Ajax heeft na vijf nederlagen eindelijk zijn eerste overwinning in de Champions League geboekt. In Bakoe kwam de ploeg van interim-coach Fred Grim na rust terug van een 2-1 achterstand en won met 2-4 van Qarabag. De Amsterdammers spelen later deze maand nog tegen Villarreal en Olympiakos.

Grim gaf tegen Qarabag de jeugd de kans. De 17-jarigen Sean Steur en Jortho Mokio stonden samen in de basis en de 18-jarige Aaron Bouwman maakte zijn CL-debuut. Rayane Bounida begon na een disciplinaire straf op de bank. Qarabag startte sterk en profiteerde al vroeg van zwak verdedigen: Camilo Duran lobde de 1-0 binnen na tien minuten. Ajax had moeite met het tempo, maar kwam vlak voor rust toch langszij. Kasper Dolberg schoot hard binnen na een steekbal van Steur: 1-1.

Kort na rust kwam Ajax opnieuw op achterstand. Na een voorzet vanaf links gleed Steur weg en via Lucas Rosa viel de bal ongelukkig binnen: 2-1. Ajax had het lastig, maar kantelde de wedstrijd in het laatste kwart. Invaller Don-Angelo Konadu miste nog een grote kans, waarna Oscar Gloukh met een knappe actie de gelijkmaker produceerde. Vier minuten later schoot Anton Gaaei Ajax op voorsprong na een snelle uitbraak. In de slotfase besliste Gloukh het duel met zijn tweede treffer: 2-4.

De Nederlandse handbalsters hebben zich overtuigend geplaatst voor de halve finales van het WK in eigen land. In een opnieuw uitverkocht Ahoy won Oranje met 28-23 van Hongarije. Het is de eerste keer sinds de wereldtitel van 2019 dat Nederland de laatste vier van een groot toernooi haalt. In de halve eindstrijd treft Oranje titelverdediger Noorwegen.

Net als tegen Frankrijk begon Nederland furieus. Via treffers van Angela Malestein, Dione Housheer en Kelly Dulfer nam Oranje direct het initiatief. Hongarije wist in het midden van de eerste helft nog terug te komen tot 6-6, maar daarna weer weg bij Hongarije. Dankzij een uitblinkende Yara ten Holte en Bo van Wetering, die via verschillende fastbreaks meermaals wist te scoren. Met een benutte penalty van Angela Malestein ging Nederland met een verdiende 14-9 voorsprong de rust in.

Na rust hield Nederland de marge eenvoudig vast. De wedstrijd kantelde definitief toen Hongarije aanvoerster Katrin Klujber rood zag na een charge op Van Wetering. Zonder hun speelmaakster had Hongarije weinig in te brengen en liep Oranje uit naar 23-15. Pas in de slotfase kwam Hongarije wat dichter bij, maar de overwinning kwam nooit in gevaar. Topscorer aan Nederlandse zijde was Dione Housheer, met acht doelpunten.

Voor de derde keer deze week kwam het tot een datum-warmterecord. In De Bilt werd het aan het begin van de nacht 13,7 graden en daarmee is het (opnieuw) officieel de warmste 10 december ooit. Het record stond al op 13,7 graden en werd in 1994 genoteerd. Er is dus sprake van een evenaring.

Bij een evenaring wordt het record toegeschreven aan beide dagen. Dit werkt op dezelfde manier als in de sport, waar records ook op twee sporters kunnen staan.

Het warmst werd het vandaag in Westdorpe met 14,4 graden. Ook deze waarde werd afgelopen nacht gemeten en inmiddels is de temperatuur naar 12 à 13 graden gedaald. Het record over alle stations blijft hierdoor staan op 14,5 graden en werd in 1915 gemeten in Maastricht.

Het record van vandaag is alweer het twaalfde datum-warmterecord van het jaar. Op 21 februari werd het eerste record genoteerd in De Bilt. Op 6 maart was sprake van een evenaring van het record uit 1989 en op 7 maart en 8 maart was weer sprake van datumrecords. Op 21 maart was het vijfde record van het jaar een feit. Op 13 juni was weer sprake van een datumrecord en ook op 1 juli en 2 juli sneuvelden records. Het negende record werd op 5 november genoteerd. Zowel 7 als 9 december kwam het tot warmterecords.

Tegen een 19-jarige verdachte is vandaag 14 jaar gevangenisstraf geëist, omdat hij zich volgens het Openbaar Ministerie onder meer schuldig heeft gemaakt aan uitlokking van een moord en verboden wapenbezit. De verdachte kon worden ontmaskerd, omdat de politie via Snapchat inging op criminele klussen die de 19-jarige man onder verschillende namen online aanbood.

Politie en justitie constateerden dat steeds meer opdrachten om explosies te veroorzaken of om drugs uit te halen of zelfs om moorden te plegen, door brokers of geweldsmakelaars worden uitgezet via internet. Om daar een vinger achter te krijgen, is in april 2024 een onderzoek gestart. In dat onderzoek werd gezien dat een snapchatgebruiker klussen aanbood, zoals het plegen van een woningoverval. De politie reageert op een van die klussen.

Liquidatie

Een tijd later krijgt de politieman die actief is op internet wederom een bericht van deze persoon. Hij krijgt twee klussen aangeboden: een overval en een liquidatie. Omdat de politie nog steeds wil weten wie deze Snapchatgebruiker is, nemen ze de laatste klus aan. Er zou 60.000 euro voor worden betaald.

Als de liquidatie echt lijkt door te gaan, wordt een groepschat gestart met drie deelnemers, onder wie de politieagent. Een politieteam kijkt samen met de officier van justitie mee met de actie. De agent spreek af met iemand die het wapen zou leveren. Hij krijgt een beschrijving hoe hij er uit ziet en hoort dat hij de sleutel van de vluchtauto bij zich zou hebben. In de vluchtauto zou benzine liggen om na afloop de auto mee in brand te steken.

