Het Nederlands Elftal heeft in de WK-kwalificatie een 0-4 zege geboekt op Malta. Overtuigend was het spel van Oranje echter niet.

Al na twee minuten kreeg Malta een grote mogelijkheid om op voorsprong te komen toen Van Dijk de bal knullig inleverde bij Mbong,die schoot vervolgens echter voorlangs. Na tien minuten scoorde Weghorst, maar die goal ging niet door omdat de scheidsrechter al gefloten had voor een penalty. Die werd vervolgens wel benut door Gakpo. In de rest van de eerste helft trof Gakpo nog de paal en werd een tweede penalty wegens hands door de VAR teruggedraaid maar verder maakte Nederland weinig indruk.

Vlak na rust kreeg Oranje opnieuw een strafschop en wederom was het Gakpo die raak schoot. Tien minuten later was het Reijnders die de 0-3 maakte maar ook toen de overwinning binnen was bleef het spel matig. Kansen waren er nauwelijks maar uiteindelijk was het invaller Depay die uit een voorzet van Dumfries de eindstand op 0-4 bepaalde.

Bij het kerven van de zeereep (dit zijn openingen die worden gemaakt om de natuur te helpen herstellen) in de duinen bij Castricum aan Zee zijn onlangs brokstukken gevonden van een Lancaster die in de nacht van 16 op 17 mei 1943 door Duits luchtafweergeschut werd neergehaald. De zeven bemanningsleden kwamen allen om het leven, en zijn later begraven op de begraafplaats in Bergen. 

De Lancaster AJ-A, onderdeel van het 617e RAF squadron, maakte deel uit van Operatie Chastise (letterlijk vertaald: kastijding) en was onderweg terug naar het RAF vliegveld Scampton toen het om 02:25 uur neerstortte op een zandbank ter hoogte van de strandopgang bij Castricum aan Zee. Op deze plaats, bij strandpaal 47, staat een monument voor de omgekomen slachtoffers. 

Over de missie, die geleid werd door Guy Gibson en was gericht op de vernietiging van de Möhne-, Eder- en Sorpedam in het Duitse Ruhrgebied, is in 1955 een film gemaakt: 'The Dambusters'. Op het monument in Castricum staan de namen van de zeven omgekomen bemanningsleden: D.T. Horsfall, W. Ibbotson, V.S. Maccausland, L.W. Nichols, C.W. Roberts, G.A. Yeo en H.M. Young. Meer informatie over het monument is te vinden bij Traces Of War. 

Lancaster Monument in Castricum aan Zee (Foto: Mark van der Klooster / Traces of War )

Bij de werkzaamheden, die op verzoek van de Gemeente Castricum op de voet werden gevolgd door een archeoloog, kwamen de brokstukken tevoorschijn. Ook werden er nog een compleet schuttersputje en aluminiumdelen gevonden. Het brokstuk, met het duinzand er nog aan, is nu te bewonderen in de centrale hal van het gemeentehuis in Castricum. Het volledige verhaal is te lezen in de digitale krant De Castricummer van 8 oktober. Het verhaal staat op pagina 4. 

Update 20:45 uur:
Met toestemming van de fotograaf, is er een foto van het monument aan de strandafslag in Castricum aan Zee toegevoegd aan het artikel. 

Het brokstuk van de Lancaster in de vitrine in het gemeentehuis van Castricum (Foto: FOK! / DJMO )
Het brokstuk van de Lancaster in de vitrine in het gemeentehuis van Castricum (Foto: FOK! / DJMO )

Na de overeenstemming over de eerste fase van het Amerikaanse vredesplan voor de Gazastrook, lijkt er nu een globaal tijdschema te zijn voor de vrijlating van de door Hamas vastgehouden gijzelaars.

De Amerikaanse president Trump verklaarde in Washington dat de gegijzelden maandag of dinsdag aan Israël zouden worden overgedragen. De overeenkomst voorziet ook in de vrijlating van ongeveer 2000 Palestijnse gevangenen uit Israëlische gevangenissen en een staakt-het-vuren, waarvan de aanvangdatum nog onduidelijk is. De overeenkomst bepaalt ook dat Israëlische troepen zich moeten terugtrekken volgens een overeengekomen grens.

Onderhandelaars van de Israëlische regering en Hamas kwamen gisteravond in Egypte tot overeenstemming over de eerste stap van het plan. Het Israëlische kabinet komt vanavond bijeen om over de overeenkomst te stemmen. De officiële ondertekening zou dan zondag kunnen plaatsvinden. De Egyptische president Sisi nodigde Trump uit, die aangaf te proberen aanwezig te zijn.

Ook deze week ziet de release van een aantal kinderfilms, dus je kunt de kids de hele herfstvakantie in de bioscoop parkeren. En zelf kun je dan misschien één van de andere titels gaan zien.

Roofman

Jeffrey Manchester (Channing Tatum), een voormalig Army Ranger en worstelende vader, verdient zijn bijnaam 'Roofman' door via het dak in te breken bij McDonald's filialen. Na zijn ontsnapping uit de gevangenis houdt hij zich maandenlang onopgemerkt schuil in een Toys “R” Us-winkel om zich te beraden op zijn volgende stap. Wanneer hij gevoelens ontwikkelt voor Leigh (Kirsten Dunst), een gescheiden moeder die valt voor zijn charmes, begint zijn dubbelleven te wankelen. Wat volgt is een spannend kat-en-muisspel, waarin zijn verleden hem onvermijdelijk inhaalt. 

Straf

Muziekdocent Edwin is het zat om het lachertje van de school te zijn. Als hij bevriend raakt met macho gymleraar Peter en zijn stagiair Melchior, wordt hij opgejut om eindelijk een keer terug te slaan. Wanneer Edwin dit advies iets te letterlijk neemt, raken de drie mannen verstrikt in een absurd chantagespel van een losgeslagen tiener.

A House Of Dynamite

Wanneer een raket van onbekende herkomst wordt afgevuurd op de Verenigde Staten, begint een race om te bepalen wie verantwoordelijk is en hoe men moet reageren.

Rietland

Rietland is een imponerend drama waarin de natuur het leven van de mensen lijkt te overheersen. De film werd geschreven en geregisseerd door Sven Bresser die met dit speelfilmdebuut een veelbelovend visitekaartje afgeeft. Zelden heeft een oer-Hollands landschap er zo fenomenaal uitgezien. Wanneer rietsnijder Johan (Gerrit Knobbe) het levenloze lichaam van een meisje op zijn land vindt, wordt hij getroffen door een onbestemd schuldgevoel. Terwijl hij voor zijn kleindochter (Loï

Tron: Ares

Tron: Ares draait om Ares, een geavanceerd programma dat vanuit de digitale wereld naar de echte wereld wordt gestuurd voor een gevaarlijke missie. Dit leidt tot het allereerste contact tussen mensen en A.I.-wezens.

Prank

De 12-jarige uitwisselingsstudent Xi Zhou haalt een briljante 1 aprilgrap uit, maar wat als een onschuldig geintje begint, loopt totaal uit de hand. Voor hij het weet belandt hij samen met zijn gastgezin, en vooral zoon Lucas, in een chaos vol gestolen geld, foute types en wilde achtervolgingen. Ook Charly, Lucas’ slimme en populaire zus, raakt erbij betrokken. Terwijl de maffia, een groep wannabe-rapcriminelen en twee stuntelende agenten hen op de hielen zitten, moeten Xi en Lucas alles op alles zetten om de situatie te redden. Hun laatste hoop? Eén goed doordachte zet. Een vlotte komedie over vriendschap, keuzes en die ene dag waarop alles misgaat. 

Salamatty Kazakhstan

De volledig uitgeruste Salamatty Kazakhstan reist 8 maanden non-stop door het binnenland van Kazachstan om aandacht te schenken aan een bevolking die beperkte toegang heeft tot medische zorg. Een bijzondere railroad movie over een onbekend fenomeen.

One to One: John & Yoko

Achttien bepalende maanden in het leven van John Lennon en Yoko Ono in het begin van de jaren ’70 vormen de basis voor het intieme portret van Oscarwinnend regisseur Kevin Macdonald. Een uniek tijdsbeeld van een roerige periode, waarin een van de meest iconische koppels van de 20e eeuw zich vestigt in een flatje in Greenwich Village, New York. Ze dompelen zich onder in Amerikaanse televisie: van Vietnamverslaggeving en The Price is Right tot Nixon, Coca-Cola en The Waltons, zijn op zoek naar Ono’s verloren dochter Kyoko en maken in de VS een transformatie door. Een tv-item over de Willowbrook State School - voor kinderen met een verstandelijke beperking - leidt uiteindelijk tot het historische One to One benefietconcert in Madison Square Garden. John en Yoko traden daar samen op, waarbij ook Yoko Ono met Age 39 en het intense Don’t worry Kyoko ruimte krijgt voor haar eigen stem, als gelijke naast John Lennon. Voor Lennon was het zijn enige avondvullende show na zijn vertrek uit The Beatles. One to One: John & Yoko bevat nooit eerder vertoond materiaal, waaronder home movies, veel muziek en talloze opnames van telefoongesprekken van John en Yoko. 

Gabby's Dollhouse: The Movie

Sinds de serie Gabby’s Dollhouse in 2021 op Netflix verscheen, hebben kinderen over de hele wereld dolle pret met Gabby en haar vrienden. De serie, bedacht door veelgeprezen verhalenvertellers Traci Paige Johnson en Jennifer Twomey, is gericht op peuters en kleuters en in elke aflevering wordt een verrassing uitgepakt waarna er wordt overgesprongen naar een fantastische animatiewereld vol schattige katjes die in Gabby’s poppenhuis wonen. In de nieuwe film gaat Gabby (Laila Lockhart Kraner, die haar ook in de serie speelt) op reis met haar oma Gigi (Gloria Estefan) naar de wonderlijke stad Cat Francisco. Maar als Gabby’s poppenhuis, haar kostbaarste bezit, terechtkomt in de handen van het excentrieke kattenvrouwtje Vera (Kristen Wiig), begint Gabby aan een avontuur in de echte wereld om de Gabbykatten terug te krijgen en het poppenhuis te redden voor het te laat is.

Grand Prix of Europe

Het verhaal van Edda, een jonge muis met een grote droom: racen in de Grand Prix. Wanneer ze er per ongeluk voor zorgt dat haar idool – de legendarische coureur Ed – geblesseerd raakt en uitvalt voor de Grand Prix van Europa, krijgt ze onverwacht de kans om zelf mee te doen aan de race. Onder leiding van Ed staat Edda op de racebaan voor allerlei uitdagingen die haar doorzettingsvermogen en racetalenten op de proef stellen. Zal ze erin slagen haar droom waar te maken, de race tot een goed einde te brengen en haar thuis te redden? 

Hopper 2: het Geheim van de Marmot

Hopper is inmiddels een echte avonturier geworden. Samen met zijn beste vrienden Meg en Abe reist hij de hele wereld over en treedt hij in de voetsporen van zijn adoptievader Koning Peter, die bekend staat om zijn heldhaftige avonturen. Alles verandert wanneer hij Gina ontmoet, een geheimzinnige vreemdeling die zijn zus blijkt te zijn. Gina vertelt hem dat hun soortgenoten in groot gevaar zijn. Om hen te redden, moeten ze op zoek naar een bijzonder wezen: de Marmot-met-het-Achterwaartse-Gezicht. Samen begint de groep aan een spannende reis door onbekende werelden vol obstakels, oude bekenden en gevaarlijke tegenstanders. Terwijl ze steeds dichter bij de waarheid komen, moet Hopper keuzes maken over wie hij is en waar hij echt thuishoort. 

Wie morgen zin heeft in wat vermaak, kan zich begeven naar Amsterdam, waar tussen 15:00 en 17:00 uur op het IJdok, voor de ingang van het Openbaar Ministerie, een éénmansprotest zal plaatsvinden tegen het plegen van genocide op het Nederlandse volk door het Openbaar Ministerie, en dan met name door het Landelijk Expertise Centrum Discriminatie. 

Het hele persbericht zal ik jullie besparen, hieronder een korte samenvatting, geschreven door AI. 

Op vrijdag 10 oktober 2025 vindt tussen 15.00 en 17.00 uur een demonstratie plaats bij de ingang van het Openbaar Ministerie op het IJdok in Amsterdam. De actie wordt georganiseerd door één persoon, mr. drs. M. van Tongeren. Hij beschuldigt het OM en vooral het Landelijk Expertise Centrum Discriminatie (LECD) ervan dat zij beleid voeren dat hij ziet als een vorm van “genocide” op de Nederlandse bevolking. Volgens de aankondiging richt het protest zich tegen vervolging van mensen die zich uitspreken tegen rassenvermenging. De organisator stelt dat de overheid met haar optreden het recht van etnische groepen om zichzelf in stand te houden aantast. Hij verwijst daarbij naar het Genocideverdrag van 1948 en beweert dat de geestelijke gezondheid van de groep wordt ondermijnd.

De betoging moet volgens de organisator aandacht vragen voor wat hij ziet als een structureel beleid dat de eigen etnische groep benadeelt. In zijn verklaring noemt hij voorbeelden zoals de manier waarop reclame en media bevolkingsgroepen afbeelden, en de vervolging van mensen die onderscheid maken in partnerkeuze. Hij beweert dat dit beleid geen wettelijke basis heeft en dat mensen vrij zijn om op basis van etniciteit partners te kiezen en anderen daartoe aan te moedigen. Tijdens het protest zullen harde leuzen worden geroepen, onder meer tegen rassenvermenging. De organisatie verwacht dat het OM en het LECD zullen moeten kiezen tussen optreden tegen de uitingen of hun eerdere juridische lijn ondergraven.

De demonstratie draait dus niet om een specifieke gebeurtenis, maar om een bredere ideologische strijd. De organisator beschuldigt de overheid en het LECD van vijandigheid tegenover de etnische groep die hij wil verdedigen. De actie heeft een provocerend karakter en wil het OM publiekelijk uitdagen door leuzen te gebruiken die in eerdere zaken tot vervolging hebben geleid. Volgens de organisator is het doel om te laten zien dat vervolging onrechtmatig is en om politieke en juridische druk uit te oefenen.

Bij het protest zullen voor de deur van het OM en het LECD zullen de volgende uitingen worden gedaan/herhaald:
“Only inferior White women date outside of their race. Be proud of your heritage, don’t be a race mixing slut”
“Rassenvermenging is de ergste misdaad die er is”
“Stop White Genocide”
“Rassenvermenging is verraad aan je eigen volk”

Hij besluit het persbericht met de woorden: "Als het OM en LECD ferm zijn en voet bij stuk zullen houden, zouden zij deze uitingen (nog steeds) strafbaar vinden, en dus het protest willen verbieden/ontbinden en bevelen tot arrestaties vanwege het in het openbaar doen van deze uitingen. Dan zullen zij echter zich wederom schuldig maken aan de commissie van genocide.

Andersom, als het OM en LECD deze confronterende uitingen bij hun voordeur zonder juridische juridische consequenties laten, dan ondermijnen zij de geloofwaardigheid en en overtuigingskracht dat kan worden gesteld in hun eigen vervolgingsbeleid en behaalde juridische uitspraken van de afgelopen jaren. Een succes van het protest is reeds hierom bij voorbaat verzekerd!"

De 28-jarige Sirio S. heeft tijdens de inhoudelijke behandeling van zijn strafzaak bekend schuldig te zijn aan de verkrachting van een vrouw op Koningsdag. Hij zegt dat hij nooit seks tegen haar wil wilde hebben, maar toegeeft dat hij dronken was en had moeten controleren of zij instemde. "Ik vind het walgelijk en daar schaam ik me voor", zei hij in de rechtszaal. Het Openbaar Ministerie (OM) eist drie jaar cel. De man verklaart zich weinig te herinneren van die dag, omdat hij veel alcohol had gedronken dat was achtergelaten door andere feestvierders. Op de Keizersgracht ontmoette hij een 36-jarige Ierse vrouw, met wie hij kort daarna stond te zoenen.

Getuigen zagen hoe het contact snel intiem werd. Het stel leunde tegen een auto, raakte elkaar aan en belandde op de grond. "Stapje voor stapje belanden ze tussen de auto's en er zijn op een gegeven moment neukende bewegingen", werd er in de rechtbank voorgelezen uit een getuigenverklaring. Volgens een omstander leek het alsof de vrouw meedeed, omdat ze hem bij zijn hoofd pakte. Toch sloeg de sfeer om toen anderen ingrepen en "Help that chick!" riepen. Iemand belde 112. Getuigen zagen de vrouw bewegingloos liggen, met haar handen in de lucht en een lege blik.

De vrouw werd naar het ziekenhuis gebracht. Artsen stelden vast dat ze een alcoholvergiftiging had, waarna ze later die avond naar huis mocht. De volgende dag zag ze beelden van het incident die rondgingen op sociale media. Ze verklaarde zich niets meer te herinneren en deed aangifte van verkrachting. Tijdens de zitting vroeg de rechter of S. zich schaamde. "Ik schaam me voor wat daar gebeurd is en wat me verweten wordt. Ik ben schuldig aan verkrachting, maar ik weet er niets meer van", antwoordde hij.

S. verbleef destijds in een opvang voor daklozen en leefde van ingezamelde blikjes. In zijn jeugd maakte hij huiselijk geweld mee en werd bij hem een persoonlijkheidsstoornis vastgesteld. Hij kampte ook met ernstig alcoholgebruik. Tijdens detentie liep een gesprek met een psycholoog uit de hand. Hij weigerde vragen van de vrouw te beantwoorden, raakte gefrustreerd, schold en spuugde op haar spullen.

Het slachtoffer sprak in de rechtszaal over de gevolgen. Ze werd bewusteloos aangetroffen tussen auto's en heeft geen herinneringen aan de ontmoeting met S. "Ik heb nachten wakker gelegen om de puzzel van die dag te leggen. Niemand heeft het recht seks te hebben met iemand die dronken is, slaapt of nee zegt. Instemming moet blijvend zijn", zei ze, voorbijgaand aan het feit dat ook hij dronken was en in eenzelfde toestand verkeerde als zij. Verantwoordelijkheid zou twee kanten op moeten werken.

Volgens het OM was S. enkel bezig met zijn eigen genot en had hij seks met een vrouw die haar wil niet kon bepalen. "Anderen hebben moeten ingrijpen en zagen dat het niet goed ging", stelde de officier van justitie. Dat hij zelf dronken was, doet volgens het OM niets af aan zijn verantwoordelijkheid. Dat zij dronken was ontslaat haar van haar verantwoordelijkheid.

Strafverzwarend is dat de verkrachting op straat plaatsvond, op de drukste dag van het jaar in Amsterdam, en dat het gefilmd werd. Ondanks het feit dat uit de getuigenverklaringen blijkt dat ze de seks samen buiten initieerden.

In de Verenigde Staten duikt steeds vaker de term “tradwife” op. Het staat voor vrouwen die bewust kiezen voor een traditioneel rollenpatroon: de man verdient het geld, de vrouw zorgt voor huis, kinderen en huishouden. Op sociale media zijn complete communities ontstaan waarin deze levensstijl wordt gedeeld, gepresenteerd en gepromoot. Video’s met vrouwen in jurken uit de jaren vijftig die brood bakken, schoonmaken en hun gezin verzorgen gaan miljoenen keren rond. De trend kreeg extra vaart tijdens de coronaperiode, toen veel mensen terugvielen op huiselijkheid en eenvoud.

Tradwives zien zichzelf niet per se als ouderwets. Velen benadrukken dat hun keuze vrijwillig is. Ze beschrijven het als een bewuste levensstijl waarin stabiliteit, duidelijke rollen en gezinsleven centraal staan. Door hun activiteiten op platforms als TikTok en Instagram bereiken sommige tradwives miljoenen volgers. Sommigen verdienen zelfs geld aan hun online aanwezigheid, bijvoorbeeld via advertenties, samenwerkingen of donaties.

In Nederland is de beweging kleiner, maar zichtbaar aanwezig. Steeds meer vrouwen volgen tradwife-accounts of delen zelf beelden van hun huishouden, recepten en opvoeding. De stijl is vaak herkenbaar: pastelkleuren, retro kleding, tuinen vol bloemen en een nadruk op koken en zorg. Waar het in de VS soms een georganiseerde beweging is, lijkt het in Nederland meer een verzameling van individuen die zich aangesproken voelen door het idee van traditionele rollen.

Onderzoek laat zien dat de meeste Nederlanders de tradwife-trend niet omarmen. In een panelonderzoek wees 76 procent de trend af, waarmee ze eigenlijk de vrije keuze van deze vrouwen als niet-valide beschouwen. Zestien procent vindt het een goed idee, terwijl vier procent aangeeft de levensstijl nog niet te volgen maar dat in de toekomst wel te willen doen. Zeven procent leeft al in een traditionele rolverdeling. Dat betekent dat de groep klein is, maar wel bestaat en een zichtbare trend is.

Tradwife (afbeelding: Gemini)

Een opvallend element is dat veel Nederlandse tradwives online actief zijn en geld verdienen via sociale media. Dat zorgt voor een interessante spanning: ze presenteren een huisvrouwbestaan, maar combineren dat met een moderne inkomstenbron. Hun online bereik speelt een belangrijke rol in de groei en zichtbaarheid van de beweging. Voor veel volgers is het niet alleen een levensstijl, maar ook een visueel ideaalbeeld.

Tegelijkertijd zijn er maatschappelijke discussies. Critici wijzen op mogelijke afhankelijkheid en ongelijke machtsverhoudingen, terwijl voorstanders benadrukken dat keuzevrijheid ook betekent dat traditionele rollen een optie mogen zijn. Deze botsing van ideeën maakt dat de beweging geregeld onderwerp is van publieke debatten en opiniestukken. Het beeld van de huisvrouw is daarmee niet alleen nostalgisch, maar ook actueel en controversieel. Veel 'moderne' vrouwen zien traditionele huisvrouwen als minderwaardig. Sommigen zelfs als verraders van het geslacht.

Voor veel vrouwen die zich tradwife noemen, draait het niet om politiek, maar om persoonlijke voorkeur. Ze willen rust, structuur en een duidelijke rolverdeling. Sommigen vinden feminisme en tradwife-zijn goed te combineren, anderen zien het juist als tegenstellingen. In de praktijk lopen die ideeën vaak door elkaar heen. Het fenomeen is daardoor minder zwart-wit dan het soms wordt gepresenteerd.

De beweging lijkt voorlopig vooral online te groeien. In Nederland is er geen sprake van een massabeweging, maar wel van een zichtbaar netwerk dat via sociale media invloed uitoefent. Hoe groot die invloed in de toekomst wordt, hangt af van hoe aantrekkelijk het beeld blijft voor nieuwe generaties en hoe de maatschappelijke discussie zich ontwikkelt.

Wel duidelijk is dat meer vrouwen zich afzetten tegen de door de maatschappij opgedrongen gendergelijkheid. Zo ontvangen 17-jarige meisjes dit jaar ook bericht van de overheid over militaire dienst. Daartegen wordt al geprotesteerd, omdat veel vrouwen niet aan deze 'mannenregeling' mee wensen te doen.

Tradwife (afbeelding: Gemini)Bronnen:

CNN
Financial Times
Nederlands Dagblad
Hart van Nederland
Universiteit van Amsterdam

In tien jaar tijd is het aandeel vrouwen zonder eigen inkomen flink gedaald, van 10 naar 6 procent. Dat gaat over vrouwen die geen werk of uitkering hebben en ook geen opleiding volgen. In 2013 waren dat er nog 481.000, in 2023 nog 321.000. Mannen blijven met zo’n 2 procent stabiel achter, dus dat verschil is groot. De groep vrouwen zonder inkomen is gemiddeld ouder, vaker getrouwd en heeft vaker kinderen dan vrouwen die wel geld binnenhalen. Dat blijkt uit cijfers van het CBS.

Het CBS keek samen met de Universiteit Utrecht naar deze groep en analyseerde bijna 300.000 vrouwen tussen de 15 en 65 jaar in 2022. Zij volgen geen onderwijs en hebben geen eigen inkomen. Hun gemiddelde leeftijd ligt op 50 jaar, zes jaar ouder dan de doorsnee vrouw in dezelfde leeftijdscategorie. Ze wonen vaker in stedelijke gebieden, zijn minder vaak alleenstaand en komen relatief vaak uit het buitenland: 33 procent tegenover 19 procent gemiddeld. Hun huishoudens hebben vaker minder geld te besteden.

Om meer inzicht te krijgen, deelde het CBS de groep op in vier clusters. De grootste groep, bijna de helft, bestaat uit moeders met volwassen kinderen. Zij zijn gemiddeld 58 jaar, bijna allemaal getrouwd en wonen vaker buiten de grote steden. Hun huishoudens hebben relatief hoge inkomens, en de meesten zijn in Nederland geboren. De tweede groep (23 procent) bestaat vooral uit moeders met schoolgaande kinderen, gemiddeld 47 jaar oud. Zij wonen vaker stedelijk, zijn meestal buiten Europa geboren en hebben minder te besteden.

De derde groep (15 procent) bestaat uit moeders met jonge kinderen van 0 tot 5 jaar. Deze vrouwen zijn gemiddeld 34 jaar, bijna allemaal samenwonend of getrouwd, en de helft is buiten Europa geboren. Hun huishoudens hebben het laagste inkomen van alle groepen. De vierde groep (14 procent) bestaat uit vrouwen die alleen of ongehuwd samenwonen, gemiddeld 40 jaar oud en vaak zonder kinderen. Hun financiële situatie zit precies rond het gemiddelde.

Als je kijkt naar waarom vrouwen niet werken, dan draait het vaak om zorgtaken. CBS-onderzoek uit 2023 laat zien dat 17 procent van de vrouwen tussen de 15 en 65 jaar niet werkt en daar ook niet naar zoekt. Bij mannen is dat 8 procent. De belangrijkste reden is ziekte, gevolgd door zorg voor gezin of huishouden. Opvallend: dat laatste speelt bij mannen nauwelijks een rol.

Verbrande en verwoeste bossen, uitlaatgassen van militaire voertuigen en straaljagers – de Russische agressieoorlog tegen Oekraïne heeft extreem negatieve gevolgen voor het klimaat.

Volgens een onderzoek zijn er sinds het begin van de invasie in februari 2022 evenveel klimaatschadelijke broeikasgassen uitgestoten als Oostenrijk, Hongarije, Tsjechië en Slowakije samen in één jaar uitstoten.

De totale uitstoot van de oorlog in Oekraïne bedraagt tot nu toe 237 miljoen ton koolstofdioxide-equivalenten, volgens het Initiative for Greenhouse Gas Accounting of War (IGGAW). De verschillende broeikasgassen worden omgerekend naar deze meeteenheid, waardoor ze vergelijkbaar zijn. De reden hiervoor is dat methaan bijvoorbeeld vele malen schadelijker is voor het klimaat dan CO2.

Tanks en straalvliegtuigen verbranden veel diesel en kerosine 

Volgens de studie wordt een derde van de klimaatschadelijke broeikasgassen uitgestoten door de oorlog zelf, bijvoorbeeld door tanks en vliegtuigen die grote hoeveelheden diesel en kerosine verbranden.

Een andere belangrijke factor zijn de bosbranden die door de oorlog worden veroorzaakt. Volgens de gegevens was het verbrande gebied in 2024 meer dan twintig keer groter dan het gemiddelde over de jaren 2006 tot en met 2021. Brandbestrijding was vaak onmogelijk, waardoor de branden zich vaak ongecontroleerd verspreidden – en dit gebeurde tijdens een ongewoon droge zomer in 2024.

CO2-uitstoot van brandende raffinaderijen

Bovendien, volgens berekeningen van IGGAW, kwamen er tijdens de drie jaar durende oorlog ongeveer 17 miljoen ton CO2-equivalenten vrij bij de beschietingen van grote olieopslagfaciliteiten en raffinaderijen, evenals bij de Oekraïense energie-infrastructuur.

Bovendien moesten veel vluchten van Europa naar Azië bijvoorbeeld omgeleid worden via Oekraïne en Siberië, waardoor de vliegroutes aanzienlijk langer werden. Hierdoor werd er 20 miljoen ton CO2-equivalenten extra uitgestoten ten opzichte van de situatie vóór de invasie.

De onderzoekers concluderen dat het afgelopen jaar een zorgwekkend voorbeeld is van een cyclus van vernietiging waarin klimaatverandering en gewapende conflicten elkaar versterken en de opwarming van de aarde versnellen.

Miljoenen hectares bos verwoest

Eind vorig jaar had de Oekraïense minister van Milieu, Svitlana Hrynchuk, tijdens de VN-klimaatconferentie in Bakoe al een sombere balans opgemaakt. Volgens haar was in totaal zo'n drie miljoen hectare bos door de oorlog verwoest. Het met explosieve resten besmette gebied in Oekraïne bedraagt 139.000 vierkante kilometer. 

Het virale Koningsdagfilmpje van dit voorjaar leidde tot een van de eerste rechtszaken waarin de nieuwe verkrachtingswet centraal staat. Op de beelden is te zien hoe een man en een vrouw tussen geparkeerde auto’s seksuele handelingen lijken te verrichten. Omstanders filmen, terwijl anderen ingrijpen en de man wegsturen. Later doet de vrouw aangifte van verkrachting. De 27-jarige Italiaan Sirio S. wordt kort daarop opgepakt. Juridisch gezien is de zaak belangrijk omdat de rechter nu voor het eerst moet oordelen over de toepassing van de nieuwe zedenwet, die sinds juni 2024 van kracht is.

Volgens het Openbaar Ministerie was de vrouw veel te dronken om haar wil te bepalen. "Wat deze Koningsdag met aangeefster is gebeurd, kan niet anders worden omschreven dan ‘een absolute nachtmerrie’," zei de officier van justitie tijdens de eerste zitting. Toen het Ierse slachtoffer thuis de beelden zag en zich realiseerde dat ze herkenbaar in beeld was, besloot ze aangifte te doen. Justitie beschouwt de gebeurtenis als een voltooide verkrachting. "Het feit dat het slachtoffer zich niets meer herinnert, zegt veel over haar toestand op dat moment," aldus de officier. "Ze had geen controle over haar bewegingen."

De verdediging ziet dat anders. Advocaat Sophie Hof benadrukt dat het moeilijk is om intentie vast te stellen. Volgens haar was de situatie onduidelijk en moet de mogelijkheid worden onderzocht dat er sprake was van wederzijds contact. "Ik zie mensen zoenen en elkaar aanraken. Is het niet voorstelbaar dat dit gewenst was, en dat omstanders daarom niet meteen hebben ingegrepen?", zegt Hof. De verdachte heeft verklaard zelf ook dronken te zijn geweest. Hij gaf eerder toe dat er seksueel contact is geweest, maar zegt zich niet meer alles te herinneren en dacht dat de wil van beide kanten kwam.

De vraag is of er sprake kan zijn van verkrachting. De wet zegt dat seks met iemand die geen toestemming kan aangeven, bijvoorbeeld door onder invloed te zijn, verkrachting is, maar wat als beide onder invloed zijn? Daarnaast is op de video niet te zien wie het contact heeft geïnitieerd en hoe dit is verlopen. Omdat de vrouw zich niets kan herinneren is niet duidelijk of zij, voorafgaand aan het filmpje, toestemming gaf of zelfs actief initieerde.

De zaak draait om de nieuwe Wet seksuele misdrijven, die de verantwoordelijkheid legt bij degene die seksuele handelingen initieert. Jurist Sanne Buisman legt uit dat er onderscheid wordt gemaakt tussen opzetverkrachting, waarbij de dader wist of bewust het risico nam dat de ander geen seks wilde, en schuldverkrachting, waarbij iemand signalen had moeten opmerken maar dat niet deed. De tweede variant kent een lagere straf. Belangrijk verschil met de oude wet is dat niet alleen een expliciete "nee" telt, maar dat actieve instemming nodig is. Dat kan verbaal of non-verbaal. Ook kan die instemming op elk moment worden ingetrokken. Als iemand actief instemt, maar uit lichaamstaal zou blijken dat ze toch niet wilde is het alsnog verkrachting.

"Dit vraagt van degene die het initiatief neemt dat hij of zij goed oplet op signalen, grenzen en welzijn van de ander," zegt Buisman. "Wij zijn erg benieuwd hoe deze jurisprudentie zich gaat ontwikkelen." De zaak krijgt veel aandacht omdat dit de eerste keer is dat de wet in een context met zoveel publieke belangstelling wordt toegepast. Deskundigen benadrukken dat iemand die zó dronken is geen toestemming kan geven, wat ook onder de oude wet strafbaar was, maar als beide partijen net zo dronken zijn is het vreemd om de ene niet, maar de andere wel 'handelsbekwaam' te noemen. De uitspraak zal richtinggevend zijn voor toekomstige zaken.

De rechtszaak begint vandaag om 09.00 uur. De rechtbank doet naar verwachting over twee weken uitspraak.

Greta Thunberg en Donald Trump botsten opnieuw. Nadat de klimaatactiviste uit Israël was gezet, noemde Trump haar "gestoord". Thunberg reageerde vervolgens op Instagram.

Een nieuw hoofdstuk in de confrontatie tussen Greta Thunberg en Donald Trump : de Zweedse klimaatactivist weerlegt de uitspraken van de Amerikaanse president en suggereert dat ze mogelijk een soortgelijk probleem hebben.

Trump: "Ze heeft moeite haar woede te beheersen"

Gevraagd naar Israëls hardhandige optreden tegen activisten in Gaza, antwoordde Trump maandag, verwijzend naar Thunberg , een van de gedeporteerden : "Ze is een onruststoker. Ze heeft moeite haar woede te beheersen. Ik denk dat ze naar de dokter moet." Hij noemde haar ook "boos" en "gestoord".

Thunberg vraagt Trump vervolgens om tips

De activiste reageerde vervolgens, zoals gebruikelijk, ironisch op sociale media. In een Instagram-bericht schreef ze: "Ik waardeer zijn bezorgdheid om mijn geestelijke gezondheid. Aan Trump: ik zou alle aanbevelingen die u mij zou kunnen geven om mijn zogenaamde problemen om mijn woede te beheersen, enorm waarderen, want afgaande op uw indrukwekkende staat van dienst lijkt u daar ook last van te hebben." 

De Amerikaanse president heeft nog niet gereageerd. Dit is ook niet de eerste keer dat Trump kritiek uit op Thunberg. Nadat ze in 2019 door TIME Magazine werd uitgeroepen tot Persoon van het Jaar, zei hij dat ze niet zo'n tamtam moest makem en een leuke film moest gaan kijken.

Drie jaar na de aanval op de Nord Stream-pijpleiding heeft premier Donald Tusk zich uitgesproken tegen de uitlevering van een verdachte die in Polen gevangen zit. "Het is zeker niet in het belang van Polen, noch in het belang van fatsoen en rechtvaardigheid, om deze burger te vervolgen of hem uit te leveren aan een andere staat", zei Tusk tijdens een bezoek aan Litouwen.

De Poolse premier schreef later op X : "Het probleem met Nord Stream 2 is niet dat het is opgeblazen. Het probleem is dat het is gebouwd."

Polen verzette zich van meet af aan tegen de aanleg van de pijpleiding. Warschau waarschuwde al jaren dat Rusland de afhankelijkheid van Europa van zijn gasvoorraden zou vergroten en druk zou uitoefenen op bestaande doorvoerlanden.

Volodymyr Z., een Oekraïense staatsburger die door Duitsland wordt gezocht op grond van een Europees arrestatiebevel, werd vorige week gearresteerd in Pruszkow, nabij Warschau. Een Poolse rechtbank heeft zijn voorlopige hechtenis van 40 dagen bevolen. Gedurende deze tijd zullen de Poolse autoriteiten kennisnemen van de dossiers uit Duitsland. Een rechtbank zal vervolgens beslissen over uitlevering.

Verdachte zou een gediplomeerde duiker zijn

Volgens het Duitse Federaal Parket in Karlsruhe is de 46-jarige een gediplomeerd duiker die vermoedelijk lid was van de groep die explosieven plaatste op de Nord Stream-gasleidingen nabij het eiland Bornholm. De Oekraïner zou hebben deelgenomen aan de noodzakelijke duiken. Het Federaal Parket beschuldigt hem van samenzwering met als doel explosieven tot ontploffing te brengen en van ongrondwettelijke sabotage.

De aanval in het najaar van 2022 haalde wereldwijd de krantenkoppen. Verschillende explosies beschadigden de twee pijpleidingen zo ernstig dat er geen gas meer getransporteerd kon worden. De explosies werden geregistreerd nabij Bornholm. Kort daarna werden vier lekken ontdekt in drie van de vier pijpleidingen. Nord Stream 1 transporteerde voorheen Russisch aardgas naar Duitsland. Nord Stream 2 was nog niet operationeel vanwege de Russische agressieoorlog tegen Oekraïne.

De Franse regeringscrisis lijkt voorlopig iets af te koelen : de afgetreden premier Sébastien Lecornu verklaarde op de Franse televisie dat een ontbinding van de Nationale Vergadering momenteel minder waarschijnlijk lijkt. Hij vertelde dit aan president Emmanuel Macron na verkennende gesprekken met vertegenwoordigers van andere partijen.

"Er is een absolute meerderheid in de Nationale Vergadering die ontbinding afwijst", zei Lecornu. "Deze situatie stelt de president in staat om binnen 48 uur een nieuwe premier te benoemen." Hij sloot Macrons aftreden uit. "Hij is het gezicht van Frankrijk in het buitenland", zei hij. "De stabiliteit van de instelling moet behouden blijven."In een eerste reactie maakte het Élysée-paleis bekend dat Macron binnen 48 uur een opvolger voor Lecornu zou benoemen.

Weinig tijd voor een laatste poging
Macron had de premier, die maandag aftrad, opgedragen om uiterlijk woensdagavond een laatste poging te wagen om met andere partijen in gesprek te gaan. Macron staat onder toenemende druk om nieuwe verkiezingen uit te schrijven of zelf af te treden. Hij heeft echter ook andere opties, zoals het voortzetten van het overleg met de partijen.

Mocht Macron opnieuw een premier uit zijn eigen kamp benoemen, dan zal er hevig verzet zijn, vooral van de kant van de socialisten. Partijleider Oliver Faure zei dat hij weliswaar de acute crisis wilde helpen beheersen, maar dat zijn partij de volgende regering wilde leiden.De kern van de crisis is een begrotingsconflict dat het land en de Franse Nationale Vergadering diep verdeelt. Ook een door de regering voorgestelde verhoging van de pensioenleeftijd en een vermogensbelasting die door de socialistische oppositie wordt geëist, spelen een rol

Vijfde regeringsleider in twee jaar tijd
Lecornu, die het ambt van premier nog waarnemend bekleedt, is al de vijfde regeringsleider in minder dan twee jaar. Na de presentatie van zijn team eerder deze week dreigden zowel tegenstanders als bondgenoten onmiddellijk met de omverwerping van de regering. Lecornu diende daarop zijn ontslag in.

Sinds de herverkiezing van Macron in 2022 wordt de politieke situatie gekenmerkt door instabiliteit, die Macron nog eens verergerde met de vervroegde parlementsverkiezingen die hij voor 2024 had gepland: sindsdien is het parlement steeds meer gefragmenteerd geraakt.