen, maar de voorgestelde hervorming van de belasting op vermogen kan dit juist ingewikkelder en mogelijk duurder maken. Het ministerie van Financiën houdt voorlopig de kaarten tegen de borst en wijst erop dat banken en brokers zelf met beleggingsproducten moeten komen, terwijl het fiscale kader nog wordt onderzocht. Daarmee blijft de vraag open of Nederlandse spaarders in de toekomst ook via een eigen variant van de Zweedse ISK belastingvriendelijk kunnen beleggen.

Ter illustratie (Afbeelding: Grok AI / FOK.nl)

De meeste Nederlandse gemeenten zeggen de spreidingswet voor asielopvang uit te voeren, maar doen dat vaak met tegenzin. Uit een analyse van 212 coalitieakkoorden na de gemeenteraadsverkiezingen in maart blijkt dat slechts elf gemeenten openlijk verzet aankondigen tegen de wettelijke verplichting om asielzoekers op te vangen, al erkennen ook zij dat ze uiteindelijk niet onder de wet uitkomen.

In bijna alle akkoorden staat dat gemeenten willen meewerken, maar dan wel onder voorwaarden. Zo willen veel lokale besturen alleen kleinschalige, als "passend" omschreven opvanglocaties, en moet de omgeving volgens hen eerst inspraak krijgen. Sommige gemeenten stellen bovendien nadrukkelijk een voorkeur voor bepaalde groepen, zoals gezinnen met kinderen, en willen geen of minder alleenstaande mannen in de opvang.

Tegelijkertijd klinkt geregeld de klacht dat omliggende gemeenten te weinig doen, waardoor een deel van het land zwaarder wordt belast. Heerlen zegt bijvoorbeeld trots te zijn dat de gemeente aan de spreidingswet voldoet, maar ziet niets in uitbreiding van de opvangcapaciteit. In het coalitieakkoord staat dat extra plekken zouden betekenen dat gemeenten in de regio en daarbuiten "beloond" worden voor hun "gebrek aan solidariteit".

Een kleine groep gemeenten kiest voor openlijk verzet. Maassluis schrijft in het akkoord dat het bod aan opvangplaatsen "nul" zal zijn en dat de gemeente desnoods "de grenzen van de wet" opzoekt. Hardenberg, in conflict met het COA over de verlengde openstelling van het huidige azc, wil geen nieuwe asielzoekers opvangen en zegt "maximaal druk" te zetten om het bestaande centrum zo snel mogelijk te sluiten. Albrandswaard is in beroep gegaan tegen het aantal op te vangen asielzoekers en wijst op de tbs-kliniek in de gemeente als reden dat er al genoeg gebeurt; Borne denkt aan juridische stappen.

Opvallend is dat sommige gemeenten de spreidingswet juist gebruiken om het aantal opvangplekken omlaag te brengen. In Wassenaar staat nu een azc dat volgens de gemeente zes keer groter is dan de aantallen die de wet voor de plaats voorschrijft. In het akkoord staat dat na afloop van de huidige afspraken in 2028 wordt gestreefd naar een kleiner azc, met de "spreidingswetgetallen" als uitgangspunt om de leefbaarheid te vergroten en gevoelens van onveiligheid te verminderen. In tien coalitieakkoorden blijft de opvangkwestie geheel onbenoemd; het gaat daarbij vooral om kleine gemeenten of plaatsen die al voldoen aan de wettelijke norm.

Minister Van den Brink (Asiel en Migratie) schreef eind vorige maand alle gemeenten aan die geen of te weinig opvang bieden, met de vraag hoe zij de spreidingswet gaan uitvoeren. Volgens cijfers van zijn ministerie voldeden op dat moment 119 gemeenten aan de wet, 116 gedeeltelijk en 107 niet, terwijl 47 gemeenten helemaal niet reageerden. Van den Brink spreekt over een "gemengd beeld": sommige gemeenten zijn volgens hem blij met duidelijkheid, andere zeggen dat ze het nog niet voor elkaar krijgen maar er wel mee bezig zijn. Na de zomer worden concrete acties en deadlines afgesproken voor gemeenten zonder opvang, en maakt het ministerie ook openbaar welke gemeenten het nog laten afweten.

Afbeelding: Grok AI / FOK.nl

De Poolse president Karol Nawrocki heeft de hoogste Poolse onderscheiding ingetrokken die eerder was toegekend aan de Oekraïense president Volodymyr Zelensky. De Orde van de Witte Adelaar wordt Zelensky ontnomen na een felle diplomatieke rel tussen Polen en Oekraïne over de naamgeving van een Oekraïense legereenheid.

Aanleiding is Zelensky’s besluit om een eenheid van de Oekraïense strijdkrachten te vernoemen naar het Oekraïense Opstandelingenleger (UPA). Die nationalistisch-separatistische formatie vocht tijdens de Tweede Wereldoorlog tegen nazi-Duitsland, maar in Polen geldt de UPA vooral als verantwoordelijk voor massamoorden op Polen in de regio Wolynië. Bij die reeks moorden tussen 1943 en 1945 zouden volgens Poolse schattingen zo’n 100.000 Poolse burgers zijn gedood door Oekraïense nationalisten; bij vergeldingsacties kwamen ook duizenden Oekraïners om het leven.

"In het licht van de toestemming van president Volodymyr Zelensky om een van de eenheden van de Oekraïense strijdkrachten 'Helden van de UPA' te noemen, heb ik besloten de aan de Oekraïense president verleende Orde van de Witte Adelaar in te trekken", verklaarde Nawrocki. De Orde van de Witte Adelaar is de hoogste civiele onderscheiding van Polen en geldt traditioneel als een belangrijk symbool van waardering en bondgenootschap.

In Kiev is fel gereageerd op de Poolse stap. De Oekraïense minister van Buitenlandse Zaken Andrii Sybiha noemt het besluit op Facebook "een strategische fout van de president van Polen die alleen Moskou ten goede komt". Sybiha kondigde daarbij aan dat hij een onderscheiding die hij in 2022 van Polen ontving, uit protest wil teruggeven.

Formeel is de intrekking van de Orde nog niet volledig afgerond. Verwacht wordt dat de Poolse premier Donald Tusk, een politieke rivaal van president Nawrocki, het besluit nog moet formaliseren. Daarmee krijgt het diplomatieke conflict over historische herinnering en oorlogsverleden een extra binnenlands-politieke lading in Polen.

Decyzja Prezydenta RP Karola Nawrockiego w sprawie odebrania Orderu Orła Białego Prezydentowi Ukrainy Wołodymyrowi Zełenskiemu. pic.twitter.com/8gr1iRhM3y

— Kancelaria Prezydenta RP (@prezydentpl) June 19, 2026

Johnsons of Old Hurst bij het Britse Huntingdon is het toneel geworden van een ernstig incident waarbij een driejarig jongetje in een krokodillenverblijf terechtkwam en levensgevaarlijk gewond raakte. De politie van Cambridgeshire arresteerde kort daarna een 30-jarige man uit Norfolk op verdenking van poging tot moord; volgens de politie kennen de man en het kind elkaar niet. Het incident gebeurde zondag rond 13.24 uur lokale tijd in de zogenoemde Tropical House van de dierentuin.

Volgens eigenaar Andy Johnson sprong zijn vrouw Tracey direct het verblijf in om het jongetje te helpen, nadat duidelijk werd dat het kind bij de krokodillen was beland. De politie onderzoekt of het jongetje is aangevallen door de dieren. Het kind is met ernstige verwondingen per ambulance overgebracht naar Addenbrooke’s Hospital in Cambridge en ligt daar in kritieke, maar stabiele toestand, aldus de politie.

De aangehouden man is inmiddels op borgtocht vrijgelaten en was volgens de politie "niet in staat om te worden verhoord". Rechercheur Verity McCann van de politie van Cambridgeshire zegt dat agenten spreken met bezoekers die op dat moment in de dierentuin waren om de toedracht te reconstrueren. Agenten begeleiden de familie van de jongen in het ziekenhuis en benadrukken dat er geen aanwijzingen zijn dat het gezin en de verdachte elkaar kennen.

De dierentuin laat in een verklaring weten dat de gedachten uitgaan naar de jongen en zijn familie. Uit respect voor hen blijft de Tropical House, waar de krokodillen worden gehouden, tot nader order gesloten, maar de rest van het terrein is open. Het krokodillenverblijf bevindt zich in een omgebouwde veestal met verhoogde loopbruggen, hekken en Perspex glas; de dieren liggen volgens omwonenden zo’n 4,5 meter onder een verhoogd platform, met hekwerk langs de looproutes.

Hulpdiensten kwamen massaal ter plaatse, waaronder een ambulance, een rapid response vehicle, een ambulance-officiersvoertuig en de traumahelikopter van Magpas Air Ambulance. Het traumateam arriveerde rond 13.42 uur en behandelde het kind ter plekke voordat het naar het ziekenhuis werd vervoerd. Buren spreken van "veel sirenes" en noemen het incident "schokkend".

Lokale en regionale bestuurders reageren aangeslagen. Het Lagerhuislid voor Huntingdon, Ben Obese-Jecty, zegt dat zijn gedachten uitgaan naar het slachtoffer en zijn familie en roept mensen op om niet te speculeren op sociale media. Politie- en misdaadcommissaris Darryl Preston noemt het een "werkelijk afschuwelijk incident", terwijl lokaal raadslid Charlotte Lowe zegt dat de dierentuin bekendstaat als geliefde attractie met veiligheidsmaatregelen zoals stevige afscheidingen en beveiligde looproutes.

Afbeelding: Johnsons of Old Hurst

Turkije is al na twee wedstrijden uitgeschakeld op het WK. De ploeg van bondscoach Vincenzo Montella verloor met 0-1 van Paraguay en kan daardoor de knock-outfase niet meer bereiken.

De Turken begonnen met veel balbezit, maar kwamen al vroeg op achterstand. Na balverlies op eigen helft profiteerde Paraguay via Matías Galarza, die van afstand raak schoot. Turkije had vervolgens moeite om kansen te creëren, al was Mert Müldür dicht bij de gelijkmaker. Zijn kopbal uit een vrije trap van Hakan Çalhanoglu belandde via lat en paal naast. Vlak voor rust kreeg Paraguay een tegenvaller toen Miguel Almirón na ingrijpen van de VAR rood kreeg omdat hij iets tegen Arda Güler zei met zijn hand voor zijn mond, wat sinds dit WK verboden is.

Na de rust speelde Turkije vrijwel continu op de helft van Paraguay, maar de gelijkmaker bleef uit. Kenan Yildiz schoot in het zijnet, Çalhanoglu mikte over en ook Deniz Gül, Merih Demiral en Can Uzun konden doelman Orlando Gill niet passeren. Paraguay bleef via counters gevaarlijk en hield stand tot het laatste fluitsignaal. Daardoor komt het WK-avontuur van Turkije, dat vooraf als een mogelijke outsider werd gezien, al in de groepsfase ten einde.

Brazilië heeft op het WK zijn eerste overwinning geboekt. De ploeg van bondscoach Carlo Ancelotti won in Philadelphia met 3-0 van Haïti en zette daarmee een belangrijke stap richting de knock-outfase. Voor Haïti betekende de nederlaag directe uitschakeling.

Brazilië begon zonder de geblesseerde Neymar moeizaam aan het duel en had tijd nodig om het verschil te maken. Na 23 minuten viel de openingstreffer enigszins gelukkig voor de Brazilianen, waarbij Matheus Cunha het laatste zetje gaf. Diezelfde Cunha verdubbelde niet veel later de voorsprong door een snelle counter, opgezet door Vinicius Junior, succesvol af te ronden. Een tegenvaller volgde met het uitvallen van Raphinha, maar nog voor de rust maakte Vinicius er op aangeven van Lucas Paquetá 3-0 van.

Met een ruime voorsprong op zak controleerde Brazilië na de rust de wedstrijd. Haïti, met Ruben Providence opnieuw in de basis, probeerde nog wel de aanval te zoeken, maar slaagde er nauwelijks in gevaar te stichten. De Zuid-Amerikanen hielden het tempo laag en kwamen zelf niet meer echt in de problemen.

De Braziliaanse supporters kregen in de slotfase nog een extra moment om te juichen toen Endrick zijn WK-debuut maakte. De jonge aanvaller dacht zijn invalbeurt zelfs op te luisteren met een doelpunt, maar zijn treffer werd wegens buitenspel afgekeurd. Daardoor bleef het bij 3-0.

Mogge!  

Ik denk dat de afgelopen onweerssituatie de meesten van ons nog lang zal heugen. Er was heel veel potentie aanwezig en die is uiteindelijk ook volop benut. Echter, het hele zaakje kwam pas later dan gedacht los. Dat is dus ook de reden waarom de modellen er zoveel verschillende scenario's op na hielden. Het kon van helemaal niets, tot afbuigende buien, tot oplossende buien en tot het heftigste van het heftigste zijn. En dat laatste scenario bleek het juiste te zijn. 

Helaas heeft het noodweer in Coevorden het leven gekost van een automobiliste omdat een boom op haar auto terechtkwam. Verder waren er ook diverse gewonden en vele, vele blikseminslagen. De schade zal dan ook behoorlijk groot zijn en dat zal de komende dagen duidelijk worden. 

Pas vanaf 19.00 uur ontstond de eerste bui boven land en die kwam mede tot stand door de zeewind die botste op de hete lucht boven land. Daarna ging het hard, want die ene bui triggerde ook diverse andere zware onweersbuien boven het westen en midden. De hoofdmoot kwam vervolgens uit Frankrijk en ontwikkelde tot een bijzonder heftig en groot onweerscomplex. Dit werd uiteindelijk het zwaarste sinds 2009. De Shellfcloud die daaraan vooraf ging was buitengewoon spectaculair en de vele foto's die opdoken getuigden daarvan. Deze kan zich zeker meten met 2004 en 2009 gezien de omvang. 

In delen van Brabant, Limburg en Gelderland waren de druiven zuur, want daar gebeurde vrijwel niets. Daar hebben ze echter al méér dan genoeg gehad.  

Het was werkelijk fantastisch. Uiteindelijk onweerde het hier met enige tussenpozen vanaf 19.30 tot 05.00 uur. Ook de neerslaghoeveelheden mochten er zijn hoewel dat hier in Haarlem wel meeviel, maar daardoor was de bliksemshow fantastisch mooi te zien omdat het praktisch over mijn huis trok. Dit ga ik niet snel meer meemaken.  

Uiteindelijk trok het hele circus over het midden en noorden van het land waar het ook van dik hout ging. Daar kwamen dus echter ook zeer heftige windstoten voor waar in Haarlem ook absoluut geen sprake van was. De hoogste windstoot lijkt rondom Lauwersoog te zijn gemeten met 113 km/u. Op onofficiele stations lijken mij echter hogere snelheden waarschijnlijk. Ook dit zal de komende tijd moeten blijken. 

Vervolgens ontstond er nóg een buienlijn en ook deze leverde het nodige tamtam op, kortom een heel bijzondere situatie. 

Inmiddels is de rust weergekeerd met veel zon en alleen in het westen is het met 23 graden even wat koeler vandaag. In het binnenland blijft het met 28 tot 31 graden gewoon erg warm. Later zou er een onweersbui kunnen ontstaan in het zuiden. 

Mogelijk komt er vannacht een nieuw onweerscomplex op de koffie, ik denk echter wel dat deze alleen voor de zuidelijke helft zal zijn. Ik kom hier aan het einde van de dag nog over te spreken.

Groet uit een zeer tevreden Haarlem.  

P. 

Marokko heeft op het WK zijn eerste overwinning geboekt. In Boston was een vroege treffer van Ismael Saibari voldoende voor een 1-0 zege op Schotland. De PSV-aanvaller, die komende zomer de overstap maakt naar Bayern München, was daarmee opnieuw de grote man bij de Afrikanen.

De wedstrijd was nog maar net begonnen toen Brahim Díaz de bal klaarlegde voor Saibari, die na ruim een minuut verwoestend uithaalde. Doelman Angus Gunn was kansloos op de inzet. Marokko hield daarna de controle en dicteerde het spel, maar slaagde er net als in het eerdere duel met Brazilië niet in om de kansen om te zetten in een ruimere voorsprong.

Ook na rust bleef Marokko de bovenliggende partij. Saibari was dicht bij zijn tweede treffer van de avond, maar zag zijn schot op de lat eindigen. Schotland probeerde in de slotfase alsnog een punt uit het vuur te slepen, maar wist nauwelijks gevaar te stichten. Een vergeefse poging van Scott McTominay om een strafschop te versieren was het laatste wapenfeit, waardoor Marokko de verdiende overwinning veiligstelde.

De Verenigde Staten hebben zich als tweede gastland geplaatst voor de knock-outfase van het WK. In Seattle rekende de ploeg overtuigend af met Australië: 2-0. Daarmee voegen de Amerikanen zich bij Mexico, dat eerder al een ticket voor de volgende ronde veiligstelde.

De VS moest het stellen zonder sterspeler Christian Pulisic, die met een kuitblessure ontbrak. Dat bleek geen probleem. Al na tien minuten kwamen de Amerikanen op voorsprong toen Cameron Burgess een scherpe voorzet van Folarin Balogun achter zijn eigen doelman werkte. Australië moest vervolgens in de achtervolging, maar had moeite om onder de energieke druk van de thuisploeg uit te voetballen.

Vlak voor rust werd het verschil verdubbeld. Alex Freeman, die eerder nog behandeld moest worden na een harde botsing, reageerde alert op een gekraakt schot van Sergiño Dest en kopte van dichtbij de 2-0 binnen. De Verenigde Staten controleerden de wedstrijd en gaven Australië nauwelijks ruimte om gevaarlijk te worden.

Na de rust kreeg Balogun een grote kans om de wedstrijd definitief te beslissen, maar zijn solo werd op het laatste moment onschadelijk gemaakt. Australië bleef daardoor hopen op een aansluitingstreffer, al kwamen de schoten van invallers Christian Volpato en Connor Metcalfe niet verder dan wat speldenprikken. De Verenigde Staten hielden eenvoudig stand en zagen zelfs scheidsrechter Felix Zwayer in blessuretijd nog met kramp naar de grond gaan, voordat de wedstrijd zonder verdere problemen werd uitgespeeld.

We hebben thrillers, horror en kleinere titels voor iedereen die dit weekend niet naar Toy Story wil of de nieuwe Spielberg vorige week al gezien heeft. Wat wordt jouw eerstvolgende bioscoopbezoek?

Toy Story 5

Het speelgoed is terug in Disney en Pixars Toy Story 5, en dit keer is het: speelgoed versus technologie. Woody (Tom Hanks), Buzz Lightyear (Tim Allen), Jessie (Joan Cusack) en de rest van de groep zien hun rol op losse schroeven staan wanneer ze oog in oog komen te staan met Lilypad (Greta Lee), een gloednieuw tabletapparaat met eigen, ontwrichtende ideeën over wat het beste is voor hun kind, Bonnie. Zal spelen ooit nog hetzelfde zijn? 

Carolina Caroline

Caroline ontmoet in haar ingedutte stadje in Texas de charismatische oplichter Oliver, en raakt al snel in de ban van hem en zijn wisseltrucs. Samen slaan ze op de vlucht en tijdens hun roekeloze en romantische tocht door het Zuiden laten ze een spoor van misdaad, passie en chaos achter, terwijl ze op zoek gaan naar Caroline’s vervreemde moeder. Maar wanneer de kruimeldiefstallen uitmonden in steeds gewaagdere overvallen, ontpopt het duo zich tot een moderne 'Bonnie & Clyde’ en moeten ze alles op alles zetten om uit handen van de politie te blijven. 

Strung

Een getalenteerde violiste neemt een nieuwe baan aan als privélerares bij een elitefamilie, maar belandt in een strijd om haar veiligheid en geestelijke gezondheid wanneer ze ontdekt dat haar verleden verbonden is met de patriarch van de familie. Het wordt een gevecht om haar verstand én om te overleven. 

Fuori

Wanneer schrijfster Goliarda Sapienza in de gevangenis belandt, zal haar leven nooit meer hetzelfde zijn. De onwaarschijnlijke band tussen de vrouwen die elkaar opzoeken na hun vrijlating zorgt ervoor dat ze de vreugde van het leven en de drang om te schrijven herontdekt. Geïnspireerd op het leven van een van de meest iconische auteurs van Italië, Goliarda Sapienza. 

Batik, Beats & Bumbu

Een nieuwe generatie makers verkent een gedeeld cultureel verleden tussen Nederland en Indonesië en brengt dat tot leven in mode, muziek, eten en film, waar herinnering en heden samenkomen.

A pied d'oeuvre

Paul geeft zijn succesvolle carrière als fotograaf op om zich aan zijn werkelijke passie te wijden: schrijven. De verkoop van zijn boeken valt echter tegen, waardoor zijn middelen op raken en de twijfel toeslaat. Om rond te komen neemt hij baantjes aan als klusser, wat aanvankelijk behoorlijk ontnuchterend werkt, maar uiteindelijk schrijfinspiratie brengt. À pied d'oeuvre is een intiem portret over de prijs van artistieke vrijheid en de kwetsbaarheid van een Parijse kunstenaar.