Deze 24-jarige man wordt gespot door andere agenten en aangehouden met een vuurwapen. Bij zijn aanhouding zijn verschillende autosleutels aangetroffen. De auto is later ook aangetroffen en bleek een gestolen SEAT te zijn met drie benzineflessen achterin.

Griezelig

De actie stopt echter niet. De politieman vertelt de opdrachtgever dat hij het vuurwapen heeft en krijgt een adres door waar het beoogde slachtoffer zou wonen en een foto van het beoogde slachtoffer. Snel onderzoek van de politie leidt tot identificatie van het beoogde slachtoffer en die is op bevel van de officier van justitie van straat geplukt.

Een dag later wordt de opdrachtgever aangehouden. Hij is degene die in de chats zegt dat iemand door het hoofd geschoten moet worden en dat indien het bewijs er is dat hij dood is, er betaald zal worden. De officier van justitie: “Het is griezelig om dit allemaal live te kunnen zien gebeuren. Met als meevaller dat de beoogd schutter niet de schutter is, maar een politieman

Meerdere delicten

Naast dit feit wordt de man ook verdacht van twee pogingen tot een gewapende overval, en een gewapende overval die daadwerkelijk heeft plaatsgevonden. “Dat er geen doden of gewonden zijn gevallen, is een geluk en zeker niet aan hem te danken. Deze feiten zijn gepleegd in drukke woonwijken en de verdachten/uitvoerders hebben niet geschuwd hebben om met wapen de straat op te gaan”, aldus de aanklager.

Procesafspraken

Het OM heeft, samen met zijn advocaat, procesafspraken gemaakt met de man die eerder door de politie werd aangehouden met het wapen. De officier van justitie: “Hij is weliswaar niet degene die de opdracht gegeven heeft tot de moord, maar wel degene die het beoogde slachtoffer meerdere dagen heeft geobserveerd, die ter plaatse kwam met een vuurwapen, (sleutels voor) de vluchtauto en die samen met de politie voornemens was om de liquidatie ook daadwerkelijk uit te voeren.” Het OM en de verdediging zijn een gevangenisstraf van 32 maanden overeengekomen

In een recent interview zei de Amerikaanse president Donald Trump dat hij zijn economie een "A-plus-plus-plus-plus"-waardering zou geven. Dinsdag las hij tijdens een bijeenkomst een grafiek voor met een lijst van verschillende producten. "Onze prijzen dalen enorm", beweerde hij in Pennsylvania, eraan toevoegend dat het huidigevere koopkrachtverlies een hoax was, verzonnen door de Democraten. Volgens een peiling twijfelen zelfs sommige van zijn eigen aanhangers aan deze bewering.

Volgens een enquête van Politico/Public First staan veel kiezers sceptisch tegenover Trumps pogingen om de Amerikaanse economie te stimuleren. Wat typisch is voor de oppositie, wordt ook door Republikeinen gedeeld: 36 procent van de Trump-kiezers in de presidentsverkiezingen van 2024 zei dat importheffingen de economie op de lange termijn weliswaar ten goede zouden komen, maar dat ze deze momenteel schaden. Een zeer klein percentage van zijn eigen kiezers, 22 procent, zei in de enquête dat de importheffingen zowel nu als op de lange termijn zouden helpen.

Zelfs respondenten die zichzelf identificeren als MAGA-republikeinen, de kern van Trumps electoraat, zijn verdeeld over de importheffingen van hun president: 27 procent gelooft dat de tarieven de economie zowel nu als op de lange termijn stimuleren, terwijl 21 procent denkt dat ze schadelijk zijn op zowel de korte als de lange termijn. Als het gaat om economisch beleid en prijzen, verliest Trump zijn achterban. Hij heeft grote moeite om Amerikanen ervan te overtuigen dat tarieven hen helpen. Peilingen schrijven verschillende verkiezingsnederlagen in november toe aan de betaalbaarheidscrisis, oftewel de dalende koopkracht van de kiezers.

Bijna de helft van de Amerikanen gaf aan moeite te hebben met het betalen van hun dagelijkse uitgaven. Meer dan een kwart van de ondervraagden zei de afgelopen twee jaar geen arts te hebben bezocht omdat ze het zich niet konden veroorloven. Drieëntwintig procent had niet genoeg geld om voorgeschreven medicijnen te kopen. Ook de arbeidsmarkt is zwak. Dergelijke zorgen lijken voor kiezers belangrijker te zijn dan de verwachte langetermijneffecten op de Amerikaanse industrie. Momenteel blijkt uit de peiling dat 40,5 procent van de Amerikanen het economisch beleid goedkeurt, terwijl 56,4 procent het afkeurt.

Voor Trump zijn importheffingen veel meer dan alleen economisch beleid. Hij beweert dat ze bedoeld zijn om bedrijven aan te moedigen in de VS te investeren en hun productie daarheen te verplaatsen. Hij gebruikt importheffingen ook als drukmiddel om concessies van andere landen af te dwingen. De invoerrechten, die uiteindelijk door de kiezers worden betaald, genereren extra inkomsten voor de Amerikaanse begroting. Desondanks kampt de VS nog steeds met een enorm begrotingstekort en stevent het af op een mogelijke schuldencrisis.

Trump presenteert zijn 'tariffs' (@ WSJ on YouTube 030425)

Volgens het World Inequality Report 2026 worden inkomen en vermogen wereldwijd steeds ongelijker verdeeld. De rijkste tien procent van de wereldbevolking verdient ruim de helft van het wereldwijde inkomen. Als we in plaats van inkomen naar vermogen kijken, is de kloof tussen rijk en arm zelfs nog groter: de rijkste tien procent bezit driekwart van het wereldwijde vermogen.

Volgens het rapport is de kloof tussen rijk en arm sinds de jaren negentig sterk toegenomen. De auteurs benadrukken dat ongelijkheid een politieke beslissing is die kan worden teruggedrongen door eerlijke belastingen en investeringen in sociale programma's. Ze bekritiseren het feit dat de rijksten relatief minder belasting betalen en pleiten voor een vermogensbelasting.

Het rapport benadrukt ook de extreme ongelijkheden die samenhangen met klimaatverandering . Volgens het rapport is de rijkste tien procent van de wereldbevolking en de bedrijven die zij bezitten verantwoordelijk voor 77 procent van de wereldwijde CO2-uitstoot. Daarentegen is de armere helft van de wereldbevolking slechts verantwoordelijk voor drie procent van deze uitstoot.

Stinkend rijk (@Freepik)

De jaarlijkse PlayStation Wrap-Up staat weer online en dus kun je eindelijk checken waar je dit jaar al je uurtjes aan hebt verspijkerd op je PlayStation. Zoals altijd krijg je een overzicht van je meest gespeelde titels, je totaal aan gespeelde uren en welke Trophy’s je allemaal bij elkaar hebt geklikt. Zelfs je favoriete DualSense en gebruikte accessoires worden vrolijk in beeld geslingerd.

Inloggen doe je via de site, waar je hele jaaroverzicht klaarstaat om te delen op sociale media. Wie alles doorloopt krijgt bovendien een exclusieve avatar erbij. De PlayStation 2025 Wrap-Up is beschikbaar tot 8 januari.

Microsoft Flight Simulator 2024 gooit het roer flink om met een crossover die je niet zag aankomen: Stranger Things duikt Hawkins uit en landt zo in je cockpit. Je vliegt in een Bell UH-1H Huey dwars door een tot in de puntjes nagebouwde versie van het stadje, compleet met de bekende creepy vibes en natuurlijk gedoe vanuit the Upside Down.

Er staan vijf reddingsmissies klaar waarin je de inwoners van Hawkins uit de penarie moet helpen. De update is volledig gratis voor iedereen met MSFS 2024. Even bijwerken naar de nieuwste versie, de Stranger Things-update binnenhalen en je kunt meteen de lucht in.

De nieuwste ronde van het ID@Xbox Indie Selects Demo Fest is losgebarsten en je kunt je controller weer warm draaien, want er staan 37 verse indiedemo’s klaar om te testen. Xbox maakte het via Xbox Wire bekend en zoals altijd zit er van alles tussen: sommige titels speel je gewoon op je console, andere doen het óók op pc.

Je hebt tot 31 december de tijd om alles uit te proberen, daarna verdwijnen de meeste demo’s weer in de digitale ether. Verwacht geen afwerking op AAA-niveau, veel van deze builds zijn nog volop in ontwikkeling. Maar juist dat maakt het leuk: even gluren bij wat er straks misschien groot gaat worden.

De demo’s zijn beschikbaar van onder meer de volgende games:

Slechts negen procent van alle zoogdieren leeft monogaam. De mens behoort hiertoe, maar scoort op het gebied van partner trouw slechts gemiddeld. Een onderzoeker legt uit waarom dit toch cruciaal is voor het succes van onze soort.

De moderne mens behoort tot de kleine minderheid van monogaam levende zoogdieren. Dat concludeert evolutionair antropoloog Mark Dyble van de Engelse universiteit van Cambridge uit een vergelijking van de Homo sapiens met 34 andere zoogdiersoorten.

Daarin onderzocht de onderzoeker bij de nakomelingen van deze soorten de verhouding tussen volle broers en zussen en halfbroers en -zussen, dat wil zeggen nakomelingen met slechts één gemeenschappelijke ouder. Het aandeel volle broers en zussen bij de mens bedraagt volgens deze studie gemiddeld ongeveer 66 procent. Daarmee bevindt de mens zich qua partner trouw tussen de Euraziatische bever en de withandgibbon.

Ter vergelijking: bij de koploper ,omogamie– de Californische muis (Peromyscus californicus) – bedraagt het aandeel 100 procent. Bij de Afrikaanse wilde hond (Lycaon pictus) is dat 85 procent, bij de Damara-grijze mol (Fukomys damarensis) en bij de Ethiopische wolf (Canis simensis) elk bijna 80 procent.

De mens staat in deze lijst tussen de Euraziatische bever (Castor fiber, 73 procent) en de withandgibbon (Hylobates lar; bijna 64 procent), zoals Dyble schrijft in het vakblad "Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences". Tot de grote meerderheid van de niet-monogame zoogdieren behoren onder andere de neushoorn (Diceros bicornis) en de Europese das (Meles meles), waarbij het aandeel volle broers en zussen ongeveer 20 procent bedraagt.

"In totaal is slechts negen procent van de zoogdieren monogaam"
Onderaan de lijst staan de tuimelaar (Tursiops truncatus) met 4 procent, de orka (Orcinus orca) met 3 procent en diverse makakensoorten met ongeveer 1 tot 2 procent. Helemaal onderaan de monogamielijst staat het Soay-schaap. Bij dit verwilderde huisschaap, dat op het gelijknamige Schotse eiland leeft, zijn volle broers en zussen met een aandeel van 0,6 procent uiterst ongebruikelijk.

"Monogamie is het dominante paringspatroon bij onze soort", concludeert Dyble in een mededeling van zijn universiteit. "De overgrote meerderheid van de andere zoogdieren heeft daarentegen een veel promiscue benadering van paring." In totaal is slechts negen procent van de zoogdiersoorten monogaam.

Om het monogamieniveau van een soort te bepalen, heeft Dyble gegevens van broers en zussen uit genetisch onderzoek bij verschillende zoogdieren met elkaar vergeleken. Hoewel dit gezien de onvolledige gegevens enigszins grof is, is het volgens hem de meest directe en concrete onderzoeksmethode.

"Winnaar monogaam levende primaten: de snorharige tamarin"
Monogamie geldt bij mensen ook voor samenlevingen waarin mannen meerdere vrouwen hebben of vrouwen meerdere mannen, zo wordt gezegd. "Er bestaat een enorme culturele diversiteit in menselijke parings- en huwelijkspraktijken", aldus Dyble. "Maar zelfs de uitersten in dit spectrum liggen boven wat we bij de meeste niet-monogame soorten zien."

In tegenstelling tot de mens is er sprake van een sterk uitgesproken promiscuïteit bij onze naaste verwanten, de mensapen: bij de oostelijke gorilla (Gorilla beringei) bedraagt het aandeel volle broers en zussen slechts ongeveer 6 procent. Bij de gewone chimpansee (Pan troglodytes) is dat zelfs – net als bij dolfijnen – slechts 4 procent.

Een toppositie onder de monogaam levende niet-menselijke primaten neemt de in het Amazonegebied levende snorrenmaki (Saguinus mystax) in. Bij deze soort, die tot de krulstaartmaki's (Callitrichidae) behoort, vormen volle broers en zussen 78 procent van de nakomelingen.

Evolutieantropoloog Dyble gaat ervan uit dat de monogamie van de mens de ontwikkeling van grote familienetwerken heeft bevorderd. Dat zou de eerste stap zijn geweest naar het ontstaan van grote samenlevingen en netwerken voor culturele uitwisseling, die op hun beurt weer doorslaggevend zouden zijn geweest voor het succes van de mens. 

Terug naar de oude tijd: Volgens een mediabericht zullen officiële documenten van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken weer het lettertype Times New Roman gebruiken in plaats van Calibri, dat begin 2023 werd geïntroduceerd. Deze "terugkeer naar de traditie" is bedoeld om het "fatsoen en professionaliteit" terug te brengen in de documenten van het ministerie, aldus de verklaring die de "New York Times" in handen kreeg. Het schreefloze Calibri oogt "informeel" in vergelijking met lettertypen zoals Times New Roman en is in tegenspraak met het officiële briefpapier van het ministerie, aldus Rubio.

Calibri is een schreefloos lettertype – dat wil zeggen, in tegenstelling tot Times New Roman heeft het geen decoratieve strepen aan de uiteinden van de letterlijnen. De beslissing om Times New Roman, dat bijna twintig jaar in gebruik was geweest bij het ministerie van Buitenlandse Zaken, in 2023 te vervangen door dit 'onversierde lettertype', werd genomen door Rubio's voorganger, Antony Blinken.

Volgens de Washington Post legde Blinken destijds in een brief aan zijn medewerkers uit dat Calibri het voor mensen met een beperking die gebruikmaken van ondersteunende technologieën gemakkelijker zou maken het lettertype te veranderen om de toegankelijkheid te verbeteren had destijds om documenten van het ministerie van Buitenlandse Zaken te lezen. Het Bureau voor Diversiteit en Inclusie van het ministerie van Buitenlandse Zakenhad dit  aanbevolen. Dergelijke functies voor diversiteitsfunctionarissen bij federale instanties zijn onder de nieuwe Amerikaanse regering afgeschaft nadat president Donald Trump aantrad.

Een vrouw in San Francisco is bevallen in een zelfrijdende robotaxi van Waymo, een dochteronderneming van Google. Moeder en kind zijn daarna veilig in een ziekenhuis aangekomen, meldt Waymo.

De vrouw was al onderweg naar het ziekenhuis in de auto toen het Waymo-serviceteam "ongewone activiteit" opmerkte, zo werd gemeld. Ze namen vervolgens contact met haar op in de auto en waarschuwden ook de hulpdiensten. De robotaxi arriveerde echter sneller bij het ziekenhuis dan een ambulance haar kon bereiken.

De door Waymo omgebouwde elektrische Jaguars, nu robotaxi's met opvallende sensoren op het dak, zijn een veelvoorkomend gezicht in San Francisco. Ze rijden autonoom, zonder menselijke bestuurder, en worden via een app besteld. De voertuigen zijn uitgerust met een interieurcamera, die onder andere wordt gebruikt om vandalisme te voorkomen en de netheid te waarborgen.

Waymo heeft zo'n 2.500 robotaxi's in verschillende Amerikaanse steden. De focus ligt voornamelijk op San Francisco en het aangrenzende Silicon Valley met ongeveer 1.000 voertuigen, en Los Angeles met zo'n 700. Dit maakt de dochteronderneming van Google de onbetwiste marktleider in deze nieuwe sector.

Tesla, de fabrikant van elektrische auto's onder leiding van Elon Musk, streeft ernaar marktleider te worden en vertrouwt daarbij onder andere op een kostenvoordeel: de voertuigen zullen hun omgeving uitsluitend met camera's waarnemen. Waymo en andere ontwikkelaars gebruiken daarentegen ook duurdere technologieën zoals laserradar, die de omgeving scannen, voor meer veiligheid. Tesla heeft momenteel tientallen robotaxi's op het hoofdkantoor in Austin, Texas, waar de voertuigen nog steeds worden begeleid door een supervisor op de passagiersstoel.

De groothandelsprijs voor gas in Europa is gezakt naar 27 euro per megawattuur, het laagste niveau in jaren, meldt prijsvergelijker Overstappen.nl. Zo’n lage gasprijs werd voor het laatst begin 2022 geregistreerd. Toch blijft de rekening voor huishoudens vrijwel onveranderd, omdat stijgende belastingen en hogere netbeheerkosten de consumentenprijs op peil houden.

Volgens energiehandelaren is de daling van de marktprijs het gevolg van verschillende gunstige factoren. Zo is de aanvoer van vloeibaar lng-gas uit de VS, Qatar en Canada hoog, terwijl de vraag door het milde weer lager is. Daarnaast neemt het structurele gasverbruik in Europa al jaren af, wat bijdraagt aan een minder gespannen markt.

De leveringen uit Noorwegen blijven stabiel, terwijl de Europese voorraden met 79 procent goed gevuld zijn. In Nederland liggen de voorraden met 61 procent onder het Europese gemiddelde en onder het streefcijfer van 80 procent voor 1 december. Door een combinatie van ruime beschikbaarheid, lage vraag en constante leveringen wordt de groothandelsprijs naar het laagste niveau in drie jaar gedrukt.

Hoewel de groothandelsprijs van gas daalt, merken consumenten daar voorlopig weinig van. Vaste contracten zijn namelijk gebaseerd op eerder ingekochte volumes en de aanzienlijke belastingcomponenten, waardoor de huidige prijsdaling nog niet zichtbaar is in de energierekening.

De belastingdruk blijft bovendien hoog: de energiebelasting op gas bedraagt 0,70 euro per kuub en stijgt volgend jaar naar 0,73 euro per kuub. Bij een all-in prijs van 1,18 euro per kuub bestaat ongeveer 60 procent van de kosten uit belastingen.

'De daling op de groothandelsmarkt is positief, maar consumenten merken dit pas later,' zegt Tom Schlagwein, energie-expert bij Overstappen.nl. 'Klanten met een dynamisch contract zien de lagere prijs meteen, maar bij stijgingen betalen ze ook direct meer. Netbeheerkosten en belastingen blijven het grootste deel van de rekening uitmaken. Wie nu meer dan 1,20 euro per kubieke meter betaalt, kan flink besparen door te onderzoeken of er een goedkoper contract beschikbaar is. De laagste actuele gasprijs ligt rond de 1,11 euro per kubieke meter.'

Hoewel de Europese gasopslag goed gevuld blijft, blijft de markt voorzichtig, meldt Overstappen.nl. De voorraadniveaus liggen nog steeds onder het langjarige gemiddelde, waardoor handelaren alert blijven. De prijsschommelingen van de afgelopen jaren spelen hierbij zeker een rol.

'Ik verwacht niet dat de gasprijs snel zal dalen naar bijvoorbeeld 20 euro per MWh,' zegt Schlagwein. 'Voor consumenten die zekerheid over de prijs willen, kan dit een goed moment zijn om een vast contract af te sluiten. De markt is nu rustig, maar blijft gevoelig voor politieke veranderingen en klimaatinvloeden.'

Gasvlam (@Pixabay)

Verzekeraar Aegon verplaatst het hoofdkantoor en de juridische vestiging naar de Verenigde Staten. Na afronding van deze stap, uiterlijk op 1 januari 2028, zal de holding verdergaan onder de naam Transamerica Inc., zo is zojuist bekendgemaakt. ‘Een historische stap’, noemt ceo Lard Friesen dit besluit.

De ingrijpende koerswijziging van Aegon wordt door beleggers niet met enthousiasme ontvangen. Het aandeel is bijna 8 procent gedaald. De verhuizing heeft aanzienlijke gevolgen voor de medewerkers in Nederland. Topman Lard Friese zegt tegen BNR dat 'weinig mensen' mee zullen verhuizen naar de VS. 'Helaas zal het grootste deel van de functies verdwijnen.'

Aegon, ontstaan in 1983 uit de fusie van Ago en Ennia, geeft al langere tijd aan zich volledig te willen richten op de Amerikaanse markt. In 1999 nam het bedrijf Transamerica over voor bijna 10 miljard dollar, destijds de grootste buitenlandse overname door een Nederlands bedrijf. Inmiddels vertegenwoordigt Transamerica 70 procent van Aegons activiteiten. 'We kijken vooruit', zegt Friese over deze stap. 'We gaan het hoofdkantoor naar Amerika verplaatsen om van de VS echt onze thuismarkt te maken.'

De verhuizing brengt grote organisatorische veranderingen met zich mee, vooral voor de medewerkers van het Nederlandse hoofdkantoor. 'Er zullen niet veel mensen meegaan', erkent Friese. 'Helaas zullen de meeste functies komen te vervallen.' Volgens de topman is er voor het werk in de VS 'andere expertise nodig.'

Naast de verhuizing van het hoofdkantoor zal ook de juridische zetel van het bedrijf naar de VS verhuizen; die is momenteel nog gevestigd op Bermuda. 'Dat gaan we ook aanpassen.' De kosten voor deze overgang worden geschat op 350 miljoen euro. In het vierde kwartaal van 2026 zal Aegon een buitengewone aandeelhoudersvergadering organiseren om goedkeuring te vragen.

Friese heeft besloten terug te treden als lid van de Raad van Commissarissen van ASR Nederland, zodat hij zich volledig kan richten op zijn werkzaamheden voor Aegon. 'Als dat uiteindelijk betekent dat ik daar definitief naartoe ga, dan zal ik dat ook doen.'

Sinds de verkoop van Aegon Nederland aan ASR in 2023 is Aegon niet langer actief op de Nederlandse markt. Met een hoofdkantoor in de VS verwacht het bedrijf een eenvoudigere structuur en beter passende Amerikaanse boekhoudregels.

Het is niet zo dat Aegon volledig uit Nederland verdwijnt, benadrukt Friese. 'Aegon blijft in Nederland actief met vermogensbeheeractiviteiten. Dat doen we al jarenlang en dat blijven we ook doen.'

Kinderen met ernstig astma wonen opvallend vaak in huurhuizen, komen vaker uit gezinnen met een laag inkomen en hebben regelmatig een migratieachtergrond. Dit blijkt uit een uitgebreide analyse van het Emma Kinderziekenhuis van Amsterdam UMC. In bepaalde regio's is het risico op een ernstige astma-aanval bij kinderen uit de laagste inkomensgroep zelfs meer dan tweeënhalf keer zo hoog. Jaarlijks belanden ongeveer 275 kinderen op de intensive care.

Artsen benadrukken dat astma bij kinderen niet alleen door erfelijke of medische factoren wordt veroorzaakt. Ook de leefomgeving en sociale omstandigheden zijn van grote invloed, legt kinderarts-intensivist Berber Kapitein van het Emma Kinderziekenhuis uit.

"Veel mensen denken dat erfelijkheid het belangrijkste is, omdat kinderen van ouders met astma of allergieën vaker zelf ook de ziekte krijgen. Maar factoren zoals luchtvervuiling, waaronder fijnstof, uitlaatgassen en blootstelling aan sigarettenrook, verhogen het risico. Daarnaast kunnen zware virusinfecties op jonge leeftijd de luchtwegen beïnvloeden," zegt Kapitein. "Daar komen nu ook andere risicofactoren bij."

Onderzoek gebaseerd op 4,5 miljoen kinderen
De onderzoekers baseren hun bevindingen op een analyse van 4,5 miljoen Nederlandse kinderen tussen 2 en 17 jaar. Door gebruik te maken van geanonimiseerde CBS-gegevens konden zij woon- en inkomensgegevens koppelen aan ziekenhuisopnames, waardoor voor het eerst duidelijk werd welke groepen extra kwetsbaar zijn.

Berber Kapitein onderzoekt al jarenlang ernstig astma bij kinderen naast haar klinische werkzaamheden en is ook een van de onderzoekers binnen dit project. De analyse laat alleen verbanden zien, geen oorzaken. Toch zijn er wel aanwijzingen. Kapitein zegt: "Veel huurwoningen hebben te maken met schimmel of slechte ventilatie. Gezinnen met een lager inkomen ervaren vaker financiële stress, wat astma-aanvallen kan verergeren. Daarnaast kan een migratieachtergrond zorgen voor taalproblemen of minder toegang tot zorg."

In Nederland worden jaarlijks ongeveer 2300 kinderen met ernstig astma opgenomen in het ziekenhuis; daarvan belanden 200 tot 300 op de intensive care. Internationaal onderzoek toont aan dat 1 op de 6 kinderen met astma in Nederland de ziekte heeft gekregen door luchtvervuiling. Volgens Kapitein doet Nederland het op dit gebied het slechtst van heel Europa. Bovendien zorgen langere en intensere pollenseizoenen door klimaatverandering voor ernstigere astma-aanvallen.

Hotspots in Nederland
Het onderzoek laat ook duidelijke regionale verschillen zien. Astma komt aanzienlijk vaker voor in zogenoemde hotspots, zoals Haaglanden, Flevoland, Amsterdam-Amstelland, Rotterdam-Rijnmond en Kennemerland.

Binnen deze regio's lopen kinderen uit gezinnen met een laag inkomen het grootste risico. Kapitein: "Zij hebben 2,6 keer meer kans op een ic-opname vanwege ernstig astma dan kinderen uit de hoogste inkomensgroep."

Omdat de precieze oorzaak nog onbekend is, start het Amsterdam UMC, samen met de gemeente Amsterdam, GGD en sociologen, een vervolgonderzoek bij mensen thuis. Onderzoekers kijken naar woonomstandigheden zoals schimmel, ventilatie en luchtkwaliteit, het gebruik van gas om te koken, het aantal bewoners per huis en de invloed van taalbarrières of beperkte toegang tot gezondheidsinformatie bij gezinnen met een migratieachtergrond.

Meer dan alleen een medische aandoening
Kapitein benadrukt dat dit belangrijk is voor bewustwording en aanpak. "Astma is meer dan alleen een medische aandoening. We moeten ook naar de omgeving van het kind kijken. Zo kunnen artsen en gemeenten gezinnen gezamenlijk ondersteunen, bijvoorbeeld bij vocht- of schimmelproblemen, en kunnen ouders beter advies krijgen over leefomstandigheden die astma-aanvallen verergeren."

Een Deense spermadonor met een ernstige genetische mutatie heeft in heel Europa minstens 197 kinderen verwekt. Dit is bijna drie keer zoveel als het aantal van 67 dat eerder dit jaar door artsen werd gemeld.

Deze kinderen kunnen drager zijn van de genetische afwijking, wat hun kans op het ontwikkelen van verschillende soorten kanker aanzienlijk vergroot. Tot op heden is een deel van de ouders en kinderen nog niet opgespoord en geïnformeerd over de gezondheidsrisico’s.

Artsen maken zich grote zorgen om de kinderen, maar krijgen geen hulp van de Deense spermabank European Sperm Bank (ESB) bij het opsporen van alle moeders en kinderen. De bank geeft aan dat de privacy van de donor dit belemmert. Dit komt naar voren uit een omvangrijk onderzoeksproject van Nieuwsuur/NOS in samenwerking met 13 Europese publieke omroepen.

De donor zelf is gezond, maar draagt de genetische afwijking slechts in een deel van zijn zaadcellen. "Hoe groot de kans precies is dat de donorkinderen de mutatie erven, is onbekend, maar maximaal 50 procent," legt hoogleraar klinische genetica Wendy van Zelst-Stams uit. "Als ze de mutatie erven, is de kans 80 tot 90 procent dat ze kanker ontwikkelen, vaak al op jonge leeftijd."

Minstens tien donorkinderen hebben al kanker gekregen. "Er zijn ook kinderen die al twee verschillende soorten kanker hebben gehad, van wie sommigen op jonge leeftijd zijn overleden," vertelt de Franse bioloog en kankeronderzoeker Edwige Kasper. Zij maakt zich zorgen over de gezondheid van de kinderen die nog niet zijn opgespoord.

Het gaat om de Deense anonieme donor 7069, ook wel Kjeld genoemd. Dit is niet zijn echte naam. Zijn donornaam en -nummer zijn onlangs bekendgemaakt door de Belgische minister van Volksgezondheid. De Deense spermabank verzet zich tegen het openbaar maken van het nummer vanwege "het belang van de privacy van de donor."

Toch brengen de organisaties het donornummer vandaag breder naar buiten. Dit komt enerzijds omdat het al in België is gepubliceerd, maar ook om transparant te zijn voor andere mogelijke gedupeerden. Op die manier kunnen kinderen die nog niet zijn gevonden sneller worden opgespoord.

De ESB verkocht het zaad van Kjeld tussen 2006 en 2023. In april 2020 stopt de Deense spermabank voor het eerst met het verstrekken van Kjelds zaad, nadat bij een donorkind kanker werd geconstateerd. Uit genetische onderzoeken komt in eerste instantie niets naar voren, waarna de donor weer wordt vrijgegeven. In oktober 2023 volgen nog twee meldingen van donorkinderen met kanker. Pas dan tonen meerdere tests aan dat Kjeld in een deel van zijn sperma een kankerverwekkende mutatie draagt. Hij wordt daarop definitief geblokkeerd.

De bank informeert vervolgens de klinieken die het zaad hebben ontvangen. Die moesten op hun beurt de ouders en kinderen waarschuwen, maar dat gebeurde niet altijd. De Deense moeder Dorte Kellerman hoorde het bijvoorbeeld van een andere moeder met dezelfde donor. Het kind van Kellerman blijkt de afwijking niet te hebben, maar zij is woedend. "Ze nemen geen verantwoordelijkheid", zegt ze over de ESB. Ze vindt dat de spermabank de moeders meteen had moeten informeren.

Een Franse moeder wordt pas twee jaar na de blokkade gebeld; de Belgische kliniek had een computerbestand kwijtgeraakt. Haar dochter blijkt wel drager van de genetische afwijking te zijn, maar is nog niet ziek.

Nederlandse klinieken hebben de donor niet gebruikt, maar minstens twee Nederlandse vrouwen hebben via een Belgische kliniek wel een kind van hem gekregen. In België is het gebruik van anoniem zaad toegestaan, terwijl dat in Nederland al 20 jaar verboden is. Het is onbekend of de Nederlandse kinderen drager zijn van de genetische afwijking.

De Deense Patiëntveiligheidsautoriteit noemt het "onaanvaardbaar" dat zoveel vrouwen in 2023 nog niet zijn geïnformeerd, ondanks dat het zaad toen al werd geblokkeerd. Tegelijkertijd wijst de autoriteit op administratieve obstakels. "Sommige klinieken zijn inmiddels gesloten, andere failliet, waardoor de informatie over de moeders onvolledig is."

In Spanje, België en Denemarken zijn grote aantallen kinderen verwekt met donor 7069: respectievelijk 35, 53 en 99. Dit is ruim boven de nationale limieten. In Spanje geldt per donor een wettelijk maximum van zes kinderen, in Denemarken is er een richtlijn van 25, en in België mag een man aan maximaal zes vrouwen doneren. De Deense Patiëntveiligheidsautoriteit stelt dat het de verantwoordelijkheid van spermabanken is om zich aan de landelijke limieten te houden.

De Deense spermabank hanteerde tot begin dit jaar geen wereldwijde limiet per donor. Pas sinds maart staat bij de meeste donorprofielen een maximum van 75 families vermeld.

Goeiedag!  

Ik heb niet veel te vertellen beste luitjes. Er staat voorlopig helemaal niets op het programma. Géén winter, maar zeker ook géén bulderende westcirculatie. We blijven een beetje op de rand van hoge- en lagedruk. Géén van beide kan echt een vuist maken. Er zullen momenten zijn dat er wel wat zon is zoals vandaag en ook morgen, maar voor de rest is het de bewolking die overheersend is. Af en toe kan er ook een beetje regen vallen, maar grote hoeveelheden zijn absoluut niet aan de orde.

Ook de temperaturen blijven gewoon aanhoudend hoog. Van vorst is voorlopig absoluut geen sprake en het spreekt ook voor zich dat de wind zich voorlopig vast blijft houden aan een zuid-zuidwestelijke richting.

Hier zult u het even mee moeten doen.

Dan kijken we maar even naar de 'huilebalk van de dag': Dat is vandaag geworden: iedereen die nog steeds winter ziet of op aan zoeken is op het bekendste weerforum.  Proficiat!  

Tot binnenkort!  

De Amerikaanse overheid wil dat buitenlandse toeristen de afgelopen vijf jaar van hun social media-geschiedenis delen voordat ze de Verenigde Staten binnenkomen. Dit geldt ook voor landen waarvan inwoners geen visum nodig hebben om de VS te bezoeken, zoals het Verenigd Koninkrijk en Duitsland. Deze maatregel valt onder een nieuw voorstel van de Customs and Border Protection, dat recent werd gepubliceerd. Daarnaast moeten reizigers ook e-mailadressen, telefoonnummers en gegevens van familieleden overleggen.

Het voorstel komt op een moment dat de VS zich voorbereiden op het mede-organiseren van de FIFA Wereldbeker evenementen volgend jaar, waar veel internationale bezoekers op afkomen. De Amerikaanse bevolking heeft zestig dagen om op het voorstel te reageren. De maatregel zou extra hindernissen kunnen opwerpen voor toeristen die gewend zijn aan soepeler reisvoorwaarden.

De Amerikaanse overheid heeft haar immigratiebeleid al eerder aangescherpt, met extra beperkingen voor mensen die het land binnenkomen. Dit sluit aan bij de beloftes van president Donald Trump tijdens zijn verkiezingscampagne. Onlangs kondigde het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken aan dat sommige visumaanvragers hun social mediaprofielen openbaar moeten maken.

Ondertussen heeft de regering ook plannen om bepaalde vormen van legale immigratie te beperken, vooral na een incident waarbij een Afghaanse verdachte betrokken was bij een schietpartij in Washington D.C. Deze verdachte heeft onschuldig gepleit. De reactie van de overheid lijkt gericht op het aanscherpen van de immigratiecontrole in de nasleep van veiligheidsincidenten.

Gelukkig zijn er waarschijnlijk heel veel mensen die zullen zeggen dat je je geen zorgen hoeft te maken als je niets te verbergen hebt.

Kun je kinderen van sociale media weren? Australië staat op het punt het te proberen, maar sommige tieners zijn hun een stap voor. De 13-jarige Isobel had minder dan vijf minuten nodig om Australië's "wereldleidende" sociale mediaverbod voor kinderen te slim af te zijn. Ze kreeg een melding van Snapchat, een van de tien platforms die onder de nieuwe wet vallen, waarin stond dat ze zou worden verwijderd als ze niet kon bewijzen dat ze ouder dan 16 was.

Isobel vertelt dat ze een foto van haar moeder voor de camera hield en zo toegang kreeg. "Het bedankte me voor het verifiëren van mijn leeftijd," zegt ze. Er zijn zelfs kinderen die een foto van Beyoncé gebruiken, zegt ze.

Toen ze haar moeder Mel via Snapchat berichtte over haar truc, reageerde die laconiek met: "Oh, jij aapje." Mel had Isobel altijd al gecontroleerd laten rondkijken op TikTok en Snapchat, omdat ze dat veiliger vond dan stiekem gebruik. Mel lacht: "Dit is precies wat ik verwachtte dat zou gebeuren." Ze hoopte dat het verbod ouders zou helpen hun kinderen te beschermen, maar dat vertrouwen is nu geschaad.

Experts en kinderen waarschuwen nu voor de levensvatbaarheid en veiligheid van dit beleid, dat wereldwijd in de gaten wordt gehouden. Er is bezorgdheid over de betrouwbaarheid van de technologie achter het verbod. Ook is er angst dat kwetsbare kinderen geïsoleerd raken of zich juist naar duisterdere, minder gereguleerde delen van het internet begeven. De grote vraag in Canberra, huiskamers door het hele land, en tech-boardrooms wereldwijd: gaat dit echt werken?

Wat denken jullie? Gaat dit werken?

Kickbokser Jamal Ben Saddik is in België veroordeeld tot vier jaar cel. De straf volgt na zijn betrokkenheid bij de ontvoering van een havenarbeider in Antwerpen. De 35-jarige sporter, samen met drie anderen, probeerde de man te dwingen om betrokken te raken bij drugssmokkel. Op 1 juli 2024 ontmoette Ben Saddik de havenarbeider, die echter weigerde mee te werken aan hun plannen.

De weigering leidde tot de ontvoering van de havenarbeider door drie mannen, inclusief Ben Saddik. Een van hen dreigde met een vuurwapen. Ze doorzochten ook het huis van het slachtoffer. De havenarbeider kwam vrij toen zijn zus alarm sloeg bij de politie. De rechtbank beschouwde Ben Saddik als de hoofdverantwoordelijke voor de ontvoering.

Als gevolg kreeg Ben Saddik de zwaarste straf van alle vier de betrokkenen. De andere drie ontvoerders kregen celstraffen variërend van dertig maanden tot vier jaar. Ben Saddik heeft de mogelijkheid om in beroep te gaan tegen deze uitspraak.

Eerder dit jaar stond Ben Saddik ook al voor de rechter. In de zomer werd hij veroordeeld tot veertig maanden cel voor witwassen, waarvan de helft voorwaardelijk. Die straf begint hij pas in 2026 uit te zitten. Ondanks de veroordeling stapte Ben Saddik in augustus nog de ring in. Hij verloor bij GLORY 103 van Levi Rigters door een knock-out. Sindsdien heeft hij geen gevechten meer gehad.

PSV heeft dinsdagavond van Atlético Madrid verloren in de Champions League. De Eindhovenaren blijven op acht punten staan en zakken iets op de ranglijst, maar houden uitzicht op de knock-outfase. De resterende duels tegen Newcastle United (uit) en Bayern München (thuis) worden cruciaal.

In de openingsfase profiteerde PSV van de ruimte achter de Madrileense verdediging. Joey Veerman stuurde Couhaib Driouech diep, waarna Guus Til de counter afrondde voor 1-0. Atlético bleef echter fel drukzetten en dwong PSV tot fouten in de opbouw. Na een misverstand van Yarek Gasiorowski kon Julián Álvarez de gelijkmaker intikken. PSV kreeg via Driouech nog kansen voor rust, maar doelman Jan Oblak hield de bezoekers op de been.

Kort na rust sloeg Atlético toe. Dávid Hancko reageerde het snelst op een rebound en maakte er 1-2 van, waarna Alexander Sørloth met een kopbal de marge vergrootte. Pas in de slotfase kreeg PSV opnieuw grip. Invaller Ricardo Pepi bracht de spanning terug met de 2-3 en Armando Obispo had zelfs de gelijkmaker voor het inschieten, maar zijn inzet ging van dichtbij niet over de lijn